I GZ 12/20

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia S. B. na postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2019 r., sygn. akt V SA/Wa 1833/18 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi S. B. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu ułatwienia startu młodym rolnikom postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

Zaskarżonym postanowieniem z 25 września 2019 r., V SA/Wa 1833/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną S. B. od wyroku WSA w Warszawie z 26 marca 2019 r. w sprawie z jego skargi na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] sierpnia 2018 r., w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu ułatwienia startu młodym rolnikom. Jak wskazano w uzasadnieniu postanowienia, na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału V Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 4 lipca 2019 r. wezwano stronę do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej, przez wskazanie numeru PESEL. Jednocześnie, zarządzeniem z 4 lipca 2019 r. zobowiązano stronę do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Z akt sprawy wynika, że przesyłkę z 23 lipca 2019 r. zawierającą: wezwanie do usunięcia braków skargi kasacyjnej (przez wskazanie numeru PESEL) oraz odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, doręczono pełnomocnikowi skarżącego 8 sierpnia 2019 r. (k. 63 akt sądowych). Wpis uiszczono 9 sierpnia 2019r. Odrzucając skargę kasacyjną na podstawie art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: p.p.s.a.) sąd pierwszej instancji uznał, że pełnomocnik skarżącego - będąc prawidłowo wezwanym do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej - w wyznaczonym terminie nie wskazał numeru PESEL strony. Pełnomocnik skarżącego złożył zażalenie na powyższe postanowienie wskazując, że przesyłka sądowa zawierała jedynie wezwanie do uiszczenia wpisu. Nie było w niej natomiast wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej, poprzez wskazanie numeru PESEL skarżącego . Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie kwestią zasadniczą jest to czy pełnomocnik skarżącego w jednej kopercie wraz z odpisem zarządzenia w przedmiocie uiszczenia wpisu otrzymał wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniesionej skargi kasacyjnej poprzez wskazanie numeru PESEL skarżącego w terminie siedmiu dni od daty doręczenia, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. W związku z powyższym na wstępie podkreślić należy, iż podczas pokwitowania odbioru przesyłek u listonosza nie ma wystarczającej ilości czasu na konfrontowanie treści poświadczenia z zawartością tejże przesyłki. Tym samym, jedynie z treści potwierdzenia zwrotnego wynika, iż w przesyłce sądowej (w kopercie) były wszystkie wskazane dokumenty (por. postanowienia NSA: z 25 września 2018 r., II GZ 323/18; z 8 maja 2019 r., II GZ 68/19; publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wobec tego, nie ma żadnej pewności, czy skarżący (jego pełnomocnik) otrzymał dwa wezwania, szczególnie wobec okoliczności, że wpis od skargi kasacyjnej uiszczono w wyznaczonym terminie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, dowodowo niemożliwe jest wykazanie, że przesyłka rzeczywiście zawierała wskazane na zwrotce pisma, lub ich nie zawierała - jak dowodzi strona. W obu przypadkach jest to domniemanie, które można jedynie uprawdopodobnić. Z doświadczenia życiowego wynika, że racjonalnym działaniem strony zainteresowanej w rozpoznaniu jej sprawy jest wykonywanie wszelkich obowiązków, które są warunkiem nadania sprawie biegu. Logiczne jest także założenie, że strona wykonując obowiązki o większej skali trudności i wymagające od niej większego zaangażowania (uiszczenie wpisu sądowego – dokonanie przelewu na wskazany numer konta bankowego lub wpłata w banku lub na poczcie) nie zaniecha także obowiązków przynajmniej teoretycznie mniej wymagających (wskazanie numeru PESEL strony). W niniejszej sprawie przyjąć należy, że skoro pełnomocnik uiścił wpis sądowy od skargi kasacyjnej w kwocie 750 zł, następnego dnia po otrzymaniu korespondencji z Sądu, to prawdopodobnym jest, że z niewiadomych powodów nie otrzymał wezwania do uzupełnienia innych braków formalnych skargi kasacyjnej. Zdaniem NSA za takim rozstrzygnięciem wątpliwości na korzyść strony przemawia, w tym konkretnym przypadku, umożliwienie stronie zainteresowanej ochroną swych praw skorzystanie w pełni z konstytucyjnego prawa do sądu. Należy zauważyć, że prawdopodobne jest, iż przesyłka sądowa z niewyjaśnionych przyczyn nie zawierała wezwania do wskazania numeru PESEL skarżącego. Zaistniałe wątpliwości nie mogą obciążać strony, która zainteresowana obroną swych praw i dopełniła pozostałych obowiązków wynikających z nadesłanej korespondencji. Należy wskazać, że zasadnym jest wzywanie o uzupełnienie wszystkich braków na jednym formularzu. Sporządzenie dwóch osobnych wezwań, na dwóch oddzielnych kartkach – gdy wysyłane są w jednej kopercie tego samego dnia - zwiększa prawdopodobieństwo, że jedno z takich pism przypadkowo nie zostanie włożone do koperty. Wysłanie jednego pisma ze wskazaniem - w punktach - jakie braki strona ma uzupełnić usunie wątpliwości, czy wezwanie o uzupełnienie tego konkretnego braku znajdowało się w kopercie czy nie, tym bardziej, że rygor w każdym przypadku jest taki sam. Decydując się natomiast na sporządzanie odrębnych pism/zarządzeń należy konsekwentnie doręczać je w oddzielnych przesyłkach, co zniweluje ewentualne pomyłki i umożliwi stronom postępowania i sądowi jednoznaczne ustalenie zawartości tych przesyłek. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. zażalenie uwzględnił i uchylił zaskarżone nim postanowienie.