I GZ 313/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Wegner po rozpoznaniu w dniu 3 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 26 marca 2025 r., sygn. akt III SA/Po 145/25 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi A. D. na czynność Fundacji Kaliski Inkubator Przedsiębiorczości w Kaliszu z dnia 30 stycznia 2025 r. przedmiocie negatywnej oceny przedsięwzięcia postanawia: 1. uchylić zaskarżone postanowienie; 2. przywrócić A. D. termin do wniesienia skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 26 marca 2025 r., sygn. akt III SA/Po 145/25 odmówił A. D. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na czynność Fundacji Kaliski Inkubator Przedsiębiorczości w Kaliszu w przedmiocie negatywnej oceny przedsięwzięcia. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że pismem z dnia 3 marca 2025 r. pełnomocnik skarżącego wniósł skargę na powyższą czynność Fundacji. Następnie pismem z dnia 3 marca 2025 r. pełnomocnik skarżącego wniósł ponadto o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Sąd wskazał, że prawo do wniesienia skargi od przedmiotowej informacji wynika wprost z art. 14 lzf ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. (Dz.U.2024.324) - dalej: "u.z.p.p.r.". Natomiast strona skarżąca jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Tym samym winien mieć on wiedzę o obowiązującym trybie i terminie do wniesienia skargi od przedmiotowej informacji. Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji, zaskarżając je w całości i zarzucając naruszenie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej – "p.p.s.a.", poprzez odmowę przywrócenia terminu do wniesienia skargi, pomimo iż strona mnie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy oraz naruszenia art. 112 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256) – zwanej dalej: "k.p.a." poprzez odmowę przywrócenia terminu do wniesienia skargi, pomimo braku pouczenia przez Fundację co do prawa zaskarżenia informacji, zwłaszcza przy uwzględnieniu faktu, iż strona wprost zwróciła się do organu o wskazanie, czy do informacji wydanej przez organ stronie przysługuje środek zaskarżenia i mimo to organ zaniechał pouczenia strony wbrew obowiązkowi wynikającemu m. in z art. 7 oraz art. 9 k.p.a. Zdaniem strony wnoszącej zażalenie nie może ona ponosić skutków braku pouczenia, skoro według art. 112 k.p.a. strona nie może ponosić ujemnych skutków błędnego pouczenia, tym bardziej nie może ona ponosić skutków jego braku. Mając powyższe na uwadze, storna wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania uchybienia terminu i należy w nim uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Z brakiem winy mamy bowiem do czynienia tylko w przypadku zaistnienia okoliczności niezależnych od strony, która uchybiła terminowi i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu. Naczelny Sąd Administracyjny nie zgadza się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, że bez znaczenia pozostaje brak stosownego pouczenia o zaskarżeniu spornej czynności do sądu administracyjnego. Skoro na czynność organu, jaką jest negatywna ocena przedsięwzięcia przysługuje stronie wniesienie skargi do sądu administracyjnego, to organ powinien w treści dokonanej czynności zawrzeć stosowne pouczenie o możliwości zaskarżenia tej czynności. Zgodnie z art. 14 lze ust. 7 u.z.p.p.r instytucja, o której mowa w art. 14 lze ust. 2 u.z.p.p.r, niezwłocznie po dokonaniu ponownej oceny przedsięwzięcia informuje podmiot wnioskujący o objęcie wsparciem o wyniku ponownej oceny, pouczając o prawie złożenia skargi, o której mowa w art. 14lzf ust. 2 u.z.p.p.r. W związku z powyższym należy przyjąć, że brak pouczenia o możliwości zaskarżenia stosownej czynności do sądu administracyjnego miał wpływ na brak dokonania czynności w postępowaniu sądowym bez winy strony skarżącej. Dodatkowo należy wskazać, że przy rozpoznaniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, Sąd pierwszej instancji w zasadzie nie odniósł się do terminu ustania przyczyny uchybienia terminu. Ogólnie przyjęto brak wykazania stosownych przesłanek. A za kluczowe w tej kwestii przyjęto reprezentację strony skarżącej przez profesjonalnego pełnomocnika, przyjmując że o sposobie i terminie złożenia skargi powinien on posiadać stosowną wiedzę. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie.