I OSK 1145/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 stycznia 2024 r., sygn. akt I SA/Wa 1738/23 w sprawie ze skargi Z.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 5 lipca 2023 r., sygn. akt KOC/2704/Op/23 w przedmiocie ustalenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej postanawia: umorzyć postępowanie kasacyjne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 30 stycznia 2024 r., sygn. akt I SA/Wa 1738/23 w sprawie ze skargi Z.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 5 lipca 2023 r. nr KOC/2704/Op/23 w przedmiocie ustalenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie. Pismem z 14 stycznia 2025 r. Ośrodek Pomocy Społecznej Dzielnicy (...) Miasta Stołecznego Warszawy poinformował, że Z.W. zmarł, zaś przy piśmie z 24 stycznia 2025 r. Urząd Miasta Stołecznego Warszawy nadesłał odpis skróconego aktu zgonu Z.W. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie kasacyjne podlega umorzeniu. Na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2024.935 t.j.; dalej: "ppsa") Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. Jak wynika z odpisu skróconego aktu zgonu, Z.W. zmarł 20 grudnia 2024 r. Sprawa niniejsza dotyczyła zobowiązania skarżącego do poniesienia odpłatności za pobyt jego matki w domu pomocy społecznej. Zasady ponoszenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej są następujące: w pierwszej kolejności zobowiązanym jest mieszkaniec placówki, w następnej kolejności zobowiązanymi są jego małżonek oraz zstępni przed wstępnymi, a końcowo - gdy nie ma osób zobowiązanych w bliższej kolejności lub nie spełniają kryteriów pozwalających obciążyć ich tymi opłatami - gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej. Powyższe wynika z art. 61 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (w brzmieniu na datę zaskarżonej decyzji, Dz.U.2023.901 t.j.). Oznacza to, że obciążyć kosztami odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej, także po śmierci osoby zobowiązanej, można wyłącznie osoby wymienione w powyższym przepisie i tylko we wskazanej w tym przepisie kolejności. A zatem do należności za pobyt w domu pomocy społecznej nie stosuje się cywilnych zasad dziedziczenia. Ustawodawca w sposób wyczerpujący wskazuje krąg podmiotów wyłącznie zobowiązanych do uiszczenia tej należności. Zobowiązanie każdej z tych osób ustala się indywidualnie, w zależności od jej konkretnej sytuacji. Prowadzi to do wniosku, że niniejsza sprawa dotyczy obowiązku ciążącego wyłącznie na zmarłym skarżącym. Zatem wynik postępowania nie dotyczy interesu prawnego jego zstępnych. W konsekwencji w rozpatrywanym przypadku ziściły się przesłanki umorzenia postępowania kasacyjnego, a Naczelny Sąd Administracyjny mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 w związku z art. 193 ppsa, postanowił jak w sentencji.