I OZ 78/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E.D. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 14 października 2021 r., sygn. akt II SA/Bd 756/21 w sprawie ze skargi E.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia 22 marca 2021 r., nr SKO-4110/22/2021 w przedmiocie opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej postanawia: oddalić zażalenie.

Pismem z 26 kwietnia 2021 r. (data wpływu do Sądu 10 maja 2021 r.) E.D. (dalej "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy (dalej "Kolegium") z 22 marca 2021 r., nr SKO-4110/22/2021, którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta Bydgoszczy z 17 grudnia 2020 r., ustalającej opłatę za pobyt ojca skarżącego w Domu Pomocy Społecznej "[...]" w [...] począwszy od dnia 1 września 2020 r. w wysokości 50 zł miesięcznie. W skardze skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z 14 października 2021 r., sygn. akt II SA/Bd 756/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej "P.p.s.a."), odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że wniesienie skargi nie pociąga za sobą skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania przez sąd zaskarżonego aktu zależy od oceny, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie. Rozstrzygając więc w oparciu o art. 61 § 3 P.p.s.a., sąd związany jest zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Ustawa wymienia w tym przepisie dwie przesłanki: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd I Instancji podniósł, iż warunkiem wydania przez sąd postanowienia o wstrzymaniu aktu lub czynności jest wykazanie (uprawdopodobnienie) przez stronę skarżącą we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (zob. postanowienie NSA z 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04; postanowienie NSA z 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04, CBOSA). W ocenie Sądu I instancji wniosek skarżącego nie został w istocie uzasadniony, skarżący nie przytoczył w nim okoliczności, których obowiązek podania wynika z art. 61 § 3 P.p.s.a. Skarżący nie przedstawił żadnych argumentów, ani też popierających je dokumentów, które potwierdzałyby, że w razie wykonania zaskarżonej decyzji, poniesie znaczną szkodę, czy też zajdą w stosunku do niego trudne do odwrócenia skutki. Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie powinno odnosić się do konkretnych okoliczności, które wskazywałyby na to, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest w danej sprawie obiektywnie zasadne. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący. Zarzucił naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, że skarżący nie uprawdopodobnił, iż brak zgody na wstrzymanie zaskarżonej decyzji nie spowoduje szkody majątkowej, a przede wszystkim niemajątkowej w odbiorze społecznym, w tym wobec dzieci skarżącego i niego samego poprzez bezzasadne zobowiązanie go do świadczenia - ponoszenia opłaty za pobyt ojca w Domu Opieki Społecznej "[...]" w [...] w sytuacji, w której ojciec nigdy nie kontaktował się ze skarżącym ani z jego dziećmi. W ocenie skarżącego byłoby to wyrazem naruszenia zasad współżycia społecznego i sprawiedliwości społecznej. W konsekwencji powyższego wniesiono o zmianę zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania decyzji do czasu rozpatrzenia skargi lub uchylenie zaskarżonego postanowienia. Postanowieniem z 15 lutego 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., zwrócił stronie skarżącej kwotę 100 zł tytułem uiszczonego wpisu od zażalenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej "P.p.s.a."), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 powołanego przepisu, jednak wyłącznie wtedy, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślić przy tym należy, że postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji dotyczy wyjątku od zasady wykonalności ostatecznych decyzji administracyjnych. Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi więc wskazać konkretne zagrożenia płynące z wykonania decyzji. Sąd musi dysponować wiarygodnie wykazanymi faktami, które pozwolą mu na zastosowanie przedmiotowej instytucji, która – co należy jeszcze raz podkreślić – jest wyjątkiem od zasady wynikającej z art. 61 § 1 P.p.s.a. Użyte przez ustawodawcę w art. 61 § 3 P.p.s.a. nieostre pojęcia "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności zaprezentować wnioskodawca. Samo powołanie się na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku. Podkreślić także należy, że rozstrzygając wniosek o wstrzymanie, Sąd nie bada legalności zaskarżonego aktu, bowiem prowadziłoby to do tzw. przedsądu. Bada jedynie, czy wykonanie zaskarżonego aktu może prowadzić w okolicznościach danej sprawy, wskazanych przede wszystkim przez skarżącego we wniosku, do zagrożenia w postaci znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Dlatego też – jak przyjęto w judykaturze – wniosek taki powinien zawierać odrębne uzasadnienie. Podkreślić także należy, że o znacznej szkodzie można mówić, jeśli rozmiary szkody wywołanej wykonaniem zaskarżonego aktu administracyjnego są większe niż zwykłe skutki wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju. Każdy bowiem akt prawny wywołuje określone skutki prawne, nie wszystkie jednak podlegają ochronie tymczasowej. W niniejszej sprawie skarżący w złożonej skardze domagał się wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z 22 marca 2021 r. w przedmiocie opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej, jednak wniosek w tym przedmiocie nie zawiera jakiegokolwiek uzasadnienia. Także w niniejszym zażaleniu nie wskazano, ani nie udokumentowano konkretnych okoliczności, które mogłyby spowodować możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Wobec tego należy stwierdzić, że przedstawione przez skarżącego argumenty nie są wystarczające, by można było uznać, iż wykazane zostało niebezpieczeństwo, o którym mowa w ww. przepisie. Twierdzenia skarżącego mają bowiem charakter ogólny i są pozbawione konkretnej i spójnej argumentacji ściśle odnoszącej się do sytuacji wnioskodawcy. Skarżący nie wskazuje bowiem konkretnie, jakie szkody lub trudne do odwrócenia skutki miałyby powstać wskutek wykonania zaskarżonej decyzji. Mając zatem na uwadze okoliczności faktyczne i prawne niniejszej sprawy uznać należy, że brak jest podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.