I OZ 806/24

Dnia 9 stycznia 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 października 2024 r., sygn. akt I SA/Wa 593/24 oddalające wniosek o wyłączenie sędziego w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 15 stycznia 2024 r. nr [...] w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia postanawia: oddalić zażalenie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 7 października 2024 r. oddalił wniosek A.B. o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Gabrieli Nowak od orzekania w sprawie ze skargi A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 15 stycznia 2024 r. nr [...] w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji stwierdził, że wniosek skarżącej jest bezzasadny i nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż skarżąca nie wskazała okoliczności, o których mowa w art. 19 bądź art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: "p.p.s.a."), a ponieważ zgodnie z art. 20 § 1 p.p.s.a. to strona w złożonym wniosku zobowiązana jest uprawdopodobnić przyczynę wyłączenia, nie można przyjąć aby okoliczność taka w niniejszej sprawie zaistniała. Ponadto Sąd wskazał, że sędzia objęta wnioskiem o wyłączenie złożyła oświadczenie, w którym wyjaśniła, że nie zachodzą względem niej przesłanki przewidziane w art. 18 p.p.s.a. wyłączające ją z mocy samej ustawy od orzekania w niniejszej sprawie, jak również nie istnieją okoliczności, o których mowa w art. 19 p.p.s.a. mogące wywołać uzasadnione wątpliwości co do jej bezstronności w tej sprawie. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca. W uzasadnieniu podniosła, że sędzia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Gabriela Nowak orzekała także w innych sprawach z jej udziałem i z tego względu powinna podlegać wyłączeniu w sprawie niniejszej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy (art. 18 p.p.s.a.; t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935), bądź też na wniosek strony lub żądanie sędziego (art. 19 p.p.s.a.). W pierwszym ze wskazanych przypadków przyczyny wyłączenia sędziego zostały enumeratywnie wymienione, a zatem tworzą one katalog zamknięty, co wyłącza możliwość stosowania wykładni rozszerzającej. Natomiast na wniosek strony (bądź na żądanie sędziego) sąd wyłącza sędziego jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w sprawie. Zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego. Przy czym stosownie do treści art. 20 powołanej ustawy, to strona składająca wniosek obowiązana jest wskazać oraz uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia. Ponadto postanowienie w przedmiocie wyłączenia sędziego, zgodnie z treścią art. 22 § 2 p.p.s.a., poprzedza złożenie wyjaśnień przez tego sędziego, którego wniosek dotyczy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji zasadnie uznał, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające uwzględnienie wniosku o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Gabrieli Nowak. Podnieść należy, że z oświadczenia złożonego przez sędziego objętego wnioskiem o wyłączenie wynika, że nie zachodzą żadne okoliczności, które mogłyby uzasadniać jej wyłączenie na podstawie art. 18 i 19 p.p.s.a. Skarżąca natomiast zarówno we wniosku, jak i w zażaleniu nie wykazała w żaden sposób, że istnieje prawdopodobieństwo wystąpienia takich okoliczności. Natomiast sam fakt orzekania przez sędziego w innej sprawie zainicjowanej przez skarżącą i podjęcie niekorzystnego dla niego rozstrzygnięcia nie świadczy o braku bezstronności tego sędziego. Z tych też względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 i art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.