I SA/Po 159/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Waldemar Inerowicz Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Wolna-Kubicka Sędzia WSA Katarzyna Nikodem (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 lipca 2020 r. w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. w [...] na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Celno – Skarbowego w [...] z dnia [...] r. nr [..] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę.

Naczelnik W. Urzędu Celno-Skarbowego w P. postanowieniem z [...] stycznia 2020 r. stwierdził uchybienie przez B. Sp. z o.o. w S. terminu do wniesienia odwołania z [...] października 2019 r. od decyzji Naczelnika W. Urzędu Celno-Skarbowego w P. z [...] lipca 2019 r. ustalającej dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości odpowiadającej 20% kwoty zaniżenia zobowiązania podatkowego oraz zawyżenia różnicy podatku do obniżenia podatku należnego na następny okres rozliczeniowy za miesiące od stycznia do czerwca 2017 r. W motywach rozstrzygnięcia organ wskazał następujące ustalenia. Skarżąca ustanowiła 20 lutego 2018 r. pełnomocnika ogólnego w osobie doradcy podatkowego P. P.. Przedmiotowe pełnomocnictwo wskazywało adres elektroniczny pełnomocnika na portalu podatkowym, jak również adres pełnomocnika do doręczeń w kraju. Z uwagi na problemy techniczne uniemożliwiające organowi podatkowemu doręczenie pisma za pomocą środków komunikacji elektronicznej, została ona doręczona w sposób określony w art. 144 § 1 pkt 1 ww. ustawy, tj. za pośrednictwem operatora pocztowego na adres wskazany w treści udzielonego P. P. pełnomocnictwa ogólnego jako adres pełnomocnika do doręczeń w kraju. Łącznie z decyzją przesłano także pismo z 29.07.2019 r. stanowiące informację dla podatnika w zakresie sposobu doręczenia decyzji. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że decyzja organu z dnia [...].07.2019 r. wraz z pismem zostały doręczone pełnomocnikowi strony 01.08.2019 r. Odbiór korespondencji własnoręcznym podpisem potwierdziła J. W., opatrując dodatkowo druk zwrotnego potwierdzenia odbioru pieczęcią Kancelarii Doradztwa Podatkowego [...] P. P.. Początek biegu terminu do wniesienia odwołania w niniejszej sprawie wyznacza dzień doręczenia ww. decyzji Stronie, tj. 01.08.2019 r., wobec czego termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 15.08.2019 r. Odwołanie od ww. decyzji nadano zaś w placówce pocztowej 31.10.2019 r. Wobec powyższego organ stwierdził uchybienie przez stronę terminowi do wniesienia odwołania. W skardze na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skarżąca, reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła przeprowadzenie dowodów ze wszystkich dokumentów znajdujących się w aktach spraw, w tym w szczególności z oświadczenia J. W. i P. P., zawiadomienia z dnia 1.08.2019r. o popełnieniu przestępstwa na szkodę P. P., sprawozdania z komisji, na okoliczność zasadności niniejszych skarg, uchylenie postanowienia i zasądzenie kosztów. Zarzuciła rozstrzygnięciu: 1. błędne przyjęcie, iż organ doręczał pismo w oparciu o art. 148 § 2 pkt. 2 Ordynacji podatkowej, a zatem przyjęcie, iż pismo mogła odebrać osoba upoważniona przez pracodawcę, podczas gdy pismo było doręczane w oparciu o art. 148 § 2 pkt. 1 Ordynacji podatkowej tj. na adres do doręczeń w kraju podany w toku postępowania, o czym chociażby świadczy zaadresowanie pisma jako "P. P. - doradca podatkowy" Z uwagi na powyższe a zgodnie z art. 149 Ordynacji podatkowej pismo mógł odebrać jedynie adresat lub pełnoletni domownik, którym to nie była J. W. (w ustaleniach stanu faktycznego poprzez przyjęcie, że adresatem pisma (pracownik KANCELARIA DORADZTWA PODATKOWEGO [...] P. P.), a zatem nie doszło do prawidłowego doręczenia pisma. 2. Błąd w ustaleniach stanu faktycznego poprzez przyjęcie, że J. W. była upoważniona do odbioru korespondencji kierowanej do "P. P. - doradca podatkowy", podczas gdy J. W. nie była upoważniona do odbioru korespondencji związanej z działalnością gospodarczą P. P., a tym bardziej do odbioru korespondencji indywidualnie adresowanej do P. P.. 3. naruszenie art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej poprzez błędne ustalenie, iż odwołanie od decyzji Naczelnika W. Urzędu Celno-Skarbowego w P. z dnia [...].07.2019r. zostało wniesione bez zachowania terminu, podczas gdy z uwagi na brak prawidłowego doręczenia decyzji termin wskazany w art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej w ogóle nie rozpoczął biegu, a zatem odwołanie zostało wniesione z zachowaniem terminu wskazanego w art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. 4. naruszenie art. 191 Ordynacji podatkowej polegające na przekroczeniu zasady swobodnej oceny materiału dowodowego poprzez bezzasadne odmówienie wiarygodności oświadczeniom J. W. i P. P. z których to wynika, iż J. W. odebrała pismo bez upoważnienia i nie przekazała go od razu adresatowi (pismo przekazano dopiero 31 października 2019 r., a skarżąca dowiedziała się o wydanej decyzji w dniu 24 października 2019 r. poprzez doręczenie jej upomnienia poprzedzającego egzekucję z przedmiotowej decyzji). 5. zupełne pominięcie i nie ustosunkowanie się przez organ do zarzutu, iż przesłana decyzja nie zawierała ostatniej strony z pouczeniem i podpisem jej wystawcy, a zatem nie iż nie została ona skarżącej skutecznie doręczona. Nadto organ nie uwzględnił, iż brak pouczenia o prawie do odwołania nie może rodzić negatywnych skutków wobec jej adresata. Powyższe naruszenia spowodowały błędne uznanie przez organ, iż w sprawie doszło do skutecznego doręczenia decyzji organu z dnia [...].07.2019r., podczas gdy należy stwierdzić, iż doręczenie było bezskuteczne. W przypadku przyjęcia, iż w sprawie doszło do skutecznego doręczenia decyzji z [...].07.2019r., czemu skarżąca stanowczo zaprzecza, postanowieniu zarzuciła: 1. naruszenie art. 191 Ordynacji podatkowej polegające na przekroczeniu zasady swobodnej oceny materiału dowodowego poprzez bezzasadne odmówienie wiarygodności oświadczeniom J. W. i P. P. oraz sprawozdaniu z komisji, z których to wynika, iż J. W. odebrała pismo bez upoważnienia, a nadto iż dopiero 31 października 2019 r. z uwagi na przełożenie pisma przez osobę z poza kancelarii (z zewnętrznej firmy sprzątającej kancelarię) przekazała pismo jego adresatowi, a zatem dopiero w tym dniu adresat miał realną możliwość zapoznania się z treścią pisma. Powyższe naruszenie w konsekwencji doprowadziło do błędnego uznania, iż brak wiedzy adresata o piśmie nie stanowi okoliczności niezależnych od adresata przesyłki, które to uzasadniają przywrócenie terminu, podczas gdy odebranie przesyłki przez inną osobę, która była do tego nieupoważniona i poinformowanie adresata ze znacznym opóźnieniem o odebranej przesyłce uzasadnia przywrócenie terminu do odwołania. 2. Powyższe w konsekwencji spowodowało naruszenie art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej polegające na uznaniu, że skarżąca nie spełniła przesłanek wskazanych w tym przepisie, podczas, gdy skarżąca uprawdopodobniła, iż uchybienie terminu na wniesienie odwołania od decyzji Naczelnika W. Urzędu Celno- Skarbowego w P. z [...].07.2019r. nastąpiło bez jego winy, bowiem mimo odbioru pisma przez J. W., Pani J. nie wywiązała się z obowiązku oddania pisma adresatowi, który to nie miał wiedzy o treści pisma, a co za tym idzie o upływającym terminie do złożenia odwołania. Przeto należy uznać, iż skarżąca uchybiła terminowi bez jej winy, a tym samym ziściły się przesłanki do przywrócenia terminu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny skuteczności doręczenia decyzji pracownikowi pełnomocnika skarżącej 01 sierpnia 2019 r. Zgodnie z treścią art. 148 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 900 ze zm., zwanej dalej O.p.), pisma doręcza się osobom fizycznym pod adresem miejsca ich zamieszkania albo pod adresem do doręczeń w kraju. Pisma osobom fizycznym mogą być także doręczane w miejscu zatrudnienia lub prowadzenia działalności przez adresata - adresatowi lub osobie upoważnionej przez pracodawcę do odbioru korespondencji, o czym stanowi art. 148 § 2 pkt 2 O.p. W niniejszej sprawie decyzja została nadana na adres do doręczeń w kraju, wskazany przez pełnomocnika, który był jednocześnie adresem miejsca prowadzenia działalności przez pełnomocnika skarżącej. Na marginesie Sąd wskazuje, że pełnomocnik skarżącej wskazuje błędną podstawę do doręczeń w kraju, tj. art. 148 § 2 pkt 1, tj. doręczenie w siedzibie organu podatkowego, zarzucając doręczenie na adres do doręczeń w kraju (art. 148 § 1 O.p.). Na gruncie dotychczasowych przepisów art. 148 § 1 O.p. Naczelny Sąd Administracyjny wskazywał m.in., że zgodnie z art. 148 § 1 Ordynacji podatkowej pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy [w brzmieniu przepisu do 01.01.2016r.]. Jednocześnie z art. 148 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej wynika, że pisma mogą być również doręczane w miejscu pracy adresata – osobie upoważnionej przez pracodawcę do odbioru korespondencji. Artykuł 148 § 1 Ordynacji podatkowej wskazuje podstawowe miejsca doręczania pism osobie fizycznej, a wybór jednego z nich należy do władzy dyskrecjonalnej organu podatkowego (zob. wyrok NSA z 13.02.2018 r., sygn. akt I GSK 28/16). Zarazem podkreśla się, że skorzystanie z jednego z miejsc doręczenia wymienionych w art. 148 § 2 O.p. nie musi być poprzedzone bezskuteczną próbą doręczenia w miejscu określonym w § 1 tego artykułu. W § 2 nie użyto bowiem zwrotu "w razie niemożności", tak jak ma to miejsce w art. 148 § 3 O.p. (zob. wyrok NSA z 02.10.2018 r., sygn. akt I FSK 1760/16). Zarazem należy podkreślić, że w sytuacji, gdy osoba obecna w miejscu, o którym stanowi art. 148 § 2 pkt 2 O.p. podejmuje się odebrać pismo wskazując, iż jest zatrudniona w tym miejscu i potwierdza to dostępem do firmowych pieczęci, wniosek co do jej upoważnienia do odbioru korespondencji w tym miejscu nie może nasuwać żadnych uzasadnionych zastrzeżeń. Dokonane do jej rąk doręczenie pisma jest skuteczne i rodzi określone skutki procesowe (zob. wyrok NSA z 19 września 2017 r., sygn. akt II FSK 2468/15). W niniejszej sprawie odbiór korespondencji zawierającej decyzję z [...].07.2019r własnoręcznym podpisem potwierdziła J. W., opatrując dodatkowo druk zwrotnego potwierdzenia odbioru pieczęcią Kancelarii Doradztwa Podatkowego [...] P. P.. Ponadto z oświadczenia J. W. nie wynika, by nie była ona upoważniona do odbioru korespondencji, lecz, że "odebrała ją przez przypadek i mechanicznie". Wobec powyższych ustaleń Sąd nie miał wątpliwości, że organ prawidłowo stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Zarazem, jak wskazał organ, a wbrew zarzutowi skargi, w treści decyzji zawarto pouczenie zgodnie z art. 223 § 2 pkt 1 O.p. o prawie wniesienia odwołania w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji i zawiera ona stosowny podpis (k. [...] akt adm.). Ponadto kompletność decyzji potwierdził P. P. w oświadczeniu z 05.11.2019 r. (k. [...] akt adm.). Mając powyższe na uwadze, Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) oddalił skargę.