I SA/Rz 276/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S.WSA Jacek Boratyn, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska, Sędzia WSA Jarosław Szaro /spr./, Protokolant Specjalista Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 sierpnia 2022 r. sprawy ze skargi P. P.-H.-U. "S." s.c. W. P., A. P.-J. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia 9 marca 2022 r., nr 1801-IGC.4305.1.2021 w przedmiocie określenia kwoty długu celnego oraz podatku od towarów i usług oddala skargę.

Zaskarżoną decyzją z dnia 9 marca 2022 r. nr 1801-IGC.4305.1.2021 Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie (dalej: DIAS, organ odwoławczy, organ II instancji), po rozpoznaniu odwołania P. s.c. [...] (dalej: Spółka) od decyzji Naczelnika. U. S w P. (dalej: organ I instancji) z dnia 28 września 2021 r. nr 408000-408000-COC.4305.10.2021 w przedmiocie określenia kwoty długu celnego i podatku od towarów i usług, utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Jak wynika z akt sprawy Spółka za pośrednictwem firmy G. Sp. z o.o. dopuściła do obrotu towar w postaci drutu ze stali niestopowej powleczonego lub pokrytego cynkiem - 22074 kg na wartość [...] EUR pochodzącego z U.wg kodu TARIC 7217203000. W zgłoszeniu zastosowano stawkę celną 0% i zadeklarowano kwotę cła w wysokości 0,00 PLN oraz kwotę [...] PLN podatku od towarów i usług przy zastosowaniu 23% stawki podatku. Zgłaszający zawnioskował o zaliczenie towaru na poczet niepreferencyjnego kontyngentu taryfowego o numerze porządkowym 098965. Towar został zwolniony do procedury. W dniu 9 kwietnia 2021 r. komunikatem ZC210 przekazano informację, że kontyngent nie został przyznany. Mając na uwadze, że nie został przyznany wnioskowany kontyngent nr 098965 określony rozporządzeniem wykonawczym komisji (UE) 2020/2037 z dnia 10 grudnia 2020 r. zmieniającym rozporządzenie wykonawcze (UE) 2019/159 nakładające ostateczne środki ochronne w odniesieniu do przywozu niektórych wyrobów ze stali (DZ. Urz. UE L 416/32 z dnia 11.12.2020r.), Naczelnik U. C. w P. decyzją nr 408000-408000-COC.4305.10.2021 z dnia 28 września 2021 r. wobec towaru objętego zgłoszeniem celnym o numerze MRN [...]: 1.określił w wysokości [...] niepobraną kwotę należności celnych wynikającą z długu celnego powstałego w wyniku dopuszczenia towaru do obrotu; 2. zaliczył na poczet długu celnego kwotę należności celnych przywozowych w wysokości [...] PLN przyjętą wg potwierdzenia złożenia zabezpieczenia [...] Nr [...]; 3. określił w wysokości [...] PLN niepobraną kwotę podatku od towarów i usług z tytułu dokonanego importu, stanowiącą różnicę między należną kwotą podatku, a kwotą wykazaną w zgłoszeniu celnym; 4. dokonał sprostowania zgłoszenia celnego w zakresie danych zawartych w polu: 36 "preferencje", 39 "kontyngent", 47 "obliczanie opłat". Od powyższej decyzji Spółka wniosła odwołanie do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie. W uzasadnieniu odwołania podniosła, że na złożone w dniu 25 lutego 2021r. zgłoszenie celne, organ udzielił odpowiedzi w postaci powiadomienia o dodatkowym zabezpieczeniu (ZC284) dopiero w dniu 2 marca 2021 r. W ocenie Spółki tak opieszałe działania organu doprowadziły do nieprzyznania wnioskowanego w zgłoszeniu kontyngentu. W ramach prowadzonego postępowania odwoławczego, w oparciu informacje pozyskane z systemu AIS/IMPORT (Automatyczny System Importu) DIAS ustalił, że Zgłaszający (Agencja Celna .....) w dniu 25 lutego 2021r. złożył zgłoszenie celne, stanowiące jednocześnie wniosek o niepreferencyjny kontyngent taryfowy o numerze porządkowym [...]. Z uwagi na status kontyngentu (krytyczny) istniał obowiązek złożenia zabezpieczenia dot. potencjalnego długu celnego. Zgłaszający podał nr zabezpieczenia z pominięciem znaku specjalnego ("/"), co skutkowało tym, że system Zefir2 nie powiązał złożonego zabezpieczenia z wnioskiem o kontyngent. Tego samego dnia system AIS wysłał do Zgłaszającego komunikat zwrotny, iż: kontyngent posiada status krytyczny, nie złożono zabezpieczenia. DIAS ustalił, że pomimo otrzymania komunikatu o ww. treści, zgłaszający nie interweniował oddziale celnym obsługującym przedmiotowe zgłoszenie celne. Mając na uwadze powyższe okoliczności DIAS, decyzją z dnia 9 marca 2022 r., opisaną na wstępie, utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji DIAS wyjaśnił, że Zgłaszający składając w dniu 25 lutego 2021 r. zgłoszenie celne zawnioskował o zaliczenie towaru na poczet niepreferencyjnego kontyngentu taryfowego o nr porządkowym [...], a tym samym o zwolnienie cła dodatkowego w wysokości 25%. W polu 39 zgłoszenia wprowadzone zostały bowiem dane charakterystyczne dla wniosku o kontyngent taryfowy (tj. nr porządkowy kontyngentu - [...]), a w polu 36 kod preferencji 120 (tj. niepreferencyjne kontyngenty taryfowe). Tak złożone zgłoszenie celne zostało przyjęte przez organ i zarejestrowane pod nr MRN [...]. Dokonując systemowego wpisu numeru zabezpieczenia Zgłaszający pominął jednak znaki specjalne, co skutkowało tym, że system Zefir2 nie powiązał złożonego zabezpieczenia z wnioskiem o kontyngent. W dniu 25 lutego 2021r. system AIS/Import wysłał do Zgłaszającego komunikat zwrotny, iż: kontyngent posiada status krytyczny. nie złożono zabezpieczenia. Pomimo otrzymania komunikatu Zgłaszający nie interweniował w oddziale celnym obsługującym przedmiotowe zgłoszenie, skutkiem czego zgłoszenie o numerze MRN [...] nie zostało automatycznie obsłużone przez AIS/TQS. W dniu 2 marca 2021r. organ wprowadził "z ręki" numer zabezpieczenia jednorazowego w prawidłowym formacie. Jednak kontyngent taryfowy o numerze porządkowym [...] uległ wyczerpaniu w dniu 3 marca 2021r., a datą ostatniego przywozu był 1 marca 2021r. DIAS wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie, pomimo dostępności kontyngentu taryfowego o nr porządkowym [...] w dacie złożenia zgłoszenia celnego - nie zapadła decyzja Komisji Europejskiej o przydziale wnioskowanej w zgłoszeniu celnym o numerze MRN [...] ilości w ramach kontyngentu taryfowego, która to okoliczność skutkuje obowiązkiem pobrania cła dodatkowego wynikającego rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2020/2037 z dnia 10 grudnia 2020 r. zmieniającego rozporządzenie wykonawcze (UE) 2019/159 nakładające ostateczne środki ochronne w odniesieniu do przywozu niektórych wyrobów ze stali. DIAS wskazał, że zgodnie z art.30b ust. 1 i ust. 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.), dalej: ustawa o VAT, podstawą opodatkowania w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło. Podstawa opodatkowania obejmuje, o ile elementy takie nie zostały do niej włączone koszty dodatkowe, takie jak koszty prowizji, opakowania, transportu i ubezpieczenia - ponoszone do pierwszego miejsca na terytorium kraju, jak również wynikające z transportu do innego miejsca przeznaczenia znajdującego się na terytorium UE, jeżeli miejsce to jest znane w momencie dokonania importu. Do podstawy opodatkowania dolicza się także opłaty oraz inne należności, jeżeli organy celne mają obowiązek pobierać te należności z tytułu importu towarów. Organ odwoławczy wskazał, że zmiana kwoty należności wynikającej z długu celnego wpłynęła na zmianę podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług, a w konsekwencji na zmianę kwoty tegoż podatku. W ocenie organu odwoławczego, określając podatek od towarów i usług za podstawę opodatkowania organ I instancji prawidłowo przyjął kwotę [...] PLN stanowiącą sumę wartości celnej w wysokości [...] PLN oraz cła dodatkowego w wysokości [...] PLN. Z kolei kwota podatku od towarów i usług w wysokości [...] PLN obliczona została z zastosowaniem właściwej dla danego towaru stawki podatku VAT w wysokości 23%. Spółka, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, nie zgodziła się z decyzją DIAS z dnia 9 marca 2022 r. i wniosła na nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. W skardze zarzuciła rażące naruszenie: art. 12 kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm.) i art. 22 ust. 2 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny (Dz. U. UE. L. z 2013 r. Nr 269, str. 1 z późn. zm.). Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik Spółki wskazał, że wykonanie przedmiotowego zgłoszenia celnego zlecono wyspecjalizowanemu podmiotowi – G. sp. z o.o. z siedzibą w R.. Zostały wykonane wszelkie czynności wymagane procedurą. Zostało wystawione zabezpieczenie na kwotę 16 795,00 zł. Podkreślił, że faktycznie nastąpił problem z integracją systemów celnych, który to problem wynika to z braku koordynacji systemów Zefir i AIS. Pełnomocnik podkreślił, że wszystkie komunikaty po stronie zgłaszającej są prawidłowe. Pełnomocnik wyjaśnił, że wysyłany był nr zabezpieczenia bez znaków specjalnych właśnie ze względu na to, że system Zefir nie przyjmował tych komunikatów ze znakami specjalnymi. Na prośbę oddziału celnego, który nadal miał problem z obsługą zgłoszenia były jeszcze podejmowane próby wysłania komunikatów w dniu 1 marca 2021 r. i 2 marca 2021 r. ze znakami specjalnymi "/", jednak te komunikaty były odrzucane ze względu na status zakończenia procedury. Pełnomocnik wskazał, że w systemie już w dniu 25 lutego 2021 r. pojawił się komunikat ZC285 - przyjęty do systemu. Jednak nie został wygenerowany komunikat ZC299, który wygenerowany został przez oddział celny dopiero w dniu 2 marca 2021 r. W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny miał na uwadze, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Organy nie naruszyły prawa określając dług celny i podatek VAT w imporcie. Stan faktyczny co do zasadniczego przebiegu czynności podejmowanych przez stronę oraz organy celne wątpliwości nie budzi. Skarżąca spółka jako importer zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu towar w postaci drutu z żeliwa lub stali niestopowej, powleczony lub ocynkowany i określiła kody nomenklatury scalonej dla importowanego towaru. Zgłaszający zawnioskował o objęcie towaru na poczet niepreferencyjnego kontyngentu taryfowego. Kontyngent ten miał w momencie składania zgłoszenia status krytyczny, co z uwagi na obowiązujące w tym zakresie regulacje zobowiązywało zgłaszającego do złożenia zabezpieczenia celnego i zgłaszająca spółka dokonała zapłaty takiego zabezpieczenia lecz złożona o tym informacja przez system elektroniczny nie została połączona ze zgłoszeniem celnym. Skarżąca podjęła próby kolejnych zgłoszeń elektronicznych lecz dopiero " ręczne" wprowadzenie danych pozwoliło na połączenie zabezpieczenia ze zgłoszeniem celnym. Organem właściwym do zaliczenia importowanego towaru w ramy kontyngentu była Komisja Europejska. Jednak pomimo przeslania dokumentów do tego organu, towar nie został objęty kontyngentem ponieważ został on już wyczerpany. W takiej sytuacji wobec dopuszczenia towaru do obrotu organ był zobowiązany do naliczenia należności przywozowych. Ustalony przez organ stan faktyczny co do faktu wyczerpania kontyngentu i niemożności zwolnienia importowanego towaru z należności przywozowych nie mogą budzić wątpliwości. To Komisja Europejska w przedmiotowej sprawie była władna do zaliczenia towaru w ramy kontyngentu. Organ krajowy nie posiada takich uprawnień. Dlatego też musiał pobrać należności przywozowe, z wcześniej złożonego zabezpieczenia . W niniejszym postępowaniu sąd nie jest w stanie zakwestionować prawidłowości tego rozstrzygnięcia. Organ w zaskarżonej decyzji przedstawił w sposób bardzo szczegółowy wymogi obowiązujące przy zaliczaniu towaru do kontyngentu i uprawnienia poszczególnych podmiotów, w tym Komisji Europejskiej. Aktualnie skarżący wskazując na możliwy błąd leżący po stronie organów celnych nie może jednak spowodować zaliczenia towaru do kontyngentu – wobec braku decyzji Komisji Europejskiej. Jedyne uprawnienie jakie może mu przysługiwać do możliwość uzyskania zwrotu zapłaconych kwot w oparciu o przepis art. 119 ust. 2 ukc, który reguluje kwestie zwrotu pobranych należności przywozowych, gdy niezastosowanie obniżonej lub zerowej stawki celnej wynikało z błędu organów celnych, a zgłoszenie celne do dopuszczenia do obrotu zawierało wszystkie dane i towarzyszyły mu wszystkie dokumenty konieczne do zastosowania obniżonej lub zerowej stawki. Postępowanie to toczyć się jednak powinno odrębnie od sprawy niniejszej której przedmiotem jest określenie wysokości należności przywozowych. O odrębności postępowania toczącego się w ramach art. 119 ust2 ukc świadczy użyte tam określenie "zwrot lub umorzenie przyznawane jest". Chodzi więc tutaj o takie sytuacje, kiedy strona domaga się zwrotu zapłaconych należności ( w sytuacji gdy je uiściła ) lub też ich umorzenia, a więc kiedy je określono, jednak ich jeszcze nie wyegzekwowano. Postępowanie takie może się więc toczyć dopiero po ostatecznym określeniu takich należności, a nawet ich ściągnięciu. Kwestie więc przyczyn dla których system elektroniczny służb celnych nie obsłużył automatycznie dokonywanego zgłoszenia o złożeniu zabezpieczenia celnego leży więc niejako poza ramami niniejszej sprawy. Dla ustalenia zasadności określenia tych należności przyczyny braku automatycznego połączenia tego zgłoszenia ze zgłoszeniem celnym ( łączenie ich z błędem strony lub błędem organu ) są irrelewantne. W tym postępowaniu bada się jedynie przesłanki prawidłowości niezaliczenia importowanego towaru do kontyngentu. Kwestia ewentualnego zawinienia jest bez znaczenia. Nawet przy ewidentnej winie organu, jeżeli towar przez właściwy organ do kontyngentu nie został zaliczony, to i tak należności musza zostać określone. Dopiero w dalszej kolejności możliwe będzie ubieganie się przez stronę o ich umorzenie lub zwrot. I dopiero w tym postępowaniu zasadne będzie badanie prawidłowości postępowania obu podmiotów - organu i importera. Dopiero w tym postępowaniu z zachowaniem tym wiązać się będą skutki prawne. W tych okolicznościach sąd skargę oddalił w myśl art. 151 ppsa.