I SA/Wr 1/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I przy udziale E Sp. z o.o. z siedzibą w W. sprawy ze skargi Burmistrza Gminy Miasto Oława na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 13 kwietnia 2023 r., nr SKO 4011/243/23 w przedmiocie nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2017, 2018, 2019, 2020 i 2021 postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić skarżącemu kwotę 500 (słownie: pięćset) zł uiszczoną tytułem wpisu od skargi.

Skarżący (Burmistrz), będący jednocześnie organem podatkowym pierwszej instancji, wniósł do tut. Sądu skargę na decyzję organu odwoławczego (Samorządowego Kolegium Odwoławczego) uchylającą decyzję skarżącego z dnia 17 lutego 2023 r., nr FN.3120-2/6/2023 odmawiającą uczestnikowi niniejszego postępowania sądowego stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniesiona skarga jest niedopuszczalna. Zgodnie z art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej p.p.s.a.), uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (art. 50 § 2 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd administracyjny odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. W orzecznictwie i w doktrynie utrwalony jest pogląd, że odrzuceniu podlegają skargi wniesione przez organ, który rozpoznawał sprawę w postępowaniu administracyjnym w pierwszej lub w drugiej instancji, ponieważ nie ma on legitymacji skargowej w rozumieniu art. 50 p.p.s.a. Powierzenie organowi administracyjnemu właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego, czy nastąpiło to na mocy ustawy, czy też w drodze porozumienia, wyłącza możliwość dochodzenia przezeń swego interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego czy sądowoadministracyjnego (tak postanowienie NSA z 6 kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1976/15, powołane orzeczenia dostępne na https://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query). Dopuszczenie możliwości wniesienia skargi przez organ administracji publicznej, który wydał w sprawie rozstrzygnięcie, nadawałoby temu organowi dwojakie uprawnienia: uprawnienia władcze w zakresie rozstrzygnięcia i uprawnienia strony, która kwestionuje poprzez skargę takie rozstrzygnięcie. Takich uprawnień podmiotu nie przewidują przepisy o postępowaniu administracyjnym. Dlatego gmina, której organ ma wydać lub wydał rozstrzygnięcie w postępowaniu administracyjnym, nie ma przymiotu strony w tym postępowaniu (tak np. postanowienie NSA z 24 stycznia 1997 r., sygn. akt IV SA 802/95 oraz z 5 kwietnia 2023 r., sygn. akt I OSK 411/23). Stworzenie jednostkom samorządu terytorialnego prawnej możliwości dochodzenia swego interesu przed sądem administracyjnym przeciwko interesowi prawnemu obywatela, który był przedmiotem decyzji organu tej jednostki wydanej w pierwszej instancji naruszałoby standardy demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP), ponieważ postępowanie takie nie zapewniałoby "równości broni" jego stronom (teza uchwały NSA z 16 lutego 2016 r., sygn. I OPS 2/15, dotyczącej legitymacji procesowej powiatu w sprawie o ustalenie wysokości odszkodowania od powiatu za nieruchomość przejętą pod drogę publiczną). Aktualna pozostaje więc teza, iż ani gmina, ani żaden jej organ nie są uprawnieni do zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji organu odwoławczego – bez względu na przedmiot sprawy i jego rzeczywisty związek z interesem prawnym gminy (postanowienie NSA oz. We Wrocławiu z 15 października 1990 r., sygn. akt SA/Wr 990/90). Przenosząc powyższe na niniejszą sprawę Sąd stwierdza, że skarżący jako organ podatkowy I instancji orzekający w sprawie zakończonej ostateczną decyzją organu II instancji, nie posiada legitymacji skargowej w postępowaniu przed tut. Sądem. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. skargę jako niedopuszczalną odrzucił, orzekając o tym w pkt I sentencji postanowienia. Orzeczenie w pkt II o zwrocie uiszczonego wpisu znajduje oparcie w art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego.