I SO/Gl 2/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Tyszkiewicz-Ziętek, , , po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P.P.H.U. E. s.c. K. B., R. B. w K. o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 28 lutego 2023 r. nr 2401-IOV3.4103.269.2021.TSO2 UNP: 2401-23-048047 w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń-grudzień 2015 r. oraz styczeń-kwiecień, czerwiec i wrzesień-grudzień 2016 r. p o s t a n a w i a: oddalić wniosek.

Pismem z 12 kwietnia 2023 r. P.P.H.U. E. s.c. K. B., R. B. w K. (dalej: skarżąca, strona skarżąca), reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach wskazanej w sentencji niniejszego orzeczenia. Wniosek ten złożono do Sądu przed wpływem skargi, wobec czego został on zarejestrowany pod sygn. akt I SO/Gl 2/23. Uzasadniając wniosek pełnomocnik strony skarżącej podniósł, iż przedmiotowa decyzja została wydana z szeregiem rażących naruszeń prawa materialnego oraz procedury. Ponadto pełnomocnik wskazał, że skarżąca nie jest w stanie uregulować zaległości wynikającej z decyzji w łącznej kwocie 602 177 zł wraz z należnymi odsetkami. Egzekucja spornej należności stwarza niebezpieczeństwa takiej szkody, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia. Panująca obecnie trudna sytuacja gospodarcza, wysoka inflacja, rosnące ceny towarów, transportu oraz stały i znaczny wzrost kosztów prowadzenia działalności (wynagrodzeń pracowniczych i zobowiązań publicznoprawnych) przyczyniają się do utraty przez skarżącą klientów oraz zmniejszenia obrotów z prowadzonej działalności. Obowiązek natychmiastowej spłaty zobowiązania prowadziłby do konieczności wyzbycia się składników majątkowych niezbędnych do prowadzenia działalności, co w konsekwencji oznaczałoby niemożność jej kontynuacji. Postanowieniem z dnia 15 maja 2023 r. organ odwoławczy odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W dniu 15 maja 2023 r. do Sądu wpłynęła skarga na decyzję, której wstrzymania wykonania pełnomocnik skarżącej uprzednio zażądał wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi. Sprawa ta została zarejestrowana pod sygn. akt I SA/Gl 717/23. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie. Na wstępie zwrócić należy uwagę na charakter instytucji, jaką jest wstrzymanie wykonania zaskarżonego do sądu aktu lub czynności. Stosownie do treści art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Na mocy art. 61 § 5 p.p.s.a. postanowienie, o którym mowa w § 3, sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym. Niewątpliwie wstrzymanie przez sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ma charakter wyjątkowy, ponieważ art. 61 § 3 p.p.s.a. uzależnia zastosowanie tej instytucji od wystąpienia okoliczności nadzwyczajnych. Regulacja ta nakłada na wnioskodawcę określone obowiązki. Strona dążąc bowiem do wstrzymania wykonania decyzji musi złożyć stosowny wniosek i uprawdopodobnić, że istnieją przesłanki uzasadniające odstąpienie od zasady wykonalności orzeczeń ostatecznych i wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 maja 2014 r., sygn. akt I OZ 363/14, orzeczenia sądów administracyjnych dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponieważ postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji prowadzi do wyłomu od zasady wykonalności decyzji, strona nie może ograniczyć się w uzasadnieniu wniosku do ogólnikowego stwierdzenia, lecz precyzyjnie musi wskazać na zagrożenia płynące z jej wykonania (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 768/12). We wniosku należy wskazać, w czym miałoby się wyrażać niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno zatem odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zasadne (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 czerwca 2014 r., sygn. akt II FZ 763/14). Ponadto dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, strona ma obowiązek uprawdopodobnić istnienie konkretnych i obiektywnych okoliczności pozwalających przyjąć, że wstrzymanie wykonania aktu jest zasadne. Nie wystarcza jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonania decyzji. Twierdzenia strony o niebezpieczeństwie spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wypadku wykonania decyzji, powinny zostać poparte dokumentami, które uwiarygodniłyby sytuację skarżącego (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r., II GSK 1799/11). Podniesiona we wniosku argumentacja nie może doprowadzić do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, albowiem skarżący, poza odwołaniem się do trudnej sytuacji gospodarczej oraz konieczności wyzbycia się składników majątkowych niezbędnych do prowadzenia działalności, w związku z obowiązkiem natychmiastowej spłaty zobowiązania, nie przedłożył dokumentów uwiarygadniających te okoliczności. Jednocześnie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się jednolicie, iż Sąd nie ma obowiązku wzywania strony do uzupełnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w trybie, o jakim mowa w art. 49 § 1 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt II FZ 21/18, z dnia 3 kwietnia 2014 r., sygn. akt I FZ 64/14, z dnia 26 października 2011 r., sygn. akt II FZ 21/18 i inne). Końcowo wskazać należy, że okoliczności pozwalającej na wstrzymanie wykonania decyzji nie może stanowić sama konieczność uregulowania zobowiązania pieniężnego. Podkreślić wypada, że każdy akt zobowiązujący do uiszczenia należności pieniężnych powoduje dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 49/11). Wykonanie aktów dotyczących należności pieniężnych nie ma charakteru nieodwracalnego, gdyż ewentualne uwzględnienie skargi może spowodować, iż wszelkie należności uiszczone na ich podstawie zostaną zwrócone i to wraz z odsetkami. W związku z powyższym, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.