II FZ 62/23

Dnia 4 września 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Płusa po rozpoznaniu w dniu 4 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 1 lutego 2023 r. sygn. akt I SA/Bd 680/22 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A. W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 17 października 2022 r. nr [...] w przedmiocie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2021 r. postanawia: oddalić zażalenie.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 1 lutego 2023 r. sygn. akt I SA/Bd 680/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę A. W. (dalej jako "Skarżąca") na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 17 października 2022 r. w przedmiocie odmowy zwrotu nadpłaty. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że zarządzeniem z dnia 13 grudnia 2022 r. Sąd wezwał Skarżącą do uzupełnienia braków skargi przez uiszczenie wpisu sądowego w kwocie 100 zł, w terminie siedmiu dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis zarządzenia doręczono Skarżącej w dniu 22 grudnia 2022 r. Jak wynika z informacji zawartych na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, przesyłkę odebrał dorosły domownik – M. W., który jest jednocześnie uczestnikiem postępowania (k. 19 akt). Termin do uzupełnienia braków skargi upływał z dniem 29 grudnia 2022 r. Z akt sprawy wynika, że Skarżąca nie uiściła należnego wpisu sądowego. Wobec powyższego Sąd skargę odrzucił. W zażaleniu Skarżąca, wnosząc o zmianę wydanego postanowienia i rozpatrzenie skargi, zarzuciła naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy: - art. 233 § 1 k.p.c., poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów, jak również brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego, a w konsekwencji odrzucenia skargi z powodu jej nie opłacenia - nieuwzględnienia dowodów załączonych przez Skarżącą w szczególności wniosku o zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych od wniesionej skargi. W uzasadnieniu Skarżąca napisała, że w związku z trudną sytuacją majątkową zwróciła się z prośbą o zwolnienie jej z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych od skargi. W związku z oczywistą omyłką pisarską podała sygn. akt, w której wnosiła o zwolnienie z opłaty sądowej jako I SA/Bd 681/22, nie ujmując jednocześnie sygn. akt I SA/Bd 680/22. Jak wynika wprost z zarządzenia Sądu z dnia 13 grudnia 2022 r. w sprawie I SA/Bd 681/22, nie była zobowiązana do uiszczania powyższej opłaty. W konsekwencji powyższej omyłki Sąd wezwał ją dnia 11 stycznia 2023 r. do złożenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych na urzędowym formularzu w sprawie I SA/Bd 681/22, mimo że wcześniej w tej sprawie miała uzupełnić tylko wartość przedmiotu zaskarżenia. Po przesłaniu wypełnionego urzędowego formularza o przyznanie prawa pomocy PPF Sąd postanowieniem z dnia 26 stycznia 2023 r. odmówił Skarżącej przyznania pomocy prawnej w sprawie I SA/Bd 681/22, mimo że w tej sprawie nie miała obowiązku ponoszenia opłaty sądowej. Taką opłatę zobowiązana była uiścić w sprawie I SA/Bd 680/22. Zatem postępowanie zażaleniowe w sprawie I SA/Bd 681/22 było bezprzedmiotowe, które mimo wszystko Skarżąca zaskarżyła pismem z dnia 6 lutego 2023 r., nadanego listem poleconym dnia 8 lutego 2023 r. Skarżąca nadmieniła, że Sąd również omyłkowo w postanowieniu o odrzuceniu skargi podał w postanowieniu z dnia 1 lutego 2023 r. numer decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy dotyczący zwrotu nadpłaty podatku jako [...]. Jak wynika z odwołania Skarżącej z dnia 16 listopada 2022 r., decyzja dotycząca odmowy zwrotu nadpłaty posiadała znak [...]. Zatem omyłki pisarskie spowodowały wydanie postanowień w innych sprawach. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że rozpoznawana sprawa dotyczy skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 17 października 2022 r. nr [...] i w tejże sprawie Skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu w wysokości 100 zł. Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a", sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Stosownie do art. 220 § 1 P.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata, w tym opłata, o której mowa w art. 235a. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2, 3 i 3a, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. W myśl art. 220 § 3 P.p.s.a., skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił skargę z uwagi na brak uiszczenia wpisu sądowego. Wyjaśnić bowiem należy, że Skarżąca, wnosząc skargę nie uiściła od niej wpisu sądowego. Wobec tego, Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z dnia 13 grudnia 2022 r. wezwał Skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi w terminie 7 dni od dnia doręczenia zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Zarządzenie to zostało doręczone dorosłemu domownikowi dniu 22 grudnia 2022 r. Od tego dnia rozpoczął bieg siedmiodniowy termin do uiszczenia należnego wpisu, który upływał w dniu 29 grudnia 2022 r. Pomimo prawidłowo i skutecznie doręczonego wezwania, we wskazanym terminie, Skarżąca nie uiściła braku fiskalnego. Jednocześnie wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 72 § 1 P.p.s.a odebranie przesyłki przez dorosłego domownika jest uważane za skuteczne jej doręczenie samemu adresatowi. Należy wskazać, że Skarżącej nie zostało przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, zasadne więc było wezwanie jej do uiszczenia wpisu od skargi. Pomimo jednak upływu zakreślonego terminu brak fiskalny skargi nie został uzupełniony, a więc skarga podlegała odrzuceniu, o czym prawidłowo orzekł Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu [pic]