II OSK 1183/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Stankowski po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku K.P. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego m.st. Warszawy z 28 sierpnia 2023 r. nr IIWT/157/2023 w sprawie ze skargi kasacyjnej K.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 listopada 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 344/24 w sprawie ze skargi K.P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 13 grudnia 2023 r. nr 1549/23 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego postanawia: oddalić wniosek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 listopada 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 344/24 oddalił skargę K.P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 13 grudnia 2023 r. nr 1549/23 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego. Skarżący w skardze kasacyjnej od powyższego wyroku złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego m.st. Warszawy z 28 sierpnia 2023 r. nr IIWT/157/2023 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że wstrzymanie ww. decyzji jest konieczne, gdyż ich wykonanie może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody i trudnych do odwrócenia skutków. Wznowienie prac budowlanych tak dużej (czterokondygnacyjnej) inwestycji będzie się wiązało z licznymi utrudnieniami takimi jak hałas, zwiększony ruch uliczny i zapylenie. Ponadto długi okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny pozwoli inwestorowi na ukończenie robót budowlanych i uzyskanie pozwolenia na użytkowanie budynku, pomimo jego wybudowania niezgodnie z przepisami. Podsumowując zauważył, że sprzedaż lokali znajdujących się w budynku znacznie utrudni doprowadzenie go do stanu zgodnego z prawem, tj. jego rozbiórkę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z wnioskiem tym można wystąpić także na etapie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wywołanego wniesieniem skargi kasacyjnej (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 16 kwietnia 2007 r., I GPS 1/07). Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej musi w sposób przekonujący pokazać konkretne relacje między brakiem wstrzymania aktu administracyjnego, a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 21 grudnia 2006 r., I FZ 525/06). Przy czym źródło tych zagrożeń ma stanowić zaskarżony akt administracyjny. Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Nie jest więc rolą sądu administracyjnego na etapie rozpoznawania przedmiotowego wniosku czynić ustalenia w zakresie istnienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji administracyjnej. W oparciu o ww. przepis to sąd ocenia czy w świetle przywołanej przez stronę skarżącą argumentacji zachodzą przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji. W tej zaś sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego i udzieleniu pozwolenia na wznowienie robót budowlanych nie zawiera argumentacji, która mogłaby świadczyć o zaistnieniu przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Okoliczność rozpoczęcia robót budowanych i pojawianie się negatywnych dla skarżącego skutków nie oznacza, że mamy z automatu do czynienia ze znaczną szkodą lub nieodwracalnymi skutkami. Wskazania wymaga, że, po pierwsze, zastosowanie art. 61 § 3 p.p.s.a. przez Sąd Administracyjny wymaga wykazania zaistnienia nie jakiejkolwiek szkody, lecz "znacznej" szkody, co co wiąże się z koniecznością określenia wysokości szkody i zestawienia jej z sytuacją finansową strony skarżącej. Po drugie, warunkiem wstrzymania decyzji na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. jest możliwość zaistnienia nieodwracalnych skutków. Kwestia hałasu, zwiększonego ruchu ulicznego, czy zapylenia nie wyczerpuje przesłanki odwołującej się do nieodwracalnych skutków. Po trzecie, w ramach art. 61 § 3 p.p.s.a. na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej przedmiotem oceny Sądu Administracyjnego nie może być okoliczność potencjalnego nieprawidłowego wykonania robót budowlanych, nie mieści się bowiem ona w granicach niniejszej sprawy, która przypomnijmy polega na ocenie, czy przedstawiony przez inwestorów projekt budowlany zamienny uprawniał organ nadzoru budowlanego do jego zatwierdzenia i wydania zezwolenia na wznowienie robót budowlanych. Niniejsze postępowanie dotyczy oceny legalności wyłącznie ww. decyzji, a nie faktycznie zrealizowanych robót budowlanych. Poza tym na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie nie mogą być oceniane kwestie merytoryczne, np. dotyczące prawidłowości projektu budowlanego. W innym wypadku doszłoby do nieuprawionego "przedsądu" jeszcze przed merytorycznym rozpoznaniem skargi przez Sąd Administracyjny. Na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Sąd nie dokonuje oceny zaskarżonej decyzji, ponieważ zostanie ona poddana odrębnemu badaniu pod kątem zgodności z obowiązującym porządkiem prawnym. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że skarżący nie wykazał, że ziściły się przesłanki udzielenia ochrony tymczasowej. Wobec powyższego nie było podstaw do wstrzymania wykonania decyzji. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.