II OSK 230/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku H. D. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej H. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 lipca 2024 r. sygn. akt II SA/Gd 101/24 oddalającego skargę H. D. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 20 listopada 2023 r. nr ... w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: oddalić wniosek.

Wyrokiem z dnia 24 lipca 2024 r. sygn. akt II SA/Gd 101/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę H. D. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 20 listopada 2023 r. w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego. W skardze kasacyjnej H. D. zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o nakazie rozbiórki, z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, w wyniku jej wykonania. W uzasadnieniu wniosku podano, że zawarte w skardze kasacyjnej argumenty w sposób jednoznaczny wskazują na zasadność twierdzeń skarżącej. Jednocześnie podniesiono, iż w przypadku gdyby decyzja została wykonana, prowadzić to będzie do nieodwracalnych skutków postaci rozbiórki istniejącego obiektu budowlanego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Po oddaleniu skargi, skarżący, który wniósł skargę kasacyjną może wystąpić z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r., I GPS 1/07, ONSAiWSA z 2007 r., nr 4, poz.77). Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Jest to wyjątek od zasady, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Zaznaczyć należy, że w niniejszej sprawie Sąd Wojewódzki postanowieniem z 22 lutego 2024 r. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji przyjmując, że nie zostały wykazane przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków wskutek wykonania nakazu rozbiórki. Sąd Wojewódzki jasno wskazał, że wniosek zawarty w skardze - niemal identycznej treści jak ten sformułowany w skardze kasacyjnej – nie mógł odnieść zamierzonego skutku, bowiem skarżąca nie przedstawiła okoliczności i dokumentów obrazujących jej sytuację finansową, ani szacunków dotyczących kosztów rozbiórki, co uniemożliwiło Sądowi konfrontację przewidywanych kosztów wykonania zaskarżonej decyzji z możliwościami finansowymi skarżącej. Strona skarżąca reprezentowana przez tego samego pełnomocnika miała zatem świadomość, że aby wniosek był skuteczny należało go uzasadnić i uprawdopodobnić odnosząc się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Nadmienić należy, że Sąd Wojewódzki poinformował również skarżącą, że jej przekonanie o zasadności podniesionych w skardze zarzutów nie jest wystarczającym argumentem przemawiającym za wstrzymaniem wykonania decyzji. Mimo to w uzasadnieniu wniosku zawartego w skardze kasacyjnej nadal powielono argument o zasadności twierdzeń podnoszonych w sprawie przez skarżącą. Nadto w sposób ogólnikowy powołano się na nieodwracalne skutki dokonania rozbiórki przedmiotowych obiektów. Wskazać zatem należy, że wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę ze swojej istoty powoduje zmianę stanu rzeczy, to jednak nie oznacza, że w każdym przypadku automatycznie zachodzą podstawy do żądania ochrony tymczasowej na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. Ponownie zatem wskazać należy, że przy rozpatrywaniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie mogą być brane pod uwagę zarzuty dotyczące prawidłowości decyzji, gdyż podlegają one ocenie dopiero na etapie merytorycznego rozpoznania skargi. Podkreślić należy, że postanowienie w przedmiocie ochrony tymczasowej oparte jest na odrębnych przesłankach określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a., które w żadnej mierze nie dotyczą okoliczności podlegających ocenie w ramach merytorycznego rozstrzygania sprawy. Strona składając ponowny wniosek w żaden sposób nie uprawdopodobniła okoliczności mogących świadczyć o tym, że realizacja rozbiórki przedmiotowego budynku gospodarczego łączyć się będzie z wystąpieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. ----------------------- 3