II OSK 2796/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Robert Sawuła Sędziowie: sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak sędzia del. WSA Grzegorz Antas (spr.) po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] sp. j. z siedzibą w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lipca 2022 r. sygn. akt VII SA/Wa 328/22 w sprawie ze skargi [...] sp. j. z siedzibą w P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 grudnia 2021 r. nr 1611/2021 w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania robót budowlanych oddala skargę kasacyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 28 lipca 2022 r., VII SA/Wa 328/22 oddalił skargę [...] sp. j. z siedzibą w P.na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: MWINB) z 15 grudnia 2021 r., nr 1611/2021, którą wskazany organ, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), dalej: k.p.a., w wyniku rozpoznania odwołania skarżącej, uchylił zaskarżoną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (dalej: PINB) z 15 października 2021 r., nr 83/2021 w zakresie terminu wykonania obowiązku, określając go na nowo (28 lutego 2022 r.), w pozostałej zaś części utrzymał w mocy decyzję organu I instancji nakładającą na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333 ze zm.), dalej: p.b., na [...] sp. j. jako właściciela działki nr ew. [...] w B. w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych związanych z rozbiórką i niwelacją terenu do stanu zgodnego z prawem, tj. zapewnienia bezpieczeństwa użytkowania budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] w B., obowiązek podniesienia terenu działki nr ew. [...] od strony wschodniej i terenu działki nr ew. [...] od strony zachodniej o ok. 70 cm (tj. do rzędnej pierwotnej widocznej na elewacji budynku na działce nr ew. [...]) w paśmie o szerokości co najmniej 1 m po koronie nasypu, oddzielając nasyp od ściany budynku folią kubełkową, z zachowaniem wyszczególnionych w decyzji szczegółowych warunków prowadzenia robót budowlanych. [...] sp. j. złożyła skargę kasacyjną, którą zaskarżyła powyższy wyrok w całości, zarzucając Sądowi I instancji, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), dalej: p.p.s.a., naruszenie przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 3 pkt 1 w zw. z art. 3 pkt 2 w zw. z art. 3 pkt 3 w zw. z art. 3 pkt 4 p.b. poprzez przyjęcie, że pozostałości po spalonej drewnianej wiacie są obiektem budowlanym - budynkiem, jak wskazuje w treści uzasadnienia wyroku Sąd I instancji, w sytuacji, gdy nieliczne pozostałości wiaty po pożarze w takowej postaci nie odpowiadają definicji budynku - nie spełniając niezbędnych przesłanek umożliwiających przyjęcie takiej kwalifikacji, a nadto uznanie ich jako jeden z pozostałych rodzajów obiektów budowlanych (budowla albo obiekt małej architektury) również nie jest możliwe z racji braku realizacji przez pozostałości obiektu w takim kształcie jakiejkolwiek funkcji, w szczególności tego rodzaju, które określone zostały przez ustawodawcę definiującego pojęcie budowli oraz obiektu małej architektury; 2) art. 3 pkt 7 p.b. poprzez przyjęcie, że prace przeprowadzone przez skarżącą na działce nr ew. [...] w B. mieszczą się w pojęciu robót budowlanych - rozbiórki w sytuacji, gdy przeprowadzone działania nie dotyczyły obiektu budowlanego, co jest immanentnym wyznacznikiem możliwości prowadzenia rozważań w zakresie zaistnienia robót budowlanych, a nadto nie jest możliwe definiowanie ich przez pryzmat rozbiórki z racji tego, że swoją istotą i efektem końcowym nie odpowiadały one skutkom finalnym cechującym tego rodzaju czynność (roboty budowlane w postaci rozbiórki), które powstają w wyniku rozbiórki; 3) art. 28 ust. 1 w zw. z art. 30b p.b. poprzez przyjęcie, że prace przeprowadzone przez skarżącą na działce nr ew. [...] w B. winny być poprzedzone uzyskaniem stosownego pozwolenia z racji zakwalifikowania ich jako robót budowlanych - rozbiórki w sytuacji, gdy zaistniałe okoliczności - brak możliwości postrzegania przedmiotu prac jako obiektu budowlanego, a w szczególności jako budynku oraz brak odpowiadania przez przeprowadzone prace istocie i skutkom finalnym rozbiórki, prowadzi do stwierdzenia, że możliwość podjęcia działań przez skarżącą w takich warunkach nie była uzależniona od uzyskania decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę ani legitymowana uzyskaniem jakiegokolwiek innego stosownego dokumentu (także po przeprowadzonych pracach) w istocie reglamentującego możność prowadzenia tego rodzaju prac, co prowadzi do wniosku o legalności - zgodności z prawem przeprowadzonych przez skarżącą prac i braku możliwości uznania ich za nielegalne, a tym samym wiązania z nimi obowiązku przywrócenia stanu zgodnego z prawem; 4) art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b. poprzez błędne przyjęcie, że przeprowadzone przez skarżącą prace (abstrahując od zasadności określania ich mianem robót budowlanych/rozbiórki i możliwości przeprowadzenia ich wobec obiektu budowlanego) doprowadziły do stanu niezgodnego z prawem, tj. braku bezpieczeństwa użytkowania budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] w B. poprzez obniżenie pierwotnego poziomu terenu przy budynku o około 60 - 70 cm w porównaniu do rzędnej pierwotnej wyraźnie widocznej na elewacji budynku mieszkalnego na działce nr ew. [...] w paśmie o szerokości co najmniej jednego metra w sytuacji, gdy sposób ich przeprowadzenia, wykorzystany sprzęt, okoliczności prowadzenia prac, jak również uprzedni stan obniżonego terenu znajdującego się w bezpośrednim sąsiedztwie tego budynku (pokaźne wielowarstwowe zaśmiecenie, zachwaszczenie, zanieczyszczenie) i oddziaływanie na ten obszar zalegających na nim przedmiotów prowadzi do wniosków uniemożliwiających przyjęcie takiej tezy; 5) art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo rażącego naruszenia przez MWINB art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 84 § 1 w zw. z art. 86 i art. 80 k.p.a. poprzez brak przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, która w swych rozważaniach uwzględniałaby wszelkie istotne okoliczności sprawy, wszechstronnie i obiektywnie rozważyłaby podnoszone w środkach zaskarżenia przez skarżącą wątpliwości i wówczas mogłaby przy uwzględnieniu wszystkich istotnych okoliczności stać się obiektywną podstawą do prowadzenia rozważań w zakresie możliwych następstw prac przeprowadzonych przez skarżącą (abstrahując od uznawania ich za roboty budowlane/rozbiórkę), oparcie się na niepełnym materiale dowodowym w perspektywie okoliczności istotnych dla sprawy, będącej przedmiotem niniejszego postępowania, który ponadto został oceniony w sposób dowolny, a nie swobodny — uwzględniający wnioski dr. inż. K.K. zaprezentowane w sporządzonej ekspertyzie w sytuacji, gdy czynienie ustaleń faktycznych na jej podstawie z racji braku pełności oraz uwzględnienia wszystkich istotnych aspektów, a w szczególności braku przeprowadzenia rozważań mogących uzasadniać ferowane twierdzenie nie może mieć miejsca - nie znajdujący oparcia w zasadach doświadczenia życiowego, wnioskowania oraz logiki i w dalszej konsekwencji uznanie, że prace przeprowadzone przez skarżącą doprowadziły do stanu zagrażającego bezpieczeństwu użytkowania budynku zlokalizowanego na działce nr ew. [...] w B. Z uwagi na powyższe zarzuty skargi kasacyjnej skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W piśmie procesowym z 26 stycznia 2024 r. skarżąca kasacyjnie uzupełniła argumentację zawartą w skardze kasacyjnej, oświadczając, że zrzeka się rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przeprowadzając kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku, przypomnieć należy, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Oceniając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w niniejszej sprawie, należy stwierdzić, że nie została ona oparta przez skarżącą na uzasadnionych podstawach. Nie znajduje uzasadnienia zarzut kasacyjny przypisujący Sądowi I instancji naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 84 § 1 i art. 86 k.p.a. Artykuł 7 k.p.a. formułujący naczelną zasadę postępowania, jaką jest zasada prawdy obiektywnej, obliguje organ administracji publicznej do wyczerpującego zbadania okoliczności faktycznych związanych z daną sprawą na podstawie wszelkich dostępnych dowodów. Organ prowadzący postępowanie ma obowiązek rozpatrzenia zebranego materiału dowodowego, tak aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. Swobodna ocena dowodów, aby nie miała charakteru dowolnego, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem reguł tej oceny, tj. powinna opierać się na materiale dowodowym zebranym przez organ, powinna być oparta na wszechstronnym rozważeniu całokształtu materiału dowodowego, organ powinien dokonać oceny znaczenia i wartości dowodów dla toczącej się sprawy, a rozumowanie, w wyniku którego organ ustala istnienie okoliczności faktycznych, powinno być zgodne ze współczesną wiedzą, logiką i doświadczeniem życiowym (por. wyrok NSA z 17 kwietnia 2019 r., II OSK 1502/17; wyrok NSA z 14 listopada 2018 r., II OSK 2725/16). Jeżeli odnieść powyższe wymagania do sprawy poddanej kontroli Sądu I instancji, to ma rację Sąd przyjmując, że przeprowadzone przez organy nadzoru budowlanego postępowanie wyjaśniające nie charakteryzowało się istotnymi wadliwościami mającymi wpływ na niedotrzymanie wskazanych wymagań, w szczególności brak jest podstaw, by stwierdzić za skarżącą kasacyjnie, iż MWINB w kontrolowanej sprawie oparł się na niepełnym materiale dowodowym, a przy tym dokonał jego dowolnej oceny. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgromadzony materiał dowodowy prawidłowo został uznany przez Sąd I instancji za wystarczający do przyjęcia na jego podstawie ustaleń, które decydowały o nałożeniu na skarżącą na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b. obowiązku doprowadzenia wykonanych robót budowlanych związanych z rozbiórką i niwelacją terenu działki nr ew. [...] w B. do stanu zgodnego z prawem poprzez podniesienie terenu działki nr ew. [...] od strony wschodniej i terenu działki nr ew. [...] od strony zachodniej w celu zasłonięcia ściany fundamentowej budynku mieszkalnego należącego do uczestniczki postępowania (A.G.). Wniosek ten dotyczy w szczególności tego aspektu kontroli podstawy faktycznej decyzji, który ma związek z przyjęciem, że organy, kierując się swobodną oceną dowodów (art. 80 k.p.a.), upoważnione były do uznania, iż prowadzone przez skarżącą na terenie działki nr ew. [...] w B. z użyciem ciężkiego sprzętu roboty budowlane, będące następstwem uszkodzenia (zniszczenia) w wyniku pożaru obiektu budowlanego zlokalizowanego na ww. działce, skutkując obniżeniem poziomu gruntu, doprowadziły do częściowego odsłonięcia ściany fundamentowej wskazanego budynku. Negatywny wpływ tego stanu rzeczy na stan techniczny obiektu, będący następstwem spadku nośności ławy fundamentowej i wystawienia jej na przemarzanie, został potwierdzony przez rzeczoznawcę budowlanego dra inż. K.K. w przedstawionej przez uczestniczkę (w wykonaniu obowiązku nałożonego postanowieniem PINB z 31 marca 2021 r.) ekspertyzie technicznej z maja 2021 r., co MWINB zobowiązany był w toku załatwienia sprawy wziąć pod uwagę. Stanowisko autora ww. opracowania, że postępujący proces destrukcji ławy fundamentowej ściany zachodniej budynku powinien zostać powstrzymany i w tym celu należy w trybie natychmiastowym podnieść poziom terenu od strony zachodniej w paśmie o szerokości co najmniej jednego metra po koronie nasypu (Wnioski i zalecenia, pkt 6.6) kształtowało w sposób bezpośredni treść obowiązku sformułowanego w rozstrzygnięciu kwestionowanej decyzji. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego brak jest podstaw, by przedmiot nakazu wyznaczany formą wymaganych do podjęcia czynności wykonawczych objąć spornością, jeżeli skarżący w toku postępowania prowadzonego przed organami nadzoru budowlanego nie doprowadził, poprzez przedstawienie opracowania technicznego opierającego się na odmiennych wnioskach, do podważenia prawidłowości stanowiska sformułowanego w omawianej ekspertyzie. Podniesione przez skarżącą zarzuty kasacyjne, w tym uwagi nawiązujące do naruszenia w sprawie art. 84 § 1 k.p.a., akcentują brak posłużenia się przez organy nadzoru budowlanego dowodem z opinii biegłego, która w swych rozważaniach, jak wyjaśniła skarżącą, mogłaby uwzględniać "wszelkie istotne okoliczności sprawy", niemniej tak formułowany pogląd pozostaje niezasadny. Skarżąca pominęła, że postępowanie wyjaśniające w sprawach kształtowanych przepisami prawa budowlanego w zakresie, w jakim rozważeniu podlega m.in. stan techniczny obiektu budowlanego, charakteryzuje się specyfiką w stosunku do modelu ogólnego. Zakłada ona, że ciężar gromadzenia materiału dowodowego, z którego wyprowadzane są ustalenia, w tym te, które wymagają posłużenia się wiadomościami specjalnymi w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a., może zostać nałożony na właściciela obiektu budowlanego (por. M. Rydzewska, Specyfika postępowań dowodowych w administracyjnych postępowaniach w sprawach budowlanych regulowanych w ustawie Prawo budowlane, Annales UMCS. Sectio G, 2021, nr 1, s. 99 i n.). Okoliczność, że organ nadzoru budowlanego dokonuje w toku postępowania wyjaśnienia szczegółowych kwestii, posługując się przedstawioną przez stronę oceną techniczną lub ekspertyzą, nie umniejsza to istotnie ich mocy dowodowej z uwagi na wymóg sporządzenia tychże opracowań przez osobę posiadającą specjalistyczną wiedzę techniczno-budowlaną. Trafnie w dotychczasowym orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że jakkolwiek autorowi oceny technicznej lub ekspertyzy nie przysługuje status biegłego w rozumieniu przepisów k.p.a., tym niemniej okoliczność, że osoba ta legitymuje się wysokim poziomem kwalifikacji zawodowych (posiadaniem wymaganych ustawą uprawnień), nakazuje przyjąć, iż przedstawiane przez tę osobę opracowanie może być traktowane w sposób zbliżony do opinii biegłego, a więc środka, który posiada szczególnego rodzaju moc dowodową (por. wyrok NSA z 17 listopada 2020 r., II OSK 633/18; wyrok NSA z 27 września 2017 r., II OSK 149/16). Z zamieszczonej w skardze kasacyjnej i uzupełniającym ją piśmie procesowym z 26 stycznia 2024 r. argumentacji podważającej podstawę faktyczną rozstrzygnięcia wynika, że za oś sporu skarżąca uznaje ocenę "możliwym następstw prac" przeprowadzonych na terenie działki nr ew. [...] w B. Skarżąca przyjmuje bowiem, że występujące spękania ścian budynku uczestniczki postępowania i uszkodzenia jego fundamentów są rezultatem zużycia technicznego obiektu i jego wykonania niezgodnie z zasadami sztuki budowlanej, za co strona skarżąca nie może ponosić odpowiedzialności. Szerokie eksponowanie w skardze kasacyjnej racji, które stanowisko to mają wspierać, pozostaje jednakże nieuzasadnione, ponieważ wskazane zagadnienie nie podlegało w sprawie badaniu, a tym bardziej wiążącemu przesądzeniu, uwzględniając, że MWINB w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyraźnie zastrzegł, iż określenie "pochodzenia" rys i spękań ściany budynku nie pozostaje przedmiotem sprawy rozstrzyganej w ramach prowadzonego postępowania naprawczego (s. 7 uzasadnienia decyzji) i tego zapatrywania nie podważył Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku. W toku kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd I instancji nie dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego. W kontekście zarzutu nawiązującego do dyspozycji art. 3 pkt 1, 2, 3, 4 i 7 p.b., definiującego odpowiednio pojęcia obiektu budowlanego, budynku, budowli, obiektu małej architektury i robót budowlanych, przypomnieć należy, że zarzut naruszenia prawa materialnego nie może opierać się na wadliwym (kwestionowanym przez stronę skarżącą kasacyjnie) ustaleniu faktu. Błędne zastosowanie (bądź niezastosowanie) przepisów materialnoprawnych również w związku z ich wykładnią zasadniczo każdorazowo pozostaje w ścisłym związku z ustaleniami stanu faktycznego sprawy i może być wykazane pod warunkiem wcześniejszego dowiedzenia ich wadliwości (por. wyrok NSA z 4 kwietnia 2023 r., II OSK 2091/22; wyrok NSA z 11 maja 2022 r., II OSK 1309/21; wyrok NSA z 19 stycznia 2021 r., II OSK 2489/20). Taka sytuacja w kontrolowanej przez Sąd sprawie nie nastąpiła. Materiał dowodowy nie pozwala traktować działań podjętych przez skarżącą jako "prac" niepodlegających reglamentacji prawnobudowlanej. Okoliczność, że budynek znajdujący się na działce nr ew. [...] w B. w wyniku pożaru uległ uszkodzeniu (zniszczeniu) nie oznacza, że demontaż (wyburzenie) i usunięcie z terenu tejże działki pozostałej (istniejącej) substancji (konstrukcji) obiektu budowlanego, czemu towarzyszą prace ziemne (niwelacyjne), nie stanowiły robót budowlanych, które kwalifikować należy jako równoważne rozbiórce. Tym pojęciem (rozbiórki) posłużył się zresztą również dr inż. P.S. w złożonym przez skarżącą opracowaniu, ujmując w jednym miejscu w ten sposób charakter prac polegających na "uprzątnięciu pozostałości budynku" ("Opinia techniczna w zakresie konstrukcyjno-budowlanym w przedmiocie ustalenia czy w świetle przedstawionej dokumentacji oraz przeprowadzonej wizji lokalnej można wskazać, że budynek sąsiedni zlokalizowany na działce numer [...] B. uległ uszkodzeniu wskutek działań Zleceniodawcy i zabezpieczenie materiału dowodowego na poczet postępowania sądowego", s. 47). Powyższe nie pozwala z wynikiem kontroli sądowej zaskarżonej decyzji MWINB wiązać naruszenia art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 2 p.b., które miałoby być wynikiem przyjmowania, że roboty rozbiórkowe nie doprowadziły do stanu niezgodnego z prawem, tj. braku bezpieczeństwa użytkowania budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] w B. Przez pryzmat postawionego Sądowi I instancji zarzutu naruszenia art. 28 ust. 1 w zw. z art. 30b p.b. nie jest możliwe wykazanie, że wykonane przez skarżącą roboty budowlane miały charakter legalnie zrealizowanych, albowiem ich podjęcie nie było uzależnione od uzyskania decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę. Pomijając kwestię nieuznawania przez stronę działań podjętych w następstwie pożaru budynku jako jego rozbiórki, a także tego, że katalog robót rozbiórkowych nie wymagających pozwolenia na rozbiórkę, ani zgłoszenia nie określa wskazany przez skarżącą art. 30b p.b., ale art. 31 ust. 1-1b p.b., to również samo odwoływanie się przez skarżącą do znaczenia normatywnego zasady, iż rozbiórkę można rozpocząć po uzyskaniu decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę, nie pozwala przypisać Sądowi uchybienia art. 30b p.b., w którym ta zasada ogólna została zapisana. Jeżeli bowiem rozważeniu miałaby podlegać w sprawie kwestia określenia, czy działanie skarżącego było legalne, tj. odpowiadało przepisom obowiązującego prawa ustalającym warunki jego podjęcia przez zainteresowanego, autor skargi kasacyjnej powinien uwzględnić, że ocena, czy roboty rozbiórkowe wymagały urzędowej zgody na ich wykonanie, musi niewątpliwie brać pod uwagę stan prawny kształtujący zasady udzielania tejże zgody w dacie, gdy sporne roboty były realizowane, a nie w dacie, gdy są poddawane następczo analizie organu nadzoru budowlanego w celu ich ewentualnej legalizacji. Nie może tymczasem budzić wątpliwości, że art. 30b p.b. został dodany do p.b. przez art. 6 pkt 5 ustawy z dnia 10 grudnia 2020 r. o zmianie niektórych ustaw wspierających rozwój mieszkalnictwa (Dz. U. z 2021 r. poz. 11) z dniem 4 lutego 2021 r., a więc w terminie późniejszym niż roboty rozbiórkowe przeprowadzone w następstwie pożaru, który miał miejsce w sierpniu 2020 r. Dyspozycja art. 28 ust. 1 p.b., w świetle którego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 p.b., nie posiada samoistnego znaczenia dla sytuacji prawnej skarżącej, która została określona poddaną kontroli Sądu I instancji decyzją MWINB. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 182 § 2 p.p.s.a.