II OW 7/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący NSA Małgorzata Miron (sprawozdawca) Sędziowie: NSA Arkadiusz Despot - Mładanowicz NSA Mirosław Gdesz po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku K. W. o wyznaczenie sądu do rozpoznania sprawy o sygn. akt II SAB/Wr 1240/25 ze skargi K. W. na bezczynność i przewlekłość Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia w przedmiocie wniosku z dnia 16 kwietnia 2025 r. o wznowienie postępowania administracyjnego postanawia: oddalić wniosek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu przedstawił Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu akta sprawy o sygn. akt II SAB/Wr 1240/25 ze skargi K. W. na bezczynność i przewlekłość Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia w przedmiocie wniosku z dnia 16 kwietnia 2025 r. o wznowienie postępowania administracyjnego – celem rozpoznania wniosku skarżącej o wyznaczenie sądu właściwego do rozpoznania tej sprawy. Jak wynika z akt sprawy, w dniu 28 sierpnia 2025 r. K. W. wniosła bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność i przewlekłość Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia w przedmiocie wniosku z dnia 16 kwietnia 2025 r. o wznowienie postępowania administracyjnego. Po przekazaniu odpisu skargi organowi ten w dniu 30 września 2025 r. odesłał skargę oraz przedłożył odpowiedź na skargę wraz z aktami sprawy. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 30 września sprawę zarejestrowano pod sygn. akt II SAB/Wr 1240/25. Pismem z 9 stycznia 2026 r., skierowanym do Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżąca wniosła o "przekazanie niniejszej sprawy do rozpoznania innemu Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu niż Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości oraz konieczność zapewnienia realizacji konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy przez sąd bezstronny i niezależny. Wniosek oparła o przepis "art. 55 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". W uzasadnieniu wniosku skarżąca odniosła się do przedmiotu postępowania administracyjnego, którego wznowienia domaga się przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego dla miasta Wrocławia. Wskazała ponadto: "W dniu 9.12.2025 Sędzia Białek postanowieniem z dnia 9.12.2025 odrzuciła moją skargę, pomimo złożenia w dniu 17.11.2025 wniosku o jej cofnięcie oraz odmówiła przyznania pomocy prawnej w tak skomplikowanej sprawie, co łącznie uzasadnia powzięcie obiektywnej wątpliwości co do zachowania standardu bezstronności oraz konieczności przekazania sprawy do innego WSA na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a.". W odpowiedzi na wezwanie Sądu do sprecyzowania charakteru powyższego pisma skarżącej jej pełnomocnik będący adwokatem (pełnomocnik substytucyjny adwokata ustanowionego na zasadzie prawa pomocy) w piśmie z 24 lutego 2026 r. wskazał, że pismo z 9 stycznia 2026 r. "stanowi wniosek do Naczelnego Sądu Administracyjnego (wniesiony za pośrednictwem WSA we Wrocławiu) o przekazanie niniejszej prawy do rozpoznania – innemu niż właściwy – wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu z powodu istnienia przeszkód w rozpoznaniu sprawy przez Sąd właściwy, a opisanych w treści pisma skarżącej z dnia 09.01.2026 r. – na podstawie przepisu art. 14a ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi." W związku z takim określeniem przedmiotu wniosku skarżącej Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w dniu 24 marca 2026 r. przedstawił akta niniejszej sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 14a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 z późn. zm.; dalej: "p.p.s.a.") jeżeli wojewódzki sąd administracyjny nie może z powodu przeszkody rozpoznać sprawy lub podjąć innej czynności, Naczelny Sąd Administracyjny wyznaczy na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów, inny wojewódzki sąd administracyjny. W przywołanym przepisie chodzi o przeszkody obiektywnie istniejące, wynikające z działania siły wyższej, uniemożliwiające rozpoznanie sprawy przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny. Przeszkodę taką może stanowić np. klęska żywiołowa lub wyłączenie wszystkich sędziów tego sądu od rozpoznania sprawy. Z przedmiotowego wniosku wynika, że podstawę do zastosowania trybu z art. 14a p.p.s.a. i wyznaczenia innego niż właściwy sądu do rozpoznania sprawy zarejestrowanej pod sygn. akt II SAB/Wr 1240/25 skarżąca upatruje w nieprawidłowym – jej zdaniem – procedowaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w innej sprawie zainicjowanej jej skargą. Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu wiadomym jest z urzędu, że Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (w składzie Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek) postanowieniem z dnia 9 grudnia 2025 r. sygn. akt II SA/Wr 764/25 / II SPP/Wr 68/25, w sprawie ze skargi K. W. na postanowienie Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 sierpnia 2025 r. nr 835/25 w przedmiocie wskazania, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta Wrocławia nie dopuścił się bezczynności i przewlekłości w załatwieniu sprawy, (I.) odrzucił skargę oraz (II.) odmówił przyznania prawa pomocy. Właśnie na powyższe orzeczenie skarżąca powołała się w uzasadnieniu wniosku z 9 stycznia 2026 r. Wskazywane przez skarżącą okoliczności nie stanowią przeszkody określonej w art. 14a p.p.s.a., która uniemożliwiałaby Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu rozpoznanie tej sprawy, a tym samym uzasadniałyby konieczność wyznaczenia innego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia sprawy czy też ze sposobu prowadzenia postępowania sądowego nie stanowi przeszkody uniemożliwiającej rozpoznanie innej sprawy tego samego skarżącego przez wojewódzki sąd administracyjny. Zarzuty te strona może podnosić w środkach odwoławczych od orzeczeń sądu I instancji. Z akt sprawy nie wynika ponadto, aby w przypadku sprawy o sygn. akt II SAB/Wr 1240/25 zachodziła przeszkoda, o której mowa w art. 14a p.p.s.a., która wykluczałaby możliwość rozpoznania sprawy przez sąd właściwy. Tego rodzaju okoliczności nie dostrzega również Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym przedmiotowy wniosek. Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wniosek o wyznaczenie sądu do rozpoznania sprawy jest bezzasadny, co skutkowało jego oddaleniem na podstawie art. 14a p.p.s.a.