II OZ 1699/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Ciąglewicz po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. sp. z o.o. z siedzibą w [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 sierpnia 2025 r., sygn. akt VII SA/Wa 1378/25 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 4 kwietnia 2025 r., znak: DOZ-OAiK.650.1171.2024.PG w przedmiocie nakazu przywrócenia do poprzedniego stanu postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie. Pismem z dnia 12 maja 2025 r. A. sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: "skarżąca") wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 4 kwietnia 2025 r., znak: DOZ-OAiK.650.1171.2024.PG w przedmiocie nakazu przywrócenia do poprzedniego stanu. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie z dnia 18 czerwca 2025 r., skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł, stosownie do § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Ponadto, odrębnym zarządzeniem z tej samej daty, wezwano skarżącą do wskazania numeru KRS spółki oraz złożenia dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania skarżącej spółki. Przesyłkę zawierającą wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi doręczono skarżącej w dniu 18 lipca 2025 r. (dowód: k. 9 akt sądowych). Siedmiodniowy termin do uzupełnienia powyższych braków upływał zatem z dniem 25 lipca 2025 r. Pismem z dnia 23 lipca 2025 r. skarżąca uzupełniła braki formalne skargi polegające na wskazaniu numeru KRS oraz nadesłaniu odpisu KRS, nie odniosła się z kolei do wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W Rejestrze Opłat Sądowych nie zidentyfikowano zaś wpłaty do niniejszej sprawy tytułem wpisu od skargi. Wobec powyższego, postanowieniem z dnia 5 sierpnia 2025 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 oraz art. 220 § 3 P.p.s.a., odrzucił skargę. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca wniosła o jego uchylenie oraz o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego - opłaty od skargi. W uzasadnieniu podniosła, że Sąd pierwszej instancji faktycznie doręczył skarżącej przesyłkę w dniu 18 lipca 2025 r., zaś w przesyłce było wyłączenie wezwanie do wskazania numeru KRS oraz nadesłania odpisu KRS. Wobec czego w korespondencji nie znalazło się wezwanie do uzupełnienia braku formalnego – wpisu od skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Przypomnieć należy, że przyczyną odrzucenia skargi było przyjęcie, że skarżąca nie uzupełniła w terminie braku formalnego skargi, tj. nie uiściła wpisu od skargi. Skarżąca podnosi zaś, że w skierowanej do niej przesyłce znajdowały się tylko dokumenty wymienione w zażaleniu. Przesyłka nie zawierała natomiast wezwania do uiszczenia wpisu od skargi. W niniejszej sprawie, jak wynika z akt, dokumenty skierowane do skarżącej zostały sporządzone na oddzielnych drukach (k: 6-8), co w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego – wobec twierdzeń skarżącej o nieotrzymaniu wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi – nie wyklucza sytuacji, w której omyłkowo do koperty nie zostało włożone wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W przedmiotowej sprawie istnieją zatem poważne wątpliwości co do tego, czy skarżąca faktycznie otrzymała wezwanie do uzupełnienia braku skargi. W tej sytuacji uznać należy, że odrzucenie skargi ze wskazanych przyczyn stanowiłoby nieuzasadnione ograniczenie gwarantowanego przez art. 45 ust. 1 Konstytucji RP prawa do sądu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK 544/09). Ponadto, za uwzględnieniem argumentów podnoszonych w zażaleniu przemawia zasada prymatu merytorycznego rozpoznania sprawy, nad rozpoznaniem jej w sposób formalny. Jeżeli istnieją bowiem wątpliwości, co do prawidłowości doręczenia zarządzeń nakładających na stronę określone obowiązki i to pod rygorem formalnego zakończenia sprawy poprzez odrzucenie skargi, to uwzględniając okoliczności sprawy, należy kierować się potrzebą doprowadzenia do merytorycznego jej zbadania (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2013 r., sygn. akt II OSK 1188/13). W kontekście powyższych rozważań, odrzucenie skargi w rozpoznawanej sprawie z powodu nieuzupełnienia jej braku formalnego, w sytuacji, kiedy istnieją uzasadnione wątpliwości, co do prawidłowości doręczenia wezwania do uzupełnienia tego braku, stanowi naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie odniósł się do wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi, ponieważ wniosek ten podlega rozpoznaniu przez Sąd I instancji. Należy tu wyjaśnić, iż przed rozpoznaniem wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi, w pierwszej kolejności przesądzenia wymaga kwestia prawidłowości odrzucenia skargi. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.