II OZ 364/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lipca 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 590/25 w przedmiocie odrzucenia zażalenia na postanowienie z dnia 15 maja 2025 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 20 grudnia 2024 r. znak DOZ-OAiK.650.417.2024.ML.3 w przedmiocie wpisu do rejestru zabytków postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 3 lipca 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 590/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił zażalenie A. B. (dalej "skarżący") na postanowienie Sądu z dnia 15 maja 2025 r. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał, że odpis postanowienia z dnia 15 maja 2025 r. został doręczony skarżącemu w dniu 27 maja 2025 r. wraz z pouczeniem o możliwości wniesienia zażalenia w terminie siedmiu dni od doręczenia mu postanowienia z uzasadnieniem. Na powyższe, pismem z 12 czerwca 2025 r. (data stempla pocztowego), skarżący wniósł zażalenie. Dokonanie czynności po upływie terminu nie mogło, w ocenie Sądu, zostać uznane za skuteczne, a zatem konieczne było odrzucenie zażalenia. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył osobiście skarżący domagając się jego uchylenia. W uzasadnieniu zażalenia skarżący wniósł o zwrócenie się do operatora pocztowego w celu potwierdzenia okoliczności będących podstawą rozstrzygnięć, tj. dat doręczenia i nadania korespondencji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Prawidłowo Sąd pierwszej instancji przywołał treść przepisu art. 194 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, przy czym wnosi się je za pośrednictwem sądu, który wydał zaskarżone orzeczenie. W przypadku wniesienia zażalenia po terminie, sąd odrzuca postanowieniem zażalenie, stosownie do art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że odpis postanowienia z dnia 15 maja 2025 r. został skutecznie doręczony bezpośrednio skarżącemu w dniu 27 maja 2025 r. (zpo karta 27 akt sądowych). Siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia upływał zatem z końcem 3 czerwca 2025 r. Tymczasem środek zaskarżenia wniesiono w dniu 12 czerwca 2025 r. (karta 29 akt sądowych - koperta). Zatem zasadnie Sąd pierwszej instancji, działając na mocy art. 178 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., odrzucił to zażalenie jako wniesione po terminie. Termin siedmiu dni na wniesienie środka odwołania wynika wprost z ustawy i Sąd nie może go wydłużać lub skracać według uznania. Jest to tzw. termin zawity - co oznacza, że po jego upływie dokonana przez stronę czynność jest bezskuteczna. Sąd nie mógł zatem wydać w przedmiotowej sprawie innego orzeczenia po sprawdzeniu, że czynności została dokonana z uchybieniem terminu. Skarżący wniósł w zażaleniu o sprawdzenie u operatora pocztowego okoliczności będących podstawą rozstrzygnięć, lecz wniosek ten nie mógł zostać zaaprobowany przez Sąd. Ciężar udowodnienia faktu spoczywa bowiem na tym, kto wywodzi z tego faktu określone skutki. Innymi słowy to skarżący winien przedstawić okoliczności podważające dowody, na których oparł się Sąd I instancji, poprawnie analizując akta sprawy. W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.