II OZ 46/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Siegień po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 grudnia 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 2652/21 o odmowie przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi R. C. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 listopada 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 1922/20 postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 8 grudnia 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 2652/21, na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", odmówił skarżącemu – R. C. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi o wznowienie postępowania sądowego. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że postanowieniem z 22 kwietnia 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę R. C. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 9 listopada 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 1922/20 z powodu nieuiszczenia w wyznaczonym terminie wpisu sądowego. Postanowienie to zostało doręczone skarżącemu w dniu 6 maja 2022 r. (zpo – k. 39). W dniu 12 maja 2022 r., skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego, uiszczając jednocześnie wpis od skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że nie otrzymał wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, a wpis uiścił dopiero po otrzymaniu postanowienia Sądu z 22 kwietnia 2022 r. Odnosząc się do przedstawionych we wniosku argumentów Sąd pierwszej instancji w zaskarżonym postanowieniu stwierdził, że nie zasługiwały one na uwzględnienie i nie uzasadniały braku winy skarżącego w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu. Sąd wskazał, że zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII z 29 grudnia 2021 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego zostało wysłane do skarżącego przy pismach Sądu z 21 stycznia 2022 r., wzywających do usunięcia także braków formalnych skargi. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej powyższe wezwania wynika, że w kopercie znajdowało się także zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego. Zdaniem Sądu powyższe oznacza, że brak jest jakichkolwiek podstaw do twierdzenia, że skarżący nie otrzymał wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Sąd podkreślił również, że prawidłowość doręczenia przedmiotowego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, została już potwierdzona przez Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 22 czerwca 2022 r., sygn. akt II OZ 370/22, którym NSA oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie odrzucające skargę o wznowienie postępowania sądowego. Sąd pierwszej instancji stwierdził więc, że przedstawione okoliczności świadczą o tym, że skarżący nie uprawdopodobnił, iż nie ponosi winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi o wznowienie postępowania sądowego. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył R. C., wnosząc o jego uchylenie i nadanie biegu sprawie opłaconej. Skarżący ponownie wskazał, że w otrzymanej w dniu 26 stycznia 2022 r. przesyłce z Sądu brak było wezwania do uiszczenia wpisu. Przesyłka ta zawierała tylko wezwanie do podania nr PESEL i złożenia odpisu skargi, co skarżący wykonał w zakreślonym terminie. Podniósł, że gdyby otrzymał wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi to niewątpliwie wykonałby wezwanie w terminie, tak jak uzupełnił pozostałe braki skargi. A zatem w ocenie skarżącego uiścił on wpis w terminie natychmiast po uzyskaniu informacji o jego wysokości i nieuiszczeniu, o czym dowiedział się dopiero z postanowienia Sądu z 22 kwietnia 2022 r. o odrzuceniu jego skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). We wniosku o przywrócenie terminu należy przy tym uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Podkreślić należy, że przesłankę braku winy w uchybieniu terminu należy oceniać z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło na skutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Chodzi więc o okoliczności od strony całkowicie niezależne i nieprzewidywalne. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, podniesione przez skarżącego okoliczności nie mogą świadczyć o uprawdopodobnieniu braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Skarżący podnosi jedynie, że nie otrzymał z Sądu odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego i dlatego wpisu tego nie uiścił w zakreślonym w tym piśmie terminie. Tak więc w efekcie skarżący nie próbuje uprawdopodobnić okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, a kwestionuje w zasadzie sam fakt uchybienia terminu w uiszczeniu wpisu od skargi. Okoliczność ta została już jednak przesądzona w prawomocnym postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2022 r., sygn. akt II OZ 370/22, którym to postanowieniem oddalono zażalenie skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 22 kwietnia 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 2652/21 o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania sądowego. Naczelny Sąd Administracyjny w powyższym postanowieniu stwierdził, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 220 § 3 p.p.s.a. i odrzucił skargę o wznowienie postępowania, bowiem skarżący pomimo wezwania nie uiścił należnego wpisu. Tym samym Sąd ten potwierdził prawidłowość doręczenia zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego. Tymczasem skarżący poprzez złożenie wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu próbuje ponownie podważyć prawidłowość wezwania, nie przedstawiając żadnych innych okoliczności na poparcie swojego stanowiska. Zauważyć należy, że ze znajdującego się w aktach sprawy zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 29 akt sądowych), za którym wysłano do skarżącego korespondencję sądową z 21 stycznia 2022 r., wynika, co zawierała przesyłka. Opisano tam mianowicie, że przesyłka zawiera: "braki form skargi + wpis". Takie sformułowania niewątpliwie wskazują, że przesyłka zawierała wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi i wezwanie do uiszczenia należnego w sprawie wpisu od skargi. Zwrotne potwierdzenie odbioru wskazywało więc, co znajdowało się w przesyłce, której odbiór dokumentowało. Podkreślić należy, że przesyłka sądowa może zawierać w sobie kilka pism sądowych, z tym tylko zastrzeżeniem, że fakt ten powinien zostać odnotowany na formularzu potwierdzenia odbioru w rubryce "rodzaj przesyłki" (zob. post. Sądu Najwyższego z dnia 20 kwietnia 2000 r., sygn. I CZ 38/00). A zatem dla prawidłowości dokonania w ten sposób doręczenia wymaga się, aby okoliczność przesłania w jednej przesyłce kilku pism wynikała z dołączonego do przesyłki potwierdzenia odbioru (postanowienia NSA: z dnia 20 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 707/11, z dnia 18 stycznia 2012 r., sygn. akt I FSK 2088/11). Znajdujące się w aktach niniejszej sprawy potwierdzenie odbioru (k. 29 akt sądowych) spełnia powyższe wymagania, brak jest zatem uzasadnionych podstaw do podważenia jego prawidłowości. Ponadto zaznaczyć należy, że wypełnione prawidłowo potwierdzenie odbioru stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 244 k.p.c., potwierdzający fakt i datę doręczenia wskazanych pism. W tym zakresie dokument urzędowy korzysta z domniemania zgodności z prawdą (post. Sądu Najwyższego z dnia 30 kwietnia 1998 r., sygn. III CZ 51/98). Adresat przesyłki, który stwierdzi, że nie doręczono mu wszystkich pism wymienionych na formularzu i których przyjęcie pokwitował, powinien ten fakt udowodnić. Tak więc to w interesie odbierającego przesyłkę było sprawdzenie jej zawartości w chwili odbioru oraz zgłoszenie ewentualnych zastrzeżeń doręczycielowi. Natomiast w sytuacji, kiedy tego nie uczyniono, nie ma uzasadnionych podstaw, aby kwestionować prawidłowość doręczenia skarżącemu przesyłki w dniu 26 stycznia 2022 r. Również w złożonym wniosku o przywrócenie terminu jak też w zażaleniu skarżący nie przedstawił żadnych okoliczności podważających prawidłowość doręczenia, a tym samym brak winy w uchybieniu terminu uiszczenia wpisu. Zauważyć należy, że przyjęcie dopuszczalności kwestionowania po odbiorze przesyłki jej zawartości, przeczyłoby sensowi potwierdzenia odbioru przesyłki. W każdym przypadku odbiorca przesyłki mógłby podnosić, że nie otrzymał żadnego dokumentu lub tylko niektóre z nich, innymi słowy, że odebrał kopertę pustą albo niepełną. Za prawidłowe uznać zatem należy stanowisko Sądu pierwszej instancji, że skarżący nie uprawdopodobnił, iż nie ponosi winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi o wznowienie postępowania sądowego. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.