II OZ 750/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 2 października 2024 r. sygn. akt II SA/Lu 615/24 o umorzeniu postępowania w sprawie ze skargi A.B., J.D., A.D., K.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 12 czerwca 2024 r. znak: SKO.41/2032/LI/2024 w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: 1. uchylić pkt II. zaskarżonego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 2 października 2024 r. sygn. akt II SA/Lu 615/24, 2. zasądzić od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie na rzecz A.B. i J.D. (solidarnie) kwotę 500 (pięćset) złotych oraz na rzecz A.D. i K.R. (solidarnie) kwotę 600 (sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

1. Postanowieniem z 2 października 2024 r. sygn. akt II SA/Lu 615/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) w Lublinie w pkt I. umorzył postępowanie ze skargi A.B., J.D., A.D., K.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie (SKO lub Kolegium) z 12 czerwca 2024 r. znak: SKO.41/2032/LI/2024, w przedmiocie warunków zabudowy, w pkt II. zasądził od SKO na rzecz A.B. i J.D. (solidarnie) kwotę 500 zł oraz na rzecz A.D. i K.R. (solidarnie) kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. 2.1. W uzasadnieniu powyższego postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że w/w decyzją z 12 czerwca 2024 r. SKO utrzymało w mocy orzeczenie Prezydenta Miasta Lublin z 26 marca 2024 r., znak: PL-LD-I.6730.26.2024, w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na: rozbudowie, nadbudowie i przebudowie istniejącego budynku usługowego (usługi hotelarskie) oraz zmianie sposobu użytkowania na funkcję mieszkalną wielorodzinną i usługową (usługi hotelarskie, biurowe i gastronomiczne) na nieruchomości złożonej z działek o nr ewid.: [...] i [...] (obręb: [...], arkusz: [...]), położonej przy [...] w [...]. 2.2. W postanowieniu wskazano, że A.B., J.D. oraz A.D., K.R. wnieśli skargę do WSA w Lublinie na powyższą decyzję Kolegium. 2.3. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o umorzenie postępowania z uwagi na jej uwzględnienie i uchylenie zaskarżonej decyzji w trybie art. 54 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2024, poz. 935, Ppsa). 2.4. Wskazując na powyższe sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że w rozpatrywanej sprawie postępowanie wszczęte na skutek skargi A.B., J.D., A.D., K.R., kwestionującej prawidłowość zaskarżonej decyzji stało się bezprzedmiotowe, albowiem organ ten decyzją z 26 lipca 2024 r. znak: SKO.41/3015/LI/2024, którego odpis załączono do akt administracyjnych sprawy, na podstawie art. 54 § 3 Ppsa uwzględnił skargę w całości i uchylił własną decyzję z 12 czerwca 2024 r., stwierdzając przy tym, że działanie organu nie miało miejsca bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Sąd pierwszej instancji podkreślił przy tym, że powołana wyżej decyzja autokontrolna została wydana z zachowaniem trzydziestodniowego terminu określonego w ww. przepisie, a nadto stała się prawomocna, albowiem – jak wynika z informacji przekazanej przez SKO w piśmie z 20 września 2024 r. (k. 88 akt sądowych) – nie została w ustawowym terminie zaskarżona do sądu administracyjnego. Wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego przez organ odwoławczy w trybie autokontroli sprawiło, że brak jest przedmiotu kontroli mimo, że sprawa w sensie materialnoprawnym nadal istnieje. Sprawa nie staje się więc bezprzedmiotowa, natomiast bezprzedmiotowe staje się postępowanie sądowe, co w świetle art. 161 § 1 pkt 3 Ppsa dawało podstawę do jego umorzenia. 2.5. Zasadne – w ocenie tegoż sądu pierwszej instancji – było jednocześnie w tej sytuacji zasądzenie od organu na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia jego praw, stosownie do art. 201 § 1 i art. 205 § 2 Ppsa. Wyjaśniono, że w niniejszej sprawie koszty te obejmowały uiszczony wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości po 500 zł, który uiścili solidarnie A.B. i J.D., a także A.D. i K.R. 3.1. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł A.D., zaskarżając je w części, tj. co do punktu II. w zakresie, w jakim WSA w Lublinie nie zasądził na rzecz skarżącego A.D. od SKO zwrotu kosztów postępowania w kwocie 100 (stu) złotych tytułem zwrotu wydatków poniesionych na tłumaczenie przysięgłe dokumentu stanowiącego główny dowód, który doprowadził do uchylenia zaskarżonej decyzji w trybie art. 54 § 3 Ppsa. Żalący się zarzuca naruszenie art. 205 § 1 Ppsa w zw. z art. 201 § 1 i art. 200 tej ustawy, poprzez niezasądzenie na rzecz skarżącego A.D. od SKO, obok poniesionego solidarnie ze skarżącą K.R. wpisu w kwocie 500 zł, wydatku niezbędnego do celowego dochodzenia praw i celowej obrony w kwocie 100 zł, który został udokumentowany fakturą dołączoną do skargi, a stanowił koszt niezbędnego tłumaczenia przysięgłego kluczowego dla sprawy dokumentu. 3.2. W związku z powyższym, skarżący wnosi o: 1) zmianę przez WSA w Lublinie w trybie art. 195 § 3 Ppsa zaskarżonego postanowienia w punkcie II. w ten sposób, żeby dodatkowo zasądzić na rzecz skarżącego A.D. od SKO w Lublinie kwotę 100 zł tytułem kosztów poniesionych w sprawie w związku z wniesieniem skargi; 2) zmianę zaskarżonego postanowienia w punkcie II w ten sposób, że dodatkowo zasądzić na rzecz skarżącego A.D. od SKO w Lublinie kwotę 100 zł tytułem kosztów poniesionych w sprawie w związku z wniesieniem skargi (w razie nieuwzględnienia wniosku z punktu 1); 3) zasądzenie na rzecz żalącego kosztów postępowania zażaleniowego, według norm prawem przepisanych. 3.3. W uzasadnieniu wniesionego środka zaskarżenia wyłuszczono, że kluczowym dowodem, który spowodował dokonanie przez organ autokorekty zaskarżonej decyzji, był wydany w Stanach Zjednoczonych certyfikat poświadczający zgon A.C. (wraz z tłumaczeniem uwierzytelnionym przez tłumacza przysięgłego j. angielskiego). Koszt tłumaczenia tego dokumentu poniósł w całości skarżący A.D., co udokumentowano fakturą dołączoną do skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 4.1. Zażalenie zasługiwało na uwzględnienie, bowiem sąd wojewódzki rozstrzygając o kosztach postępowania zgodnie z art. 201 § 1 i 205 § 2 Ppsa, niezasadnie nie uwzględnił kosztów tłumaczenia przysięgłego z języka angielskiego na język polski certyfikatu poświadczającego śmierć A.C., opłaconego przez skarżącego A.D. 4.2. Zgodnie z art. 200 Ppsa zasadą jest przyznanie skarżącemu zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Pojęcie kosztów postępowania zostało zdefiniowane w art. 205 § 1 Ppsa, zgodnie z którym do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem lub radcą prawnym, zalicza się poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub pełnomocnika oraz równowartość zarobku lub dochodu utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie. Koszty sądowe, zgodnie z art. 211 Ppsa, obejmują opłaty sądowe, tj. wpis i opłatę kancelaryjną oraz zwrot wydatków. Do wydatków zalicza się w szczególności należności tłumaczy i kuratorów ustanowionych w danej sprawie (art. 213 pkt 1 Ppsa). 4.3. W rozpoznawanej sprawie skarżący zaskarżył skargą decyzję SKO w przedmiocie warunków zabudowy. Sąd wojewódzki postanowieniem z 2 października 2024 r. umorzył postępowanie z uwagi na to, że stało się ono bezprzedmiotowe, albowiem SKO na podstawie art. 54 § 3 Ppsa, uwzględniło skargę w całości i uchyliło własną decyzję z 12 czerwca 2024 r. Zasądził też zwrot kosztów postępowania, które obejmowały wyłącznie uiszczony wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości po 500 zł, który uiścili solidarnie A.B. i J.D., a także A.D. i K.R. 4.4. W takim stanie sprawy należało stwierdzić, że sąd wojewódzki nie uwzględnił w postanowieniu wszystkich wydatków poniesionych przez skarżącego, bowiem oprócz uiszczonego wpisu od skargi należało zasądzić od organu II instancji na rzecz skarżącego również zwrot kosztów niezbędnego do celowego dochodzenia praw tłumaczenia przysięgłego z języka angielskiego na język polski certyfikatu poświadczającego śmierć A.C. w kwocie 100 zł, który został udokumentowany fakturą dołączoną do skargi (k. 27 akt sądowych), będącego kluczowym dowodem w sprawie, który spowodował dokonanie przez organ autokorekty zaskarżonej decyzji. 4.5. Tym samym należało zasądzić na rzecz A.D. i K.R. (solidarnie) kwotę 600 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania tytułem zwrotu kosztów postępowania. 5.1. Uwzględniając powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 w związku z art. 197 Ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia. 5.2. Sąd nie orzekał o kosztach postępowania zażaleniowego, bo w tym zakresie obowiązuje generalna reguła – wynikająca z art. 199 Ppsa – wedle którego "Strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej". W przypadku postępowania zażaleniowego brak przepisu szczególnego, który uzasadniałaby orzekanie o kosztach tego postępowania.