II OZ 784/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marzenna Linska-Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Klasztoru ... w L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 18 września 2024 r. sygn. akt II SA/Lu 236/24 odrzucające skargę kasacyjną Klasztoru ... w L. w sprawie ze skargi H. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 24 stycznia 2024 r. znak: ... w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, postanowieniem z dnia 18 września 2024 r. sygn. akt II SA/Lu 236/24, odrzucił skargę kasacyjną Klasztoru ... w L. w sprawie ze skargi H. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia 24 stycznia 2024 r. w przedmiocie warunków zabudowy. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że wyrokiem z 11 czerwca 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uwzględnił skargę H. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w L. i uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z 24 stycznia 2024 r., dotyczącą warunków zabudowy. Odpis wyroku z uzasadnieniem został doręczony - uczestnikowi postępowania - Klasztorowi ... w L. (upoważnionej do odbioru pism osobie) 2 lipca 2024 r. W terminie ustawowym pełnomocnik skarżącego Klasztoru ... wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku. Zarządzeniem z 5 sierpnia 2024 r. pełnomocnik skarżącego został wezwany do usunięcia braku formalnego skargi kasacyjnej, przez złożenie dwóch odpisów skargi kasacyjnej w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia. Pomimo upływu wyznaczonego terminu pełnomocnik skarżącego nie wykonał wezwania. Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że zgodnie z art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej "p.p.s.a.") skarga kasacyjna powinna między innymi czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma strony. Ogólne wymagania pisma procesowego, do których odsyła art. 176 § 2 p.p.s.a., określają art. 46 i 47 p.p.s.a. Zgodnie z art. 47 p.p.s.a., do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Sąd stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie pełnomocnik skarżącego nie dołączył do skargi kasacyjnej wymaganej ilości odpisów. W związku z tym wezwano pełnomocnika do usunięcia braku formalnego, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego kasacyjnie Klasztoru w dniu 23 sierpnia 2024 r. Doręczenie nastąpiło w trybie określonym w art. 73 p.p.s.a. Z treści tego przepisu wynika, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej lub urzędzie gminy. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, czyli z upływem 14 dni od dnia pierwszego zawiadomienia o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej lub urzędzie gminy. Z informacji znajdujących się na zwrotnym potwierdzeniu odbioru oraz kopercie adresowanej do pełnomocnika skarżącego, zawierającej wezwanie do uzupełnienia braku formalnego wynika, że 9 sierpnia 2024r. doręczający pozostawił zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w placówce pocztowej. Skoro pierwsze zawiadomienie miało miejsce 9 sierpnia 2024 r., skutek doręczenia, wynikający z art. 73 § 4 p.p.s.a. nastąpił 23 sierpnia 2024 r. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, termin do uzupełnienia braku formalnego upłynął bezskutecznie. Zgodnie z art. 178 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuca skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Mając powyższe na uwadze Sąd Wojewódzki orzekł jak w sentencji postanowienia. Klasztor ... wniósł zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 18 września 2024 r., zarzucając: naruszenie przepisów postępowania - "art. 178 i 73 pa. 4 p.p.s.a." - w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy przez niewłaściwe ich zastosowanie, albowiem strona nie uchybiła terminowi do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej, ponieważ nie otrzymała wezwania do uzupełnienia barków formalnych skargi kasacyjnej ani powiadomienia o doręczeniu przesyłki (tzw. awiza) a zatem brak było podstaw do odrzucenia skargi kasacyjnej. Na podstawie art. 197 § 2 w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a. wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. W uzasadnieniu wskazano, że pełnomocnik skarżącego nie otrzymała powiadomienia o doręczeniu przesyłki (tzw. awizo), co powoduje, że nie mogła dopełnić czynności uzupełnienia braków. Nadto poinformowała, że zostanie złożona reklamacja do Poczty Polskiej oraz, że został złożony wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej wraz z wymaganymi odpisami. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a. do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Jeżeli skarga kasacyjna nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 176 p.p.s.a., innych niż przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi (art. 177a p.p.s.a.). W przypadku nieuzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej podlega ona odrzuceniu, o czym stanowi art. 178 p.p.s.a. Zaznaczyć trzeba, że w przedmiotowej sprawie bierze udział 10 uczestników postępowania. Pełnomocnik do skargi kasacyjnej dołączyła 8 odpisów. Zasadnie zatem wezwano stronę do uzupełnienia dwóch odpisów skargi kasacyjnej. Bezspornym w sprawie jest, że pełnomocnik wyżej wskazanych odpisów nie złożyła. Prawidłowo Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił, iż 23 sierpnia 2024 r. doszło do skutecznego doręczenia wezwania, w trybie art. 73 p.p.s.a. Podkreślić trzeba, że w aktach sprawy znajduje się koperta adresowana do pełnomocnika skarżącego oraz druk zwrotnego potwierdzenia odbioru, na których umieszczono stemple "Awizowano dnia 9.08.24"; "Awizowano powtórnie dnia 17-08-2024". W takiej sytuacji Sąd Wojewódzki miał obowiązek przy ustalaniu daty doręczenia wezwania pełnomocnikowi uwzględnić udokumentowane daty zawiadomienia o możliwości odbioru pisma w placówce pocztowej. Przypomnieć należy, że określona w art. 73 p.p.s.a. instytucja doręczenia zastępczego pism rodzi domniemanie prawne, że pismo zostało skutecznie doręczone jego adresatowi. Ustanowienie przez ustawodawcę tego rodzaju doręczenia podyktowane jest potrzebą ochrony biegu postępowania sądowego przed jego zatamowaniem wskutek nieodebrania pisma sądowego przez stronę. Co ważne domniemanie w zakresie skutecznego doręczenia przesyłki może zostać obalone, gdy adresat wykaże, że mimo zastosowania tej formy doręczenia pismo nie zostało doręczone z przyczyn od niego niezależnych (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz pod red. R. Hausera, M. Wierzbowski. Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2011, str. 384-385 i powołane tam orzeczenia NSA). Tymczasem w zażaleniu pełnomocnik wskazała, że nie otrzymała powiadomienia o doręczeniu przesyłki (tzw. awizo) i w związku z tym zostanie złożona reklamacja do Poczty Polskiej. Same jednak twierdzenia o tych okolicznościach nie mogły podważyć ustaleń wynikających z dokumentacji zawartej w aktach sprawy co do doręczenia wymaganych powiadomień. W takiej sytuacji nie zostały podważone okoliczności, które warunkowały stwierdzenie nieuzupełnienia braku formalnego skargi kasacyjnej pomimo skutecznego wezwania. Natomiast jeżeli strona twierdzi, że wystąpiła niezawiniona przeszkoda w zachowaniu terminu odbioru pisma, której strona nie mogła usunąć przy zachowaniu należytej staranności, to wówczas może ubiegać się o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Z zażalenia wynika, że strona taki wniosek złożyła, a zatem podlegać on będzie odrębnemu rozpoznaniu. Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a.