II SA/Gd 1255/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Asesor WSA Wojciech Wycichowski Protokolant Specjalista Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2025 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 2 października 2024 r., nr SKO Gd/569/24 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zmiany decyzji dotyczącej wykonania zadań z zakresu gospodarki leśnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku na rzecz skarżącego S. M. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

S. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku, którą uchylono decyzję Starosty Kościerskiego i umorzono postępowanie pierwszej instancji w całości. Skarga została wniesiona w następującym stanie faktycznym i prawnym: Decyzją z 4 maja 2018 r. nr OŚ.6163.36.2.2018 Starosta Kościerski nakazał S. M. wykonanie na gruntach leśnych na działkach nr [...], [...] w obrębie ewidencyjnym R. wskazanych zadań z zakresu gospodarki leśnej w celu ukształtowania bezpieczeństwa publicznego terenu – niezwłocznie, nie później niż do dnia 31 marca 2019 r. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Po rozpoznaniu wniosku zobowiązanego z 22 lutego 2019 r. o przedłużenie terminu wykonania przedmiotowych zadań do dnia 31 grudnia 2019 r. decyzją z 26 listopada 2019 r. nr OŚ.6163.36.3.2018 Starosta Kościerski zmienił decyzję z 4 maja 2018 r. w ten sposób, iż zmianie uległ termin wykonania tej decyzji - do dnia 31 grudnia 2019 r. Po rozpoznaniu wniosku zobowiązanego z 23 grudnia 2019 r., zatytułowanego "odwołanie", o przedłużenie terminu wykonania przedmiotowych zadań do dnia 31 grudnia 2020 r. decyzją z 10 stycznia 2020 r. nr OŚ.6163.36.4.2018 Starosta Kościerski zmienił decyzję z 4 maja 2018 r. w ten sposób, iż zmianie uległ termin wykonania tej decyzji - do dnia 31 grudnia 2020 r. W dniu 1 marca 2022 r. Nadleśniczy Nadleśnictwa L. przekazał Staroście Kościerskiemu protokół z oględzin drzewostanu w dniu 24 stycznia 2022 r., z którego wynika, że nie zostały wykonane zadania zawarte w decyzji w decyzji Starosty Kościerskiego z 4 maja 2018 r. zmienionej decyzją z 10 stycznia 2020 r. Pismem z 16 marca 2022 r. Starosta Kościerski wezwał S. M. do wykonania ww. decyzji z 4 maja 2018 r. zmienionej decyzjami z 26 listopada 2019 r. oraz z 10 stycznia 2020 r. i wskazując, że zadania należy wykonać niezwłocznie, nie później niż do dnia 31 grudnia 2022 r. Zobowiązany odebrał pismo w dniu 30 marca 2022 r. Pismem z 19 grudnia 2022 r. S. M. złożył wniosek o przedłużenie terminu do wykonania obowiązków do 31 grudnia 2024 r. w związku z przebywaniem na zwolnieniu lekarskim od dnia 11 listopada 2020 r. i brakiem możliwości zlecania wykonania prac podmiotowi profesjonalnemu. W odpowiedzi z 15 lutego 2023 r. Starosta Kościerski odmówił zmiany terminu określonego w wezwaniu z 16 marca 2022 r. W dniu 10 lutego 2023 r. Nadleśniczy Nadleśnictwa L. przekazał Staroście Kościerskiemu protokół z oględzin drzewostanu w dniu 7 lutego 2023 r., z którego wynika, że nie zostały wykonane zadania zawarte w decyzji w decyzji Starosty Kościerskiego z 4 maja 2018 r. zmienionej decyzją z 10 stycznia 2020 r. Pismem z 14 marca 2023 r. S. M. złożył wniosek o przedłużenie terminu do wykonania obowiązków do 31 grudnia 2024 r. uzasadniając wniosek stanem zdrowia, który uniemożliwia mu wykonanie nakazanych prac oraz tym, że nie dysponuje środkami finansowymi na wynajęcie zakładu, który wykonałby odpowiednie zabiegi z zakresu gospodarki leśnej. Pismem z 20 kwietnia 2023 r. Starosta Kościerski zawiadomił Wnioskodawcę o wszczęciu postępowania w sprawie zmiany decyzji z 26 listopada 2019 r. w zakresie terminu wykonania prac. Decyzją z 9 listopada 2023 r. nr OŚ.6163.36.8.2018 Starosta Kościerski odmówił zmiany ostatecznej decyzji Starosty Kościerskiego nr OŚ.6163.36.4.2018 z 10 stycznia 2020 r. zmieniającej decyzję nr OŚ.6163.36.3.2018 z 26 listopada 2019 r. zmieniającej termin wykonania przez S. M. zadań z zakresu gospodarki leśnej. W uzasadnieniu organ wskazał, że po kilkukrotnym wydaniu decyzji przedłużających termin, a także wystosowaniu wezwania z 16 marca 2022 r., w którym organ ustalił kolejny termin wykonania zabiegów gospodarczych w lesie do 31 grudnia 2022 r., S. M. dysponował wystarczającą ilością czasu, aby wywiązać się z nakazanych obowiązków. Dysponował też znaczną ilością czasu, aby wyznaczyć, zgodnie z art. 98 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, pełnomocnika w celu realizacji niezbędnych zadań gospodarczych w lesie. Kolejne przedłużanie terminu wykonania prac może doprowadzić do gradacji szkodników owadzich oraz może zwiększyć ryzyko zagrożenia pożarem. W związku z powyższym jak najszybsze uporządkowanie stanu lasu leży w interesie strony, jak i w interesie społecznym. Starosta przypomniał, że zgodnie z art. 155 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo (obowiązek), może być w każdym czasie za zgodą strony zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. W analizowanym przypadku odmowa zmiany decyzji nie doprowadzi do naruszenia interesu strony. Wykonanie nakazanych zabiegów gospodarczych ma na celu poprawienie stanu sanitarnego oraz bezpieczeństwa pożarowego w lesie. W związku z tym za kolejną zmianą terminu wykonania przedmiotowych zabiegów nie przemawia również interes społeczny. Po rozpatrzeniu odwołania S. M. decyzją z 2 października 2024 r. sygn. akt SKO Gd/569/24 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie pierwszej instancji w całości. W uzasadnieniu decyzji Kolegium przypomniało treść art. 155 k.p.a. i wyjaśniło, że przewidziany w tym przepisie tryb wzruszenia decyzji dotyczy decyzji ostatecznych prawidłowych lub dotkniętych wadami niekwalifikowanymi (niedającymi podstaw do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności decyzji), zaś wzruszenie decyzji może nastąpić tylko z uwagi na słuszny interes strony lub interes społeczny i gdy brak jest przepisu szczególnego, który takiemu wzruszeniu by się sprzeciwiał. Istotą tego nadzwyczajnego trybu postępowania jest sprawdzenie, czy w ustalonym stanie faktycznym i prawnym istnieją warunki do jego zastosowania, a także, czy występują szczególne przesłanki, które przemawiałyby za uchyleniem lub zmianą decyzji ostatecznej. Powołując się na orzecznictwo organ odwoławczy przypomniał, że prawna możliwość zastosowania wskazanego trybu uwarunkowana jest zatem prowadzeniem postępowania w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego. W art. 155 k.p.a. organ nie prowadzi ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, która została rozstrzygnięta decyzją ostateczną, a przedmiotem tego trybu jest jedynie ustalenie spełnienia przesłanek dopuszczalności zmiany decyzji. Przepis art. 155 k.p.a. może mieć zastosowanie tylko do decyzji uznaniowych, w których organ ma możliwość swobody decyzyjnej w orzekaniu, w ramach której może uwzględnić interes społeczny lub słuszny interes strony. Nie może on służyć zmianie rozstrzygnięcia na takie, które w wyniku związania organu bezwzględnie obowiązującą normą prawną byłoby niedopuszczalne. Postępowanie prowadzone na podstawie art. 155 k.p.a. nie może zmierzać do ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy zakończonej rozstrzygnięciem ostatecznym. Powołując się na orzecznictwo Kolegium wskazało, że zmiana w trybie art. 155 k.p.a. decyzji ostatecznej nakładającej obowiązki w części dotyczącej tych obowiązków jest niedopuszczalna, jednak istnieje możliwość zmiany tej decyzji w części dotyczącej terminu ich wykonania. Zmiana ostatecznej decyzji w zakresie wyznaczonego terminu jest jednakże możliwa, o ile termin ten jeszcze nie upłynął. Nie ma natomiast podstaw do uchylenia lub zmiany decyzji, gdy wcześniej wyznaczony termin już wyekspirował (upłynął). W sytuacji, gdy upłynął termin do wykonania obowiązków nałożonych decyzją, zmiany decyzji w oparciu o art. 155 k.p.a. nie można już dokonać. Następnie organ odwoławczy przypomniał treść art. 24 ustawy o lasach i wskazał, że z uwagi na luz decyzyjny organu co do terminu nałożenia na właściciela lasu obowiązku wykonania prac do tego terminu może mieć zastosowanie art. 155 k.p.a. Jednakże w niniejszej sprawie termin wykonania obowiązku przez Skarżącego minął 31 grudnia 2020 r. Natomiast wniosek o zmianę terminu Skarżący złożył 14 marca 2023 r., tj. po upływie terminu wynikającego z ostatecznej decyzji. W sytuacji, gdy upłynął termin do wykonania obowiązków nałożonych decyzją, zmiany decyzji w oparciu o art. 155 k.p.a. nie można już dokonać. Nie można zmienić terminu, który już upłynął. Tym samym Kolegium uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie jako bezprzedmiotowe. W skardze na powyższą decyzję Skarżący zarzucił naruszenie art. 155 k.p.a. w związku z art. 8 k.p.a. polegające na uchyleniu ostatecznej decyzji Starosty Kościerskiego z 10 stycznia 2020 r. i umorzeniu postępowania pierwszej instancji w całości poprzez uznanie, że w trybie art. 155 k.p.a. nie można zmienić ostatecznej decyzji, gdy upłynął termin do przeprowadzenia zadań z zakresu gospodarki leśnej określony przez organ. Mając powyższe na uwadze Skarżący wniósł o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu Skarżący wskazał, że organ odwoławczy uznał, iż po upływie terminu na wykonanie zadań z zakresu gospodarki leśnej nie jest dopuszczalna zmiana tejże decyzji w oparciu o art. 155 k.p.a., gdyż termin ten upłynął. Przepis art. 155 k.p.a. ma zastosowanie do takich decyzji, które nie zostały jeszcze "skonsumowane", a zatem takich, których cel nie został jeszcze całkowicie zrealizowany. Cel wydania decyzji w zakresie przeprowadzenia zadań z zakresu gospodarki leśnej nadal nie został zrealizowany i, zdaniem strony skarżącej, możliwe jest zastosowanie art. 155 k.p.a. do wydłużenia tego terminu. Skarżący zauważył, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku w przeszłości wydawało decyzje dotyczące wydłużenia terminu do przeprowadzania prac z zakresu gospodarki leśnej w sytuacji, gdy termin do wykonania tych prac upłynął (np. w sprawie o sygn. SKO Gd/1961/21). W tej sytuacji nie jest zrozumiałe, dlaczego praktyka organu odwoławczego w tym względzie uległa zmianie w sytuacji, gdy stan faktyczny i prawny jest identyczny. Skarżący przypomniał również, że organy administracji publicznej powinny wydawać decyzje w sposób budzący zaufanie uczestników postępowania do władzy publicznej, zaś zmiana praktyki, bez zmiany stanu prawnego, narusza powyższą zasadę. Dodatkowo, Skarżący zauważył, że cytowane przez organ w zaskarżonej decyzji orzeczenia dotyczą procesu budowlanego, a nie gospodarki leśnej, więc nie powinny stanowić oparcia dla przedmiotowych decyzji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), dalej jako p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z kolei z art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. W tak zakreślonych granicach przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z 2 października 2024 r., którą uchylono decyzję Starosty Kościerskiego z 9 listopada 2023 r. i umorzono postępowanie pierwszej instancji w całości. Zaskarżoną decyzję wydano na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572), dalej jako k.p.a. Zgodnie z przywołanym przepisem jednym z rodzajów decyzji, które może wydać organ odwoławczy jest decyzja, w której uchyla on zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. Przy czym należy zauważyć, że postępowanie podlega umorzeniu tylko wtedy, gdy zachodzą przewidziane w k.p.a. przesłanki do umorzenia. Organ odwoławczy wydaje decyzję w trybie art. 138 § 1 pkt 2 in fine k.p.a. zarówno wtedy, gdy postępowanie przed organem pierwszej instancji było bezprzedmiotowe przed wydaniem zaskarżonej decyzji, jak i wtedy, gdy bezprzedmiotowość postępowania nastąpiła już po wydaniu decyzji organu pierwszej instancji, np. w przypadku utraty mocy obowiązującej przepisu prawa materialnego stanowiącego podstawę prawną jej wydania (w razie braku odmiennych przepisów przejściowych). W myśl art. 105 § 1 k.p.a. gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Umorzenie postępowania przez organ odwoławczy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 105 § 1 k.p.a. oznacza zakończenie postępowania bez orzekania co do istoty sprawy z tego powodu, że postępowanie było bezprzedmiotowe. Jeżeli postępowanie z powodu jego bezprzedmiotowości podlega umorzeniu, to oznacza, że spawa nie jest rozstrzygana co do istoty, a istotne okoliczności sprawy dotyczą przyczyn umorzenia postępowania, a nie rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty (por. wyrok NSA z 6 kwietnia 2017 r. sygn. II GSK 2468/15, orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie organ odwoławczy uznał, że w postępowaniu toczącym się na podstawie art. 155 k.p.a. istnieje możliwość zmiany ostatecznej decyzji w zakresie terminu jej wykonania pod pewnymi, opisanymi powyżej, warunkami. Za jeden z takich warunków Kolegium uznało złożenie wniosku o przedłużenie terminu do wykonania decyzji przed upływem terminu do jej wykonania. Wobec faktu – co bezsporne w sprawie – złożenia przez Skarżącego wniosku o zmianę decyzji w zakresie terminu do wykonania nałożonych nią obowiązków po upływie tego terminu, tj. po 31 grudnia 2022 r., Kolegium uznało, że postępowanie należy umorzyć jako bezprzedmiotowe. Skład orzekający nie zgadza się z takim stanowiskiem. Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 155 k.p.a. decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony; przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio. W świetle przytoczonego przepisu organ może uchylić lub zmienić decyzję, jeżeli: 1) decyzja, na podstawie której strona nabyła prawo lub nałożono na nią obowiązek ma walor ostateczności; 2) strona wyraziła zgodę na uchylenie lub zmianę decyzji; 3) przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji; 4) za zmianą lub uchyleniem decyzji przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. Jak podkreśla się w orzecznictwie, przedmiotem postępowania wszczętego w trybie nadzwyczajnym w celu uchylenia lub zmiany decyzji na podstawie art. 155 k.p.a. jest ustalenie istnienia przesłanek uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej, a więc jest to nowy przedmiot sprawy w stosunku do tego, którego dotyczyło postępowanie prowadzone wcześniej w trybie zwykłym. Tym samym przedmiotem tego postępowania nie jest ponowne merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy pierwotnej, lecz przeprowadzenie weryfikacji wydanej decyzji ostatecznej pod kątem spełnienia wymienionych w art. 155 k.p.a. warunków. W postępowaniu toczącym się na podstawie art. 155 k.p.a. organ administracji nie stosuje prawa materialnego. Celem tego postępowania, będącego samodzielnym postępowaniem administracyjnym, jest ustalenie, czy zachodzą przesłanki do uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej określone w art. 155 k.p.a. W wyniku rozpoznania sprawy organ administracji decyzję ostateczną zmienia albo uchyla usuwając ją z obrotu prawnego. Zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. może być dokonana tylko w granicach stanu faktycznego sprawy "pierwotnej", w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony do tej pory. Postępowanie prowadzone w tym trybie nie jest więc kolejną (trzecią) instancją administracyjną i nie może służyć weryfikacji ustaleń czy też prawidłowości wykładni i subsumcji przepisów zastosowanych przy wydaniu decyzji ostatecznej, ale służy przeprowadzeniu weryfikacji wydanej już decyzji ostatecznej z jednego tylko punktu widzenia, a mianowicie czy za zmianą (uchyleniem) przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony i czy jest zgoda strony na zmianę decyzji. Badanie interesu społecznego i słusznego interesu strony nie może przy tym polegać na ocenie prawidłowości zastosowania przepisów prawa przy wydawaniu decyzji ostatecznej (por. wyrok NSA z 23 kwietnia 2025 r. sygn. III OSK 153/24, orzeczenia.nsa.gov.pl). W konsekwencji, prowadząc postępowanie w trybie art. 155 k.p.a. organ administracji powinien udzielić jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, czy w sprawie zaistniały wskazane w tym przepisie przesłanki do zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej. Tymczasem analiza rozstrzygnięcia organu odwoławczego prowadzi do wniosku, że w zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku nie przeprowadziło postępowania w opisanym zakresie, tj. nie zbadało podstawowych przesłanek warunkujących zmianę lub uchylenie decyzji, o których mowa w art. 155 k.p.a. W ocenie Sądu, Kolegium naruszyło art. 107 § 1 pkt 6 oraz § 3 k.p.a., zgodnie z którymi prawidłowa decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne, które powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W niniejszej sprawie zaś lakoniczne uzasadnienie zaskarżonej decyzji krótko przypomina stan sprawy, następnie obszernie cytuje powtarzające się poglądy orzecznictwa na temat art. 155 k.p.a., wyprowadza wniosek, że co do terminu nałożenia na właściciela lasu obowiązku wykonania prac może mieć zastosowanie art. 155 k.p.a., by w końcu arbitralnie stwierdzić, że "gdy upłynął termin do wykonania obowiązków nałożonych decyzją, zmiany decyzji w oparciu o art. 155 k.p.a. nie można już dokonać. Nie można zmienić terminu który już upłynął." Dodatkowo, decyzja wydana w trybie art. 155 k.p.a. jest decyzją uznaniową, co oznacza, że do organu rozstrzygającego należy ocena w konkretnej sprawie, czy istnieją podstawy do uchylenia lub zmiany decyzji, jak też wybór jednego z możliwych rozwiązań. Tym bardziej zatem konieczne jest odzwierciedlenie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia zindywidualizowanych przesłanek w ten sposób, aby nie można mu było zarzucić dowolności. Uzasadnienie winno więc wskazywać, w jaki sposób organ przeprowadził proces wydania decyzji uznaniowej, czy uwzględnił wszystkie przepisy, czy materiał dowodowy został zebrany w całości, czy pojęcia nieostre zostały prawidłowo zinterpretowane, czy nie pominięto istotnych elementów przy ustalaniu stanu faktycznego oraz czy wybrał rozwiązanie przewidziane przepisem prawa materialnego. Z zaprezentowanym przez Kolegium sposobem formułowania poglądów rozstrzygających o prawach i obowiązkach strony nie sposób się zgodzić i należy je ocenić jako negatywne i – co słusznie zauważył Skarżący – naruszające zasadę zaufania do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.). Co więcej, nieprzeanalizowanie wystąpienia przesłanek, o których mowa w art. 155 k.p.a. narusza również wyrażoną w art. 6 k.p.a. zasadę praworządności oraz art. 7 k.p.a., zgodnie z którym w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Niezależnie od powyższych uchybień Sąd w pełni podziela pogląd wyrażony m.in. w wyroku NSA z 4 grudnia 2019 r. sygn. II OSK 3088/18 (orzeczenia.nsa.gov.pl), w myśl którego decyzje nakładające obowiązki, w których został wskazany termin ich wykonania mogą być weryfikowane w trybie art. 155 k.p.a. również po upływie tego terminu. Upływ terminu może stanowić jednak przesłankę negatywną do zmiany lub uchylenia decyzji w tym trybie, rozpatrywaną w kontekście interesu społecznego i słusznego interesu strony. Badając kwestię temporalnego zastosowania art. 155 k.p.a., tj. zastosowania tego trybu po upływie terminu wykonania decyzji, należy zauważyć, że z treści tego przepisu wynika, iż weryfikacja decyzji w tym trybie może nastąpić "w każdym czasie". Decyzja, o której mowa w art. 155 k.p.a. może być zmieniona lub uchylona w każdym czasie, a zatem nie stosuje się w tym postępowaniu ograniczeń czasowych przewidzianych w pozostałych trybach nadzwyczajnych, tj. w art. 146 k.p.a. i 156 § 2 k.p.a. (A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2025, art. 155, nb 9). Zatem, termin początkowy to dzień, w którym decyzja stała się ostateczna, a termin końcowy, to dzień wyeliminowania decyzji z obrotu prawego w innym trybie lub z mocy prawa. Dla temporalnego aspektu możliwości weryfikacji decyzji w trybie art. 155 k.p.a. znaczenie ma to, czy na mocy danej decyzji jej adresat nabywa prawo w ścisłym rozumieniu czy też nakładany jest na niego obowiązek. W przypadku decyzji przyznających jakieś uprawnienie ograniczonych terminem wskazuje się, że wraz z upływem terminu tracą one moc obowiązującą, nie podlegają egzekucji administracyjnej i nie mogą wówczas być już uchylane lub zmieniane w trybie art. 155 k.p.a. (por. wyrok NSA z 12 września 2018 r. sygn. II OSK 3351/17, orzeczenia.nsa.gov.pl). Natomiast w przypadku decyzji nakładających obowiązek upływ terminu nie ma wpływu na obowiązywanie danej decyzji, lecz powstaje możliwość wszczęcia postępowania egzekucyjnego mającego na celu doprowadzenie do wykonania nałożonego obowiązku. W konsekwencji, decyzje nakładające obowiązki, w których został wskazany termin ich wykonania mogą być weryfikowane w trybie art. 155 k.p.a. również po upływie tego terminu. Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z 2 października 2024 r. nr SKO Gd/569/24 na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy będzie związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w niniejszym orzeczeniu stosownie do art. 153 p.p.s.a. W szczególności Kolegium przeprowadzi postępowanie mające na celu wyjaśnienie, czy w sprawie zainicjowanej wnioskiem Skarżącego z 14 marca 2023 r. zostały spełnione przesłanki, o których mowa w art. 155 k.p.a. Ponadto, zgodnie z art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a. zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku na rzecz Skarżącego kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, na co składa się wpis od skargi.