II SA/Gd 41/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Diana Trzcińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Sędzia WSA Wojciech Wycichowski po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2026 r. w Gdańsku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. B. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia 30 października 2025 r., nr NSP-VIII.7581.1.137.2025.PG w przedmiocie zezwolenia na zajęcie nieruchomości oddala skargę.

M. B., reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewody Pomorskiego w przedmiocie zezwolenia na zajęcie nieruchomości w następującym stanie faktycznym i prawnym. Wnioskiem z 12 marca 2024 r. E. z siedzibą w G., (dalej także jako "inwestor") wystąpiła do Prezydenta Miasta S., wykonującego zadanie starosty z zakresu administracji rządowej (dalej jako: "Prezydent", "organ I instancji") o wydanie w trybie art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1145 ze zm.; dalej jako: "u.g.n.") decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], księga wieczysta nr [...], położonej w obrębie [...] gminy miasta S. Prezydent, decyzją z 5 sierpnia 2024 r., orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości położonej w S., oznaczonej jako działka nr [...] księga wieczysta nr [...], poprzez udzielenie zezwolenia firmie S., na założenie i przeprowadzenie przewodów i urządzeń służących do dystrybucji energii elektrycznej. Następnie, w dniu 28 sierpnia 2024 r. Prezydent wydał postanowienie o sprostowaniu oczywistych omyłek pisarskich w powyższej decyzji. Wojewoda Pomorski, po rozpoznaniu odwołania skarżącego, decyzją z 29 kwietnia 2025 r. uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji w całości i orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], położonej w S., dla której Sąd Rejonowy w Słupsku VII Wydział Ksiąg Wieczystych, prowadzi księgę wieczystą nr [...], przez udzielenie zezwolenia inwestorowi, na założenie i przeprowadzenie na części przedmiotowej nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej w postaci przebudowy napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji S. –S., przy zachowaniu tej samej trasy i długości linii. Długość przebudowywanej linii wynosi 552,7 m. Obszar zajęcia trwałego wynosić będzie 3 371,6 m2 (pas o szerokości od 6 m do 9,6 m), zgodnie z załącznikami graficznymi nr 1 i nr 2, stanowiącymi integralną część decyzji. W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że wniosek inwestora z 12 marca 2024 r. dotyczy inwestycji celu publicznego w rozumieniu art. 6 pkt 2 u.g.n., co oznacza, że w sprawie została spełniona pierwsza przesłanka wydania decyzji w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. Następnie Wojewoda wskazał, że działka nr [...] jest objęta w części (na której zlokalizowana jest istniejąca linia napowietrzna 110 kV) zmianą miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy Słupsk w zakresie energetycznego układu przesyłowego zatwierdzonego uchwałą nr XXVI/156/97 Rady Gminy Słupsk z dnia 30 czerwca 1997 r. (Dz. Urz. Woj. Słupskiego z 2014 r., poz. 1743). Plan w sposób jednoznaczny i szczegółowy określa przebieg elektroenergetycznej linii napowietrznej 110 kV wskazując jej lokalizację na przedmiotowej działce. Zdaniem organu nie ma zatem wątpliwości, że plan miejscowy dopuszcza na danym terenie przebudowę istniejącej, określonej planem, linii napowietrznej. Tym samym należy uznać, że planowane przez inwestora prace inwestycyjne są zgodne z ustaleniami tego planu miejscowego. Przy czym inwestor nie planuje realizacji nowej linii napowietrznej, ale przebudowę już istniejącej bez zmiany parametrów i przebiegu mających wpływ na uciążliwość. Spełniona jest zatem kolejna przesłanka wynikająca z art. 124 ust 1 u.g.n., gdyż projektowana inwestycja nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W dalszej kolejności organ odwoławczy podniósł, że kwestią sporną w niniejszej sprawie jest uznanie przez organ I instancji, że przed wystąpieniem z wnioskiem o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] inwestor przeprowadził z właścicielem nieruchomości rokowania, w sprawie wyrażenia zgody na wykonanie prac związanych z realizacją wskazanego we wniosku przedsięwzięcia oraz że rokowania te nie przyniosły pozytywnego rezultatu. Wojewoda wyjaśnił, że dokonana w sprawie analiza zgromadzonej dokumentacji pozwala na przyjęcie, że w sprawie została spełniona przesłanka wynikająca z art. 124 ust. 3 u.g.n. W ocenie organu o fakcie prowadzenia rokowań świadczy treść znajdującej się w aktach korespondencji. Z dołączonych do wniosku dokumentów wynika, że inwestor próbował uzyskać zgodę na założenie i realizację na nieruchomości wnioskowanej inwestycji. Świadczą o tym pisma z: 27 listopada 2023 r., 3 stycznia 2024 r. oraz korespondencja mailowa z 16 stycznia 2024 r. oraz z 12 marca 2024 r. Inwestor zaproponował właścicielowi nieruchomości zawarcie umowy służebności przesyłu za wynagrodzeniem. Właściciel wskazał, że zgadza się na przeprowadzenie inwestycji, jednak oczekuje zawarcia umowy najmu z przedsiębiorstwem przesyłowym za ustalonym czynszem (pismo z 4 stycznia 2024 r.). Zdaniem Wojewody w sprawie zachodzi sytuacja, w której wzajemnie oczekiwania właściciela nieruchomości i inwestora są rozbieżne. Ponadto, nie udało się zawrzeć odpowiedniej umowy umożliwiającej przeprowadzenie prac w zakreślonym 2-miesięcznym terminie. W ocenie organu analiza dołączonych do wniosku dokumentów prowadzi do uznania, że inwestor spełnił wymóg uprzedniego przeprowadzenia rokowań w zakresie zgody na wykonanie prac, o których mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n. Inwestor wystąpił o wyrażenie zgody na realizację przedmiotowego przedsięwzięcia, wskazał również, na czym będą polegać prace. Do pism kierowanych do właściciela nieruchomości dołączone zostały mapy z przebiegiem inwestycji oraz umowa dotycząca zasad ustanowienia służebności przesyłu. W treści pism szczegółowo opisano rodzaj prac jakie mają zostać przeprowadzone na działce wraz ze wskazaniem obszaru niezbędnego do ich realizacji. Inwestor wyznaczył termin 2 miesięczny na zawarcie umowy. W rezultacie, zdaniem Wojewody, w istocie doszło do przeprowadzenia rzeczywistych rokowań zmierzających do uzyskania zgody właściciela na realizację inwestycji na nieruchomości, a tym samym został spełniony wynikający z treści art. 124 u.g.n. warunek dotyczący braku wyrażenia przez właścicieli nieruchomości zgody na założenie i przeprowadzenie urządzeń przesyłowych. Przepis art. 124 ust 1 u.g.n. nie uzależnia uzyskania zgody administracyjnej, od określenia przez inwestora takiej oferty, która satysfakcjonowałaby właściciela nieruchomości. Dla oceny zasadności podjętego rozstrzygnięcia istotne jest wyłącznie ustalenie czy strony przedstawiły sobie propozycje, które umożliwiałyby zawarcie porozumienia. O pozytywnie zakończonych rokowaniach można byłoby mówić jedynie w przypadku, gdyby pomiędzy inwestorem a właścicielem nieruchomości doszło do porozumienia, które znalazłoby odzwierciedlenie w podpisanej umowie lub innym oświadczeniu woli, z którego wynikałaby zgoda na przeprowadzenie inwestycji. W niniejszej sprawie brak takiego dokumentu. Strony nie doszły do porozumienia, wobec czego inwestor mógł zakończyć rokowania. Wojewoda podkreślił, że istotą regulacji zawartej w art. 124 u.g.n. jest przyznanie inwestorowi prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, tak aby umożliwić realizację inwestycji celu publicznego. Organ, wydając decyzję w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n., bada zatem tylko, czy inwestor próbował uzyskać zgodę na realizację inwestycji, nie zaś to w jakiej formie miałaby ona zostać wyrażona. Reasumując, organ odwoławczy stwierdził, że wszystkie przesłanki z art. 124 u.g.n. zostały w niniejszej sprawie spełnione, a zatem zasadnym było wydanie decyzji orzekającej o ograniczeniu sposobu korzystania ze wskazanej nieruchomości. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego wskazania zbyt wąskiego obszaru, w opinii strony, umożliwiającego przeprowadzenie demontażu przebudowywanej linii elektroenergetycznej i posadowieniu kablowej Wojewoda wskazał, że zgodnie z wnioskiem inwestora, pas trwałego ograniczenia ma szerokość od 6 m do 9,6 m, o łącznej powierzchni 3 371,6 m2, przy długości linii 552,7 m. Organ podkreślił, że odnośnie do kwestii wyznaczenia pasa technologicznego to inwestor posiada wiadomości specjalne, pozwalające oszacować na jakim obszarze konieczne będzie prowadzenie prac. Jest to obszar niezbędny przedsiębiorstwu przesyłowemu do realizacji obowiązków wynikających z art. 124 ust. 6 u.g.n., tj. przebudową, konserwacją oraz usuwaniem awarii znajdujących się na nieruchomości urządzeń. Wyjaśniając powód uchylenia w całości rozstrzygnięcia organu I instancji Wojewoda wskazał, że w jego ocenie Prezydent naruszył art. 113 § 1 k.p.a., gdyż postanowieniem z 28 sierpnia 2024 r. nie sprostował oczywistej omyłki tylko zmienił całkowicie treść rozstrzygnięcia, wkraczając w jego merytoryczny charakter. Zdaniem Wojewody, rozstrzygnięcie decyzji z 5 sierpnia 2024 r. było błędne, bowiem nie wskazywało zakresu ograniczenia i błędnie określało podmiot uprawniony. Tego typu błędy nie mogą być jednak prostowane w trybie art. 113 § 1 k.p.a. Skarżący złożył na ww. decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę, która została zarejestrowana pod sygn. II SA/Gd 480/25. Pismem z 20 maja 2024 r. inwestor wniósł o wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności, zgodnie z decyzją Wojewody Pomorskiego z 29 kwietnia 2025 r. NSP-VIII.7581.1.203.2024.PG orzekającą o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości dla działki nr [...], obręb [...], gmina M., na powierzchni zajętej przez pas ograniczenia na działce, celem wykonania niezbędnych prac polegających na przebudowie istniejącej linii napowietrznej 110 kV relacji S. – S., co stanowi inwestycję celu publicznego, który uzasadnia dążenie do zapewnienia bezpieczeństwa energetycznego regionu. W piśmie wskazano, że przebudowa istniejącej linii napowietrznej 110 kV relacji S. – S. jest konieczna i zmierza do realizacji potrzeby zapewnienia ciągłości dostarczania energii elektrycznej dla ponadlokalnej społeczności. Pismem z 2 czerwca 2025 r. Prezydent zawiadomił o wszczęciu postępowania na tak złożony wniosek. Decyzją z 25 czerwca 2025 r. Prezydent wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej orzekł w punkcie 1 o zezwoleniu inwestorowi na niezwłoczne zajęcie nieruchomości gruntowej położonej w S., oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] w obrębie miasta S. nr [...], o powierzchni 33,07 ha, dla której Sąd Rejonowy w Słupsku VII Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...], celem założenia i przeprowadzenia na części nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej w postaci przebudowy napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji S. – S., przy zachowaniu tej samej trasy i długości linii, zgodnie z wydaną decyzją Wojewody z 29 kwietnia 2025 r. NSP-VIII.7581.1.203.2024.PG orzekającą o ograniczeniu sposobu korzystania z ww. nieruchomości. W punkcie 2 decyzji Prezydent nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu Prezydent wskazał, że decyzja wydana w oparciu o art. 124 ust. 1a u.g.n. (decyzja o niezwłocznym zajęciu nieruchomości) jest decyzją ściśle związaną z decyzją, o której mowa w art. 124 ust. 1 (decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości), tj. w dacie wydawania decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości musi istnieć w obrocie prawnym decyzja wydana w trybie art. 124 ust. 1 ww. ustawy. Rozstrzygnięcie o niezwłocznym zajęciu nieruchomości daje możliwość rozpoczęcia procedury związanej z realizacją inwestycji celu publicznego (w tym prawem dysponowania gruntem na cele budowlane), ale tylko w zakresie rozstrzygniętym w decyzji o ograniczeniu. Organ pierwszej instancji wskazał dalej, że dla wydania decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości spełnione muszą zostać następujące przesłanki: 1) wniosek musi złożyć podmiot, który będzie realizował cel publiczny, uprzednio musi zostać wydana decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości; 2) powinien wystąpić jeden z przypadków, o których mowa w art. 108 k.p.a. Zdaniem Prezydenta przebudowa istniejącej linii napowietrznej jest celem publicznym i wypełnia przesłanki z art. 6 pkt 2 u.g.n. Organ pierwszej instancji podkreślił, że budowa czy przebudowa odcinka sieci elektroenergetycznej realizuje wyjątkowo ważny interes inwestora, ważny interes gospodarczy państwa oraz interes społeczny (wyroki NSA: z 6 lipca 2016 r., sygn. akt I OSK 1648/15; z 25 października 2013 r., sygn. akt I OSK 2967/12). W ocenie organu, inwestor jednoznacznie w sposób jasny, precyzyjny oraz przekonujący przedstawił okoliczności faktyczne, świadczące o konieczności udzielenia zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. Z uwagi na występujący w tej sprawie zarówno interes społeczny, ważny interes gospodarczy oraz ważny interes strony, należało orzec jak w sentencji niniejszej decyzji. Wyrokiem z 22 października 2025 r. sygn. II SA/Gd 480/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na decyzję Wojewody z 29 kwietnia 2025 r. w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Po rozpatrzeniu wniesionego przez skarżącego odwołania, decyzją z 30 października 2025 r. Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Wojewoda wskazał, że udzielenie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. może nastąpić, gdy spełnione zostaną następujące przesłanki: 1. uprzednio wydana została decyzja na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości, 2. wniosek dotyczy realizacji inwestycji celu publicznego, 3. spełnione zostaną przesłanki wskazane w art. 108 k.p.a., tj.: konieczność ochrony zdrowia lub życia ludzkiego, konieczność zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami, interes społeczny, wyjątkowo ważny interes strony; 4. występuje ważny interes gospodarczy. Wojewoda wskazał przy tym, że przesłanka zaistnienia okoliczności wskazanych w art. 108 k.p.a. i przesłanka ważnego interesu gospodarczego nie wymagają łącznego ich wystąpienia a zaistnienie jednej z nich uprawnia organ do wydania decyzji na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. Organ odwoławczy wskazał dalej na uprzednie wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości, w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. – decyzję taką wydał bowiem, wobec przedmiotowej nieruchomości, Wojewoda 29 kwietnia 2025 r. Decyzja ta nie jest wykonalna, bowiem została złożona na nią skarga, którą Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z 22 października 2025 r. sygn. akt II SA/Gd 480/25 oddalił. Na dzień wydania niniejszego rozstrzygnięcia, wskazany wyrok nie jest prawomocny. Kwestia, czy planowana inwestycja realizuje cel publiczny również nie budzi wątpliwości organu odwoławczego i została rozstrzygnięta w decyzji Wojewody orzekającej o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, gdzie stwierdzono, że zgodnie z art. 6 pkt 2 u.g.n., cel publiczny stanowią także budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Zdaniem Wojewody ww. inwestycja będzie służyć uzasadnionemu interesowi społecznemu i ważnym interesom gospodarczym, gdyż realizacja tego zamierzenia niewątpliwie ma istotny wymiar społeczny i gospodarczy dla obszaru województwa pomorskiego. Odnosząc się do odwołania, Wojewoda wyjaśnił, że wszystkie przesłanki wydania decyzji w omawianym trybie zostały spełnione, zatem decyzja została wydana zgodnie z prawem. Powyższa analiza sprawy, wyczerpuje w swym zakresie zarzuty zawarte w odwołaniu. W ocenie Wojewody zgromadzony przez Prezydenta materiał dowodowy był wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia w niniejszym zakresie a wydana przez organ pierwszej instancji decyzja jest prawidłowa. W skardze na tak wydaną decyzję zarzucono naruszenie: 1) art. 122 ust. 1 u.g.n. polegające na wydaniu decyzji, mimo, że nie zostały spełnione przesłanki do jej wydania, 2) art. 124 ust. 1a u.g.n. oraz art. 108 k.p.a. polegające na wydaniu decyzji, mimo, że nie zostały spełnione przesłanki do jej wydania, 3) art. 11 k.p.a. poprzez niewyczerpujące uzasadnienie spełnienia przesłanek będących podstawą wydania decyzji, 4) art. 7, art. 8, art. 77 § 1 w zw. z art. 80 oraz w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego, w szczególności poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych. Mając na uwadze powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu strona skarżąca wskazała, że zaskarżona decyzja nie konkretyzuje przyczyn i skutków konieczności niezwłocznego zajęcia nieruchomości. Zwróciła także uwagę, że w sposób lakoniczny potraktowano przesłankę istnienia interesu publicznego. W ocenie skarżącego organ ograniczył się w tym zakresie w zasadzie do ogólnego opisowego przedstawienia charakteru inwestycji oraz zakresu prac. Zdaniem strony skarżącej jednak fakt, że inwestycja ma służyć szeroko pojętym potrzebom publicznym nie jest wystarczający do uznania, że na gruncie niniejszej sprawy zaistniał interes społeczny z art. 124 ust. 1a u.g.n. Przesłanka ta wymaga bowiem wykazania, że brak natychmiastowego zajęcia nieruchomości realnie zagroziłby realizacji celu publicznego, powodując istotną i nieodwracalną zwłokę, której nie można uniknąć innymi mniej dolegliwymi środkami. Organ nie przedstawił jednak ani dowodów, ani danych pozwalających na stwierdzenie, że sytuacja taka rzeczywiście zachodzi. Nadto zdaniem strony skarżącej, organ w toku postępowania nie podjął działań mających na celu rzetelne poinformowanie strony o podstawach prawnych sprawy, o istotnych okolicznościach faktycznych oraz motywach, które miały przemawiać za przyjętym sposobem rozstrzygnięcia – w szczególności ingerencją w prawo własności. Organ nie wskazał także na podstawie jakich dowodów uznał, że sporna inwestycja realizuje interes inwestora, interes gospodarczy lub interes społeczny. Organ oparł decyzję wyłącznie na treści złożonego wniosku. W odpowiedzi na skargę niesiono o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Aktem poddanym sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody Pomorskiego z 30 października 2025 r., którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. z 25 czerwca 2025 r. orzekającą w punkcie 1 o zezwoleniu inwestorowi na niezwłoczne zajęcie nieruchomości gruntowej położonej w S., oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr [...] w obrębie miasta S. nr [...], o powierzchni 33,07 ha, dla której Sąd Rejonowy w Słupsku VII Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...], celem założenia i przeprowadzenia na części przedmiotowej nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej w postaci przebudowy napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji S. – S., przy zachowaniu tej samej trasy i długości linii, zgodnie z wydaną decyzją Wojewody z 29 kwietnia 2025 r. NSP-VIII.7581.1.203.2024.PG orzekającą o ograniczeniu sposobu korzystania z ww. nieruchomości. W punkcie 2 decyzji Prezydent nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzje powyższe zostały wydane na podstawie art. 124 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (w dacie orzekania t. j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1145 ze zm.), dalej jako u.g.n., zgodnie z którym w przypadkach określonych w art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Zgodnie zaś z art. 108 § 1 k.p.a. decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że decyzja wydawana na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. ma charakter subsydiarny względem decyzji, o której mowa w art. 124 ust. 1 tej ustawy, tj. decyzji w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Subsydiarność ta polega na tym, że może ona istnieć tylko wtedy, kiedy występuje w obrocie prawnym poprzedzająca ją decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Warunkiem wydania decyzji na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. jest zatem istnienie w obrocie prawnym wcześniej wydanej decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości. Z akt administracyjnych wynika, że organ I instancji, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego decyzją z 5 sierpnia 2024 r. orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Decyzja ta została przy tym utrzymana w mocy przez Wojewodę decyzją z 29 kwietnia 2025 r. Następnie nieprawomocnym wyrokiem z 22 października 2025 r. sygn. II SA/Gd 480/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę skarżącego na ww. decyzję Wojewody z 29 kwietnia 2025 r. wydaną w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Skarżący złożył skargę kasacyjną zarejestrowaną w Naczelnym Sądzie Administracyjnym pod sygn. I OSK 103/26. Nie ulega zatem wątpliwości, że w momencie orzekania przez Wojewodę w niniejszym postępowaniu w dniu 30 października 2025 r., decyzja Wojewody z 29 kwietnia 2025 r. o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości funkcjonowała w obrocie prawnym. W momencie orzekania przez organ pierwszej instancji w obrocie prawnym funkcjonowała natomiast decyzja Prezydenta z 5 sierpnia 2024 r. Na marginesie należy zwrócić uwagę na prezentowany w judykaturze pogląd, że dla zastosowania art. 124 ust. 1a u.g.n. znaczenie ma tylko fakt samego wydania decyzji, o której mowa w ust. 1 tego przepisu, nie zaś jej wykonalność, skuteczność, prawidłowość, czy nawet skuteczne doręczenie (por. wyrok NSA z 8 marca 2017 r. sygn. akt I OSK 2418/16). Decyzja wydawana na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. ma przy tym charakter związany, gdyż kwestii wydania zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, w przypadku spełnienia przesłanek wymienionych w tym przepisie, ustawodawca nie pozostawił uznaniu organów orzekających (zob. wyrok NSA z 22 marca 2023 r. sygn. akt I OSK 244/22). Obowiązkiem organu administracji publicznej orzekającego w sprawie było ustalenie, czy na podstawie art. 124 ust. 1 tej ustawy została wydana decyzja, czy wniosek złożył podmiot, który będzie realizował cel publiczny oraz czy zostały spełnione przesłanki, o których mowa w art. 108 k.p.a. lub wniosek jest uzasadniony ważnym interesem gospodarczym. Wszystkie te przesłanki zostały w niniejszej sprawie spełnione. W rozpatrywanej sprawie nie budzi wątpliwości, że realizowane przez inwestora przedsięwzięcie jest inwestycją celu publicznego (art. 6 pkt 2 u.g.n.). We wniosku z 20 maja 2024 r. inwestor wskazał m.in., że celem planowanej inwestycji jest poprawa jakości zasilania i funkcjonowania obecnej linii. Analizowna linia napowietrzna elektroenergetyczna 110 kV relacji S. – S. spełnia istotną funkcję w systemie rozdziału energii elektrycznej na poziomie napięcia 110 kV na obszarze województwa pomorskiego. Łączy stacje elektroenergetyczne 110 S. i S.. W związku z planowanym przyłączeniem nowych źródeł wytwórczych do stacji S. oraz do sąsiednich stacji 400/110 kV, niezbędnym staje się dostosowanie istniejącej sieci linii dystrybucyjnych do wyprowadzenia mocy ze stacji S.. Jednym z ciągów liniowych wymagających pilnej modernizacji z uwagi na przyszłe przekroczenia w sytuacjach awaryjnych wyłączeń, szczególnie w okresie letnim, jest ciąg liniowy 110 kV S. – S.. Planowana przebudowa linii S.- S. stanowi element dostosowania sieci dystrybucyjnej do nowych warunków pracy i wyprowadzenia mocy z nowych źródeł wytwórczych. Inwestor wskazał przy tym, że wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności jest niezbędne z uwagi na opóźnienia powodowane blokowaniem postępowania przez właściciela niewyrażającego zgody na budowę linii, co uniemożliwia inwestorowi wystąpienie o pozwolenie na budowę w celu realizacji projektowanej inwestycji z uwagi na poprawę bezpieczeństwa zasilania tego rejonu oraz niemożność zapewnienia dostaw energii na poziomie, jaki stawia zapotrzebowanie regionu. Ważnym elementem uzasadniającym konieczność natychmiastowego rozpoczęcia inwestycji jest zapewnienie dostawy energii dla obecnych i potencjalnych nowych odbiorców, gdyż podstawowym obowiązkiem inwestora, jako dystrybutora energii elektrycznej, jest zapewnienie ciągłego, bezawaryjnego zaopatrzenia w energię elektryczną osób prywatnych oraz przedsiębiorstw. Realizacja tego obowiązku odbywa się za pośrednictwem sieci niskiego i średniego napięcia. W ramach swojej działalności inwestor zobowiązany jest rozwijać i modernizować sieć elektroenergetyczną. Uniemożliwienie budowy linii blokuje możliwość rozbudowy sieci. Bez rozbudowy sieci inwestor nie będzie w stanie zapewnić dostaw energii na wymaganym poziomie dla przedmiotowego terenu. Jak wskazał wnioskodawca, inwestycja ma znaczący wpływ na zwiększenie bardzo ważnego aspektu bezpieczeństwa – bezpieczeństwa energetycznego regionu. Linia o napięciu 110 kV należy do przedziału linii elektroenergetycznych wysokiego napięcia. Tego typu linie stanowią zgodnie z art. 6 ust. 2 u.g.n. inwestycje celu publicznego i służą do przesyłu energii elektrycznej pomiędzy stacjami energetycznymi, które następnie rozdzielają ją liniami średniego i niskiego napięcia, zapewniając zasilanie na znacznych obszarach, bądź dużym odbiorcom przemysłowym. Przeprowadzona przed rozpoczęciem inwestycji analiza istniejącej linii WN 110 kV wykazała konieczność natychmiastowego wykonania jej przebudowy, w celu uniknięcia istotnych problemów z pokryciem zapotrzebowania na energię elektryczną i jej bezprzerwową dostawę, co stanowi niezbędny element systemu poprawy użytkowania terenów pod linią (w tym zapewnienie ochrony życia i zdrowia ludzi). Dostosowanie linii 110 kV S. – S. do temperatury projektowej +80ºC poprawi bezpieczeństwo oraz zwiększy niezawodność zasilania w energię elektryczną na terenie gminy R. i miasta S.. Bezpieczeństwo energetyczne regionu będzie zapewnione w przypadku utrzymania należytego stanu technicznego infrastruktury technicznej, jak i w sytuacji przyłączenia nowych źródeł wytwórczych. Bezzwłoczne przystąpienie do realizacji robót pozwoli uniknąć potencjalnych awarii ze względu na ciągły wzrost zapotrzebowania na moc, co pozwoli na podniesienie poziomu bezpieczeństwa energetycznego. Realizacja Inwestycji umożliwi utrzymanie zdolności sieci dystrybucyjnej do realizacji zaopatrzenia w energię elektryczną w sposób ciągły i niezawodny, przy zachowaniu obowiązujących wymagań jakościowych tych dostaw oraz stale rosnącego zapotrzebowania na moc, a zatem realizacja przedsięwzięcia jest niezbędna. Mając na uwadze powyższe uzasadnienie wniosku, należy stwierdzić, że analizowane przedsięwzięcie ma zatem na celu poprawę niezawodności funkcjonowania regionalnego systemu dystrybucyjnego, zapewnienie pokrycia zapotrzebowania na energię elektryczną tego regionu, zapewnienie ciągłości dostaw energii elektrycznej dla zasilanych za ich pośrednictwem odbiorców, w tym instytucji pożytku publicznego. Zrealizowanie inwestycji zapewni stały dopływ energii do licznych gospodarstw domowych oraz przedsiębiorstw na znacznym obszarze. Zapewni także bezpieczeństwo energetyczne poprzez ograniczenie zagrożenia przerwaniem dostaw energii, np. wskutek awarii czy katastrofy energetycznej. Należy przy tym podkreślić, że na aktualnym etapie rozwoju gospodarczego i społecznego zapewnienie nieprzerwanych dostaw energii elektrycznej ma istotne znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania nie tylko wielu gałęzi gospodarki czy rolnictwa, ale także zapewnienie bezpieczeństwa (w tym ochrony zdrowia i życia) ludności. Należy również zwrócić uwagę, że z wnioskiem wystąpił podmiot specjalizujący się w przesyłaniu oraz dostawach energii i co za tym idzie posiadający wiedzę fachową pozwalającą na dokonanie oceny, czy potrzeba przeprowadzenia przedmiotowej inwestycji jest zasadna. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że oczywiste jest i niewymagające dowodzenia, wobec postępującego rozwoju cywilizacyjnego i rosnącego uzależnienia społeczeństwa od nieprzerwanych dostaw energii, że energia elektryczna posiada szczególną rolę. Zagadnienia zaspokajania potrzeb energetycznych i gospodarka zasobami energii są w judykaturze uznawane za niezwykle ważne, przez co materię tę zalicza się do zadań publicznych (zob. wyroki NSA z: z 10 października 2013 r. sygn. akt I OSK 1030/13, z 26 września 2013 r. sygn. akt I OSK 831/13 i z 4 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 102/13). Wynika to z pierwotnego charakteru energii elektrycznej, w związku z czym nie ma możliwości jej zastąpienia. Takie nośniki jak gaz, czy ciepło mogą zostać zastąpione energią elektryczną, ale nie odwrotnie. Przerwa w dostawie energii elektrycznej powoduje duże straty ekonomiczne, jak i społeczne. Ponadto przyczynia się do osłabienia poczucia bezpieczeństwa mieszkańców miasta, regionu, czy też całego państwa. Podejmowanie działań zmierzających do minimalizowania ryzyka awarii w oczywisty sposób leży zatem w interesie społecznym (zob. wyrok NSA z 14 listopada 2019 r. sygn. akt I OSK 1834/18). Jak już wyżej wskazano - analizowane przedsięwzięcie jest realizacją celu publicznego w rozumieniu art. 6 pkt 2 u.g.n. Tym samym, umożliwienie Spółce niezwłocznego zajęcia części nieruchomości skarżącego jest uzasadnione wystąpieniem przesłanki interesu społecznego oraz ważnego interesu gospodarczego, wyrażających się w konieczności zapewnienia pokrycia zapotrzebowania oraz ciągłości dostaw energii elektrycznej dla obecnych i przyszłych odbiorców na znacznym obszarze oraz dostosowania sieci elektroenergetycznej dla potrzeb rozwoju sektora energetyki. Podkreślić jednak raz jeszcze należy, że na skutek uwzględnienia wniosku inwestora przed wydaniem decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie została wydana decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, która nadal pozostaje w obrocie prawnym. Ustawodawca przesądził również o obligatoryjnym nadaniu decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości rygoru natychmiastowej wykonalności. Nadanie tego rygoru nie jest zatem pozostawione uznaniu organu ani uzależnione od jakichkolwiek dodatkowych przesłanek, ale jest nakazane przepisem prawa. W tym stanie rzeczy stwierdzić trzeba, że poddane sądowej kontroli decyzje zostały wydane z zachowaniem wszelkich wymogów określonych w art. 124 ust. 1a u.g.n. Organy miały jedynie obowiązek ustalenia, czy została wydana decyzja w trybie art. 124 ust. 1 tej ustawy, czy wniosek złożył podmiot, który będzie realizował cel publiczny oraz czy zostały spełnione przesłanki, o których mowa w art. 108 k.p.a. lub wniosek jest uzasadniony ważnym interesem gospodarczym. Wszystkie te przesłanki zostały w niniejszej sprawie spełnione. Podsumowując należy stwierdzić, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, zgodnie z zasadami określonymi w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Organy zgromadziły materiał dowodowy w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy, co pozwoliło na ustalenie stanu faktycznego i istotnych okoliczności, a następnie dokonały jego oceny, która nie przekracza granic wyznaczonych w art. 80 k.p.a. W rezultacie, w wydanych decyzjach - spełniających wymogi stawiane przez art. 107 § 3 k.p.a. - trafnie przyjęto, że w sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki do wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. Jednocześnie oceny tej nie zdołały podważyć zarzuty skargi, dotyczące zarówno naruszenia prawa materialnego, jak i procesowego. Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 w zw. z art. 120 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r., poz. 143, dalej p.p.s.a.), oddalił skargę uznając ją za bezzasadną. Sąd orzekał w niniejszej sprawie w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, korzystając z przepisu art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Orzeczenia przywołane w niniejszym uzasadnieniu dostępne są na stronie: https://orzeczenia.nsa.gov.pl.