Sygnatura
II SA/Gd 43/26
II SA/Gd 43/26 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2026-05-13
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
- Data orzeczenia
- 13 maja 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Dnia 13 maja 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Kaszubowski Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędzia WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2026 roku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. B. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia 30 października 2025 roku, numer NSP-VIII.7581.1.138.2025.PG w przedmiocie zezwolenia na zajęcie nieruchomości oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
H. B., reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewody Pomorskiego z 30 października 2025 r. w przedmiocie zezwolenia na zajęcie nieruchomości, w następującym stanie faktycznym i prawnym. Prezydent Miasta Słupska wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej decyzją z 25 czerwca 2025 r. zezwolił E. S.A. (dalej też jako "inwestor") na niezwłoczne zajęcie nieruchomości gruntowej położonej w S., oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działki nr [...] i nr [...] położone w obrębie miasta S. nr [...], dla której Sąd Rejonowy w Słupsku VII Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...], celem wykonania niezbędnych prac polegających na skablowaniu odcinka linii SN w miejscu kolizji z linią WN 110 kV relacji [...], zgodnie z decyzją Wojewody Pomorskiego z 29 kwietnia 2025 r. o ograniczeniu sposobu korzystania z tej nieruchomości. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że Wojewoda Pomorski decyzją z 29 kwietnia 2025 r. ograniczył sposób korzystania z części nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] i [...] w S. przez udzielenie zezwolenia E. S.A. na założenie i przeprowadzenie na części przedmiotowej nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej w postaci budowy linii kablowej SN-15 kV. Prezydent podkreślił, że przebudowa istniejącej linii napowietrznej jest celem publicznym i wypełnia przesłanki z art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Planowana inwestycja polega na przebudowie istniejącej trasy linii wysokiego napięcia 110 kV relacji [...] przy zachowaniu tej samej trasy oraz długości linii. Powierzchnia zajęcia działki nr [...] na czas prac związanych z rozbiórką istniejącego odcinka sieci napowietrznej wynosić będzie 1107 m2, natomiast obszar zajęcia trwałego wynosić będzie 37,5 m2 (pas szerokości 0,5 m). Powierzchnia zajęcia działki nr [...] na czas prac związanych z rozbiórką istniejącego odcinka sieci napowietrznej wynosić będzie 1724 m2, natomiast obszar zajęcia trwałego wynosić będzie 79,3 m2 (pas szerokości 0,5 m). Zdaniem Prezydenta Spółka jednoznacznie, precyzyjnie i przekonująco przedstawiła okoliczności świadczące o konieczności udzielenia zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. Z uwagi na występujący w tej sprawie interes społeczny, ważny interes gospodarczy oraz ważny interes strony, zezwolono na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. Prezydent decyzję tę sprostował postanowieniem z 4 lipca 2025 r. korygując błędnie wskazany przez siebie numer decyzji Wojewody Pomorskiego z 29 kwietnia 2025 r. Wojewoda Pomorski rozpoznając odwołanie skarżącej, decyzją z 30 października 2025 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Wojewoda przedstawiając stan sprawy wskazał, że: - wnioskiem z 12 marca 2024 r. E. S.A. wystąpiła o wydanie w trybie art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] i [...], położonej w S. Inwestor wystąpił też o wydanie decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości, z nadaniem jej rygoru natychmiastowej wykonalności, w trybie art. 124 ust. 1a u.g.n. - organ pierwszej instancji decyzją z 5 sierpnia 2024 r. orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Postanowieniem z 28 sierpnia 2024 r. Prezydent sprostował oczywistą omyłkę w tej decyzji. - organ pierwszej instancji decyzją z 5 sierpnia 2024 r. orzekł w trybie art. 124 ust. 1a u.g.n. o udzieleniu zezwolenia na niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości wraz z nadaniem tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. - Wojewoda Pomorski decyzją z 29 kwietnia 2025 r. uchylił w całości decyzję Prezydenta z 5 sierpnia 2024 r. o ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości i orzekł m.in. o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] i [...] w S., przez udzielenie zezwolenia E. S.A. na założenie i przeprowadzenie na części przedmiotowej nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej w postaci budowy linii kablowej SN-15 kV. - Wojewoda Pomorski postanowieniami z 8 maja i z 22 maja 2025 r. sprostował oczywiste omyłki pisarskie w powyższej decyzji. - Wojewoda Pomorski decyzją z 30 kwietnia 2025 r. uchylił w całości decyzję Prezydenta z 5 sierpnia 2024 r. o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości i umorzył postępowanie w tym zakresie. - inwestor pismem z 21 maja 2025 r. ponownie zawnioskował o wydanie przez Prezydenta decyzji na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. zezwalającej na niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości, zgodnie z decyzją Wojewody Pomorskiego z dnia 29 kwietnia 2025 r. - skargę na decyzję Wojewody Pomorskiego z 29 kwietnia 2025 r. o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości wniosła H. B. Z tego powodu postanowieniem z 24 czerwca 2025 r. Wojewoda Pomorski wstrzymał z urzędu wykonanie decyzji własnej z 29 kwietnia 2025 r. Skarga została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 22 października 2025 r. sygn. akt II SA/Gd 481/25. - Prezydent decyzją z 25 czerwca 2025 r. sprostowaną postanowieniem z 4 lipca 2025 r. udzielił E. S.A. zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] i [...], położonej w S., na podstawie decyzji Wojewody Pomorskiego z 29 kwietnia 2025 r. o ograniczeniu sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości. Przechodząc do weryfikacji tej decyzji Wojewoda wskazał, że spełniona została przesłanka polegająca na uprzednim wydaniu decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości, w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. - decyzję taką wydał bowiem wobec przedmiotowej nieruchomości Wojewoda Pomorski w dniu 29 kwietnia 2025 r. Decyzja ta nie jest wykonalna, bowiem wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 22 października 2025 r. sygn. akt II SA/Gd 481/25 oddalający skargę na tę decyzję nie jest prawomocny. Wojewoda uznał następnie, że inwestycja realizuje cel publiczny, co zostało przesądzone w decyzji Wojewody Pomorskiego o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Spełnione przy tym zostały pozostałe przesłanki warunkujące wydanie decyzji, której ustawa nakazuje nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności. We wniosku z 21 maja 2025 r. inwestor podkreślił, że planowana inwestycja będąca przebudową linii energetycznej, stanowiąca realizację celu publicznego, ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego regionu poprzez poprawę jakości zasilania i funkcjonowania obecnej linii. Zdaniem inwestora wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności jest niezbędne z powodu opóźnień powodowanych blokowaniem postępowania przez właściciela, który nie wyraża zgody na budowę linii, co uniemożliwia inwestorowi wystąpienie o pozwolenie na budowę w celu realizacji projektowanej inwestycji, której celem jest poprawa bezpieczeństwa zasilania rejonu oraz zapewnienie dostaw energii na wystarczającym poziomie. Biorąc pod uwagę okoliczności wskazane przez inwestora Wojewoda uznał, że realizacja celu publicznego, w szczególności związana z zapewnieniem i utrzymaniem odpowiedniej ilości dostaw energii oraz zwiększeniem bezpieczeństwa dostaw do odbiorców, uzasadniona jest zarówno interesem społecznym, jak i ważnym interesem gospodarczym. W odniesieniu do przesłanek przemawiających za nadaniem decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności organ zauważył, że inwestor nie jest zobowiązany do przedłożenia dowodów świadczących o konieczności jak najszybszej realizacji inwestycji. Wystąpienie przesłanki ważnego interesu społecznego, czy ważnego interesu gospodarczego nie wymaga przedstawiania dowodów na okoliczność spełnienia tych przesłanek, wystarczające jest ograniczenie się do przedstawienia cech, parametrów i przeznaczenia inwestycji. H. B., reprezentowana przez radcę prawnego, w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję Wojewody Pomorskiego z 30 października 2025 r. wnosząc o jej uchylenie, zarzuciła naruszenie: 1/ art. 122 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami polegające na wydaniu decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, mimo że nie zostały spełnione przesłanki do jej wydania, 2/ art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na wydaniu decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, mimo że nie zostały spełnione przesłanki do jej wydania; 3/ art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niewyczerpujące uzasadnienie spełnienia przesłanek będących podstawą wydania decyzji na podstawie art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami; 4/ art. 7, art. 8, art. 77 § 1 w zw. z art. 80 oraz w zw. z art 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego, w szczególności poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych. Skarżąca uzasadniając zarzut naruszenia art. 122 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami uznała, że Wojewoda nie wykazał w sposób wystarczający, że udzielenie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości jest konieczne dla realizacji celu publicznego lub że jego niezastosowanie spowodowałoby zwłokę w stopniu uzasadniającym zastosowanie tak daleko idącego środka. W uzasadnieniu decyzji nie przedstawiono przekonujących dowodów ani argumentów wskazujących, że natychmiastowe zajęcie nieruchomości ma bezpośredni wpływ na możliwość uzyskania pozwolenia na budowę lub że jego brak spowoduje realne opóźnienie inwestycji. Organ nie wykazał również, w jaki sposób brak tego zabezpieczenia miałby sparaliżować lub istotnie utrudnić prowadzenie dalszych czynności inwestycyjnych. Skarżąca stwierdziła też, że w orzecznictwie wskazuje się, że w decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości organ zobowiązany jest wykazać, jaka jest przyczyna wydania zezwolenia i jakie miałoby skutki zaniechanie wydania tego zezwolenia, skoro zezwolenie to stanowi podstawę do pozbawienia właściciela i użytkownika wieczystego posiadania nieruchomości i można je wydać tylko ze względu na niezwłoczność rozpoczęcia realizacji inwestycji celu publicznego. Zaskarżona decyzja nie spełnia zdaniem skarżącej tego wymogu nie konkretyzując przyczyn i skutków konieczności niezwłocznego zajęcia nieruchomości. Uzasadniając zarzut naruszenia art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego podniesiono, że organ ograniczył się w zasadzie do ogólnego i opisowego przedstawienia charakteru inwestycji oraz zakresu prac, które mają być zrealizowane. Jednak sam fakt, że inwestycja ma służyć szeroko pojętym potrzebom publicznym nie jest wystarczający do uznania, że w sprawie zaistniał interes społeczny w rozumieniu przepisu art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Przesłanka ta wymaga bowiem wykazania, że brak natychmiastowego zajęcia nieruchomości realnie zagroziłby realizacji celu publicznego powodując istotną zwłokę, której nie można zapobiec innymi, mniej dolegliwymi środkami. Organ nie przedstawił żadnych danych ani dowodów pozwalających na stwierdzenie, że taka sytuacja rzeczywiście zachodzi. Organ nie wyjaśnił też, na czym miałby polegać ważny interes gospodarczy starostwa i dlaczego w niniejszej sprawie miałby on przeważać nad konstytucyjnie chronionymi prawami właściciela nieruchomości. Brak jest zarówno analizy stanu faktycznego, jak i argumentacji przedstawiającej, dlaczego właśnie natychmiastowe zajęcie nieruchomości, a nie zwykły tryb wykonania decyzji, miałoby stanowić jedyny sposób na ochronę tego interesu. Uzasadniając zarzut naruszenia art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego stwierdzono, że organ nie podjął działań mających na celu rzetelne poinformowanie strony o podstawach prawnych sprawy, o istotnych okolicznościach faktycznych oraz o motywach, które miały przemawiać za przyjętym sposobem rozstrzygnięcia. Zarzut naruszenia art. 7, art. 8, art. 77 § 1 w zw. z art. 80 oraz w zw. z art 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego uzasadniono tym, że nie wskazano w decyzji, na podstawie jakich dowodów uznano, że inwestycja realizuje interes inwestora, interes gospodarczy lub interes społeczny. Organ swoją decyzję opiera wyłącznie na treści złożonego przez E. S.A. wniosku i opisanych tam okoliczności faktycznych. Stanowi to o naruszeniu przepisów postępowania administracyjnego mającym wpływ na wynik sprawy. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. E. S.A. w piśmie procesowym z 13 kwietnia 2026 r. wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Aktem poddanym sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody Pomorskiego z 30 października 2025 r., którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Słupska z 25 czerwca 2025 r. orzekającą w punkcie 1 o zezwoleniu inwestorowi na niezwłoczne zajęcie nieruchomości gruntowej położonej w S., oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działki nr [...] i [...] w obrębie miasta S. nr [...], dla której Sąd Rejonowy w Słupsku VII Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą nr [...], celem wykonania niezbędnych prac polegających na skablowaniu odcinka linii SN w miejscu kolizji z linią WN 110 kV relacji [...], zgodnie z wydaną decyzją Wojewody Pomorskiego z 29 kwietnia 2025 r. NSP-VIII.7581.1.203.2024.PG orzekającą o ograniczeniu sposobu korzystania z ww. nieruchomości. W punkcie 2 decyzji Prezydent nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzje powyższe zostały wydane na podstawie art. 124 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity Dz.U. z 2024 r., poz. 1145 ze zm.), dalej jako u.g.n., zgodnie z którym w przypadkach określonych w art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji, o której mowa w ust. 1. Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Zgodnie zaś z art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2024r., poz. 572), zwanej dalej k.p.a., decyzji, od której służy odwołanie, może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że decyzja wydawana na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. ma charakter subsydiarny względem decyzji, o której mowa w art. 124 ust. 1 tej ustawy, tj. decyzji w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Subsydiarność ta polega na tym, że może ona istnieć tylko wtedy, kiedy występuje w obrocie prawnym poprzedzająca ją decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Warunkiem wydania decyzji na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. jest zatem istnienie w obrocie prawnym wcześniej wydanej decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości. Z akt administracyjnych wynika, że organ I instancji, po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego decyzją z 5 sierpnia 2024 r. orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Wojewoda Pomorski decyzją z 29 kwietnia 2025 r., nr NSP-VIII.7581.1.202.2024 uchylił decyzję Prezydenta Miasta Słupska i orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] i [...], położonej w S., przez udzielenie zezwolenia E. SA na założenie i przeprowadzenie na części przedmiotowej nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej w postaci budowy linii kablowej SA-15kV. Prace polegać będą na działce nr [...] na demontażu istniejącego odcinka linii napowietrznej SN-15kV wraz ze słupem oraz na budowie linii kablowej SA-15kV o długości 72,8m wraz ze słupem, a na działce [...] na demontażu istniejącego odcinka linii napowietrznej SN-15 kV wraz z 3 słupami oraz na budowie linii kablowej SN-15 kV o długości 209m i budowie linii kablowej SN-15kV o długości 152m, wraz z posadowieniem 3 słupów. Powierzchnia zajęcia działki nr [..] na czas prac związanych z rozbiórką istniejącego odcinka sieci napowietrznej wynosić będzie 1107 mkw, natomiast obszar zajęcia trwałego wynosić będzie 37,5 mkw (pas o szerokości 0,5m). Powierzchnia zajęcia działki nr [...] na czas prac związanych z rozbiórką istniejącego odcinka sieci napowietrznej wynosić będzie 1724 mkw, natomiast obszar zajęcia trwałego wynosić będzie 79,3 mkw (pas szerokości 0,5m), zgodnie z załącznikami graficznymi nr 1 i nr 2 stanowiącymi integralną część decyzji. Następnie nieprawomocnym wyrokiem z 22 października 2025 r. sygn. II SA/Gd 481/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę H. B. na ww. decyzję Wojewody z 29 kwietnia 2025 r. wydaną w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Skarżąca złożyła skargę kasacyjną od powyższego wyroku. Nie ulega zatem wątpliwości, że w momencie orzekania przez Wojewodę w niniejszym postępowaniu w dniu 30 października 2025 r., decyzja Wojewody z 29 kwietnia 2025 r. o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości funkcjonowała w obrocie prawnym. W momencie orzekania przez organ pierwszej instancji w obrocie prawnym funkcjonowała natomiast decyzja Prezydenta z 5 sierpnia 2024 r. Warunek wydania decyzji na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. w postaci istnienia w obrocie prawnym wcześniej wydanej decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości został w sprawie spełniony. Podkreślić przy tym należy, że dla zastosowania art. 124 ust. 1a u.g.n. znaczenie ma tylko fakt samego wydania decyzji, o której mowa w ust. 1 tego przepisu, nie zaś jej wykonalność, skuteczność, prawidłowość, czy nawet skuteczne doręczenie (por. wyrok NSA z 8 marca 2017 r., sygn. akt I OSK 2418/16, dostępne w Internecie). Rozpatrując wniosek o wydanie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości organ orzekający nie sprawdza po raz kolejny spełnienia przesłanek do ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, ale uwzględnia sam fakt wydania decyzji z art. 124 ust. 1 u.g.n. Analizuje natomiast, czy w sprawie wystąpił przypadek określony w art. 108 k.p.a. lub ważny interes gospodarczy. Jeżeli warunki te zostaną spełnione, organ orzekający jest obowiązany zezwolić na niezwłoczne zajęcie nieruchomości celem realizacji celu publicznego wskazanego w decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości (por. wyrok NSA z 8 marca 2017 r. sygn. akt I OSK 2418/16). Decyzja wydawana na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. ma przy tym charakter związany, gdyż kwestii wydania zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, w przypadku spełnienia przesłanek wymienionych w tym przepisie, ustawodawca nie pozostawił uznaniu organów orzekających (zob. wyrok NSA z 22 marca 2023 r. sygn. akt I OSK 244/22). W rozpatrywanej sprawie nie budzi też wątpliwości, że realizowane przez Inwestora przedsięwzięcie jest inwestycją celu publicznego w rozumieniu art. 6 pkt 2 u.g.n. Zgodnie z tym przepisem, celami publicznymi w rozumieniu ustawy są budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. We wniosku z 20 maja 2024 r. Inwestor wskazał m.in., że celem planowanej inwestycji jest poprawa jakości zasilania i funkcjonowania obecnej linii. Przedmiotowa linia napowietrzna elektroenergetyczna 110 kV relacji [...] spełnia istotną funkcję w systemie rozdziału energii elektrycznej na poziomie napięcia 110 kV na obszarze województwa pomorskiego. Łączy stacje elektroenergetyczne 110 [..]. W związku z planowanym przyłączeniem nowych źródeł wytwórczych do stacji [..] oraz do sąsiednich stacji 400/110 kV, niezbędnym staje się dostosowanie istniejącej sieci linii dystrybucyjnych do wyprowadzenia mocy ze stacji [..]. Jednym z ciągów liniowych wymagających pilnej modernizacji z uwagi na przyszłe przekroczenia w sytuacjach awaryjnych wyłączeń, szczególnie w okresie letnim, jest ciąg liniowy 110 kV [..]-[..]. Planowana przebudowa linii [..]-[..] stanowi element dostosowania sieci dystrybucyjnej do nowych warunków pracy i wyprowadzenia mocy z nowych źródeł wytwórczych. Inwestor wskazał przy tym, że wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności jest niezbędne z uwagi na opóźnienia powodowane blokowaniem postępowania przez właściciela niewyrażającego zgody na budowę linii, co uniemożliwia Inwestorowi wystąpienie o pozwolenie na budowę w celu realizacji projektowanej inwestycji z uwagi na poprawę bezpieczeństwa zasilania tego rejonu oraz niemożność zapewnienia dostaw energii na poziomie, jaki stawia zapotrzebowanie regionu. Ważnym elementem uzasadniającym konieczność natychmiastowego rozpoczęcia inwestycji jest zapewnienie dostawy energii dla obecnych i potencjalnych nowych odbiorców, gdyż podstawowym obowiązkiem inwestora, jako dystrybutora energii elektrycznej, jest zapewnienie ciągłego, bezawaryjnego zaopatrzenia w energię elektryczną osób prywatnych oraz przedsiębiorstw. Realizacja tego obowiązku odbywa się za pośrednictwem sieci niskiego i średniego napięcia. W ramach swojej działalności Inwestor zobowiązany jest rozwijać i modernizować sieć elektroenergetyczną. Uniemożliwienie budowy linii blokuje możliwość rozbudowy sieci. Bez rozbudowy sieci inwestor nie będzie w stanie zapewnić dostaw energii na wymaganym poziomie dla przedmiotowego terenu. Jak wskazał wnioskodawca, inwestycja ma znaczący wpływ na zwiększenie bardzo ważnego bezpieczeństwa energetycznego regionu. Przedmiotowa linia o napięciu 110 kV należy do przedziału linii elektroenergetycznych wysokiego napięcia. Tego typu linie stanowią zgodnie z art. 6 ust. 2 u.g.n. inwestycje celu publicznego i służą do przesyłu energii elektrycznej pomiędzy stacjami energetycznymi, które następnie rozdzielają ją liniami średniego i niskiego napięcia, zapewniając zasilanie na znacznych obszarach, bądź dużym odbiorcom przemysłowym. Przeprowadzona przed rozpoczęciem inwestycji analiza istniejącej linii WN 110 kV, wykazała konieczność natychmiastowego wykonania jej przebudowy, w celu uniknięcia istotnych problemów z pokryciem zapotrzebowania na energię elektryczną i jej bezprzerwową dostawę, co stanowi niezbędny element systemu poprawy użytkowania terenów pod linią (w tym zapewnienie ochrony życia i zdrowia ludzi). Dostosowanie linii 110 kV [..]-[..] do temperatury projektowej +80ºC poprawi bezpieczeństwo oraz zwiększy niezawodność zasilania w energię elektryczną na terenie gminy R. i miasta S. Bezpieczeństwo energetyczne regionu będzie zapewnione w przypadku utrzymania należytego stanu technicznego infrastruktury technicznej, jak i w sytuacji przyłączenia nowych źródeł wytwórczych. Bezzwłoczne przystąpienie do realizacji robót pozwoli uniknąć potencjalnych awarii ze względu na ciągły wzrost zapotrzebowania na moc, co pozwoli na podniesienie poziomu bezpieczeństwa energetycznego. Realizacja inwestycji umożliwi utrzymanie zdolności sieci dystrybucyjnej do realizacji zaopatrzenia w energię elektryczną w sposób ciągły i niezawodny, przy zachowaniu obowiązujących wymagań jakościowych tych dostaw oraz stale rosnącego zapotrzebowania na moc, a zatem realizacja przedsięwzięcia jest niezbędna. Skarżąca nie podważyła skutecznie twierdzeń inwestora co do celu i znaczenia planowanej inwestycji. Twierdzenia te zostały zatem przyjęte jako wiarygodne. Należy zatem na ich podstawie przyjąć, jak słusznie uczyniły organy, że analizowane przedsięwzięcie ma na celu poprawę niezawodności funkcjonowania regionalnego systemu dystrybucyjnego, zapewnienie pokrycia zapotrzebowania na energię elektryczną tego regionu, zapewnienie ciągłości dostaw energii elektrycznej dla zasilanych za ich pośrednictwem odbiorców, w tym instytucji pożytku publicznego. Zrealizowanie inwestycji zapewni stały dopływ energii do licznych gospodarstw domowych oraz przedsiębiorstw na znacznym obszarze. Zapewni także bezpieczeństwo energetyczne poprzez ograniczenie zagrożenia przerwaniem dostaw energii, np. wskutek awarii czy katastrofy energetycznej. oznacza to zaistnienie w sprawie ważnego interesu gospodarczego, jak tego wymaga art. 124 ust. 1a u.g.n., jak też względy ochrony zdrowia lub życia ludzkiego i interes społeczny (o których mowa w art. 108 k.p.a., do którego odsyła art. 124 ust. 1a u.g.n.). Należy bowiem podkreślić, że na aktualnym etapie rozwoju gospodarczego i społecznego zapewnienie nieprzerwanych dostaw energii elektrycznej ma istotne znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania nie tylko wielu gałęzi gospodarki, czy rolnictwa, ale także zapewnienie bezpieczeństwa ludności, w tym ochrony zdrowia i życia. Należy również zwrócić uwagę, że z wnioskiem wystąpił podmiot specjalizujący się w przesyłaniu oraz dostawach energii i co za tym idzie posiadający wiedzę fachową pozwalającą na dokonanie oceny, czy potrzeba przeprowadzenia przedmiotowej inwestycji jest zasadna. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że oczywiste jest i niewymagające dowodzenia, wobec postępującego rozwoju cywilizacyjnego i rosnącego uzależnienia społeczeństwa od nieprzerwanych dostaw energii, że energia elektryczna posiada szczególną rolę. Zagadnienia zaspokajania potrzeb energetycznych i gospodarka zasobami energii są w judykaturze uznawane za niezwykle ważne, przez co materię tę zalicza się do zadań publicznych (zob. wyroki NSA z: z 10 października 2013 r. sygn. akt I OSK 1030/13, z 26 września 2013 r. sygn. akt I OSK 831/13 i z 4 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 102/13). Wynika to z pierwotnego charakteru energii elektrycznej, w związku z czym nie ma możliwości jej zastąpienia. Takie nośniki jak gaz czy ciepło mogą zostać zastąpione energią elektryczną, ale nie odwrotnie. Przerwa w dostawie energii elektrycznej powoduje duże straty ekonomiczne, jak i społeczne. Ponadto przyczynia się do osłabienia poczucia bezpieczeństwa mieszkańców miasta, regionu, czy też całego państwa. Podejmowanie działań zmierzających do minimalizowania ryzyka awarii w oczywisty sposób leży zatem w interesie społecznym (zob. wyrok NSA z 14 listopada 2019 r. sygn. akt I OSK 1834/18). Jak już wyżej wskazano - przedmiotowe przedsięwzięcie jest realizacją celu publicznego w rozumieniu art. 6 pkt 2 u.g.n. Tym samym, umożliwienie spółce niezwłocznego zajęcia części nieruchomości skarżącej jest uzasadnione wystąpieniem przesłanki interesu społecznego oraz ważnego interesu gospodarczego, wyrażających się w konieczności zapewnienia pokrycia zapotrzebowania oraz ciągłości dostaw energii elektrycznej dla obecnych i przyszłych odbiorców na znacznym obszarze oraz dostosowania sieci elektroenergetycznej dla potrzeb rozwoju sektora energetyki. Podkreślić jednak raz jeszcze należy, że na skutek uwzględnienia wniosku Inwestora przed wydaniem decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie została wydana decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, która nadal pozostaje w obrocie prawnym. Ustawodawca przesądził również o obligatoryjnym nadaniu decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości rygoru natychmiastowej wykonalności. Nadanie tego rygoru nie jest zatem pozostawione uznaniu organu, ani uzależnione od jakichkolwiek dodatkowych przesłanek, ale jest nakazane przepisem prawa. W tym stanie rzeczy stwierdzić trzeba, że poddane sądowej kontroli decyzje zostały wydane z zachowaniem wszelkich wymogów określonych w art. 124 ust. 1a u.g.n. Organy miały jedynie obowiązek ustalenia, czy została wydana decyzja w trybie art. 124 ust. 1 tej ustawy, czy wniosek złożył podmiot, który będzie realizował cel publiczny oraz czy zostały spełnione przesłanki, o których mowa w art. 108 k.p.a. lub wniosek jest uzasadniony ważnym interesem gospodarczym. Wszystkie te przesłanki zostały w niniejszej sprawie spełnione. Podsumowując należy stwierdzić, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, zgodnie z zasadami określonymi w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Organy zgromadziły materiał dowodowy w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy, co pozwoliło na ustalenie stanu faktycznego i istotnych okoliczności, a następnie dokonały jego oceny, która nie przekracza granic wyznaczonych w art. 80 k.p.a. W rezultacie, w wydanych decyzjach - spełniających wymogi stawiane przez art. 107 § 3 k.p.a. - trafnie przyjęto, że w sprawie zostały spełnione wszystkie przesłanki do wydania rozstrzygnięcia na podstawie art. 124 ust. 1a u.g.n. Jednocześnie oceny tej nie zdołały podważyć zarzuty skargi, dotyczące zarówno naruszenia prawa materialnego, jak i procesowego. Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 w zw. z art. 120 p.p.s.a., oddalił skargę uznając ją za bezzasadną. Sąd orzekał w niniejszej sprawie w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, korzystając z przepisu art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Orzeczenia przywołane w niniejszym uzasadnieniu dostępne są na stronie: https://orzeczenia.nsa.gov.pl.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 14 stycznia 2026
- Symbol z opisem
- 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
- Skarżony organ
- Wojewoda
- Sędziowie
- Dariusz Kurkiewicz Justyna Dudek-Sienkiewicz /sprawozdawca/ Krzysztof Kaszubowski /przewodniczący/
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny