II SA/Gl 1386/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Asesor WSA Aneta Majowska (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi J.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 19 sierpnia 2025 r. nr SKO.4106.164.2025 w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję.

Przedmiotem skargi J. P. (dalej: Skarżąca, Strona) wniesionej dnia 30 września 2025 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach stała się decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 19 sierpnia 2025 r. nr SKO.4106.164.2025 w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia pielęgnacyjnego. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym. Decyzją z dnia 17 listopada 2022 r. nr [...] organ odwoławczy uchylił decyzję Prezydenta Miasta C. z dnia 4 października 2022 r. nr [...] odmawiającą przyznania prawa do wnioskowanego świadczenia, i przyznał Skarżącej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką M. L. od 1 października 2022 r. na czas nieokreślony (karta nr 67 akt administracyjnych). Powyższa decyzja została zmieniona decyzją organu pierwszej instancji z dnia 18 stycznia 2023 r. nr [...] (karta nr 88 akt administracyjnych), a następnie decyzją z dnia 27 grudnia 2023 r. nr [...] (karta nr 107 akt administracyjnych) w części dotyczącej wysokości przysługującego świadczenia pielęgnacyjnego. Pismem z dnia 2 września 2024 r. Strona wniosła o zaprzestanie wypłaty świadczenia, wobec podjęcia świadczeń emerytalnych. Do wniosku przedłożyła decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 23 sierpnia 2024 r. o podjęciu wypłaty emerytury (karty nr 109-110 akt administracyjnych). W tych okolicznościach organ decyzją z dnia 9 września 2024 r. nr [...] uchylił decyzję z dnia 17 listopada 2022 r. nr [...] przyznającą Stronie prawo do świadczenia pielęgnacyjnego (karta nr 112 akt administracyjnych). Pismem z dnia 12 lutego 2025 r. organ zawiadomił o wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia pielęgnacyjnego (karta nr 118 akt administracyjnych). Po przeprowadzeniu postępowania, Prezydenta Miasta C. decyzją z dnia 11 marca 2025 r. nr [...], działając w oparciu o art. 30 ust. 1, ust. 2 pkt 1, ust. 2b, ust. 8 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 323 z późn. zm.) w zw. z art. 63 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. z 2023 r., poz. 1429 z późn. zm.), uznał kwotę 18.134 zł za nienależnie pobrane świadczenie pielęgnacyjne za okres od 28 lutego 2024 r. do 31 sierpnia 2024 r., a także orzekł zwrot wskazanej kwoty oraz zwrot kwoty 1.509,39 zł stanowiącej odsetki ustawowe za opóźnienie naliczone od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczeń rodzinnych do dnia wydania decyzji oraz dalszych odsetek ustawowych za opóźnienie naliczonych od dnia wydania decyzji do dnia spłaty kwoty orzeczonej do zwrotu. Rozstrzygnięcie zostało oparte o ustalenie przez organ, iż od dnia 28 lutego 2024 r. osobie wymagającej opieki - matce Skarżącej zostało przyznane świadczenie wspierające. Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 63 ust. 6 ustawy o świadczeniu wspierającym, świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje jeśli osoba wymagająca opieki ma przyznane prawo do świadczenia wspierającego, zatem stosownie do art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, świadczenie zostało uznane za nienależnie pobrane, a odsetki ustalono na podstawie art. 30 ust. 2b i ust. 8. Decyzja została doręczona w dniu 21 marca 2025 r. W odwołaniu od tej decyzji, wniesionym w ustawowym terminie, Skarżąca podała, że od 1 marca 2025 r. pobiera świadczenie emerytalne w wysokości 1.958,17 zł, które jest jej jedynym źródłem utrzymania. Wniosek o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia złożyła w dniu 28 lutego 2024 r. dalej pobierając świadczenie pielęgnacyjne. Informację o przyznaniu świadczenia wspierającego otrzymała elektronicznie w dniu 24 października 2024 r., o czym powiadomiła organ jeszcze przed uprawomocnieniem się decyzji. Strona zaznaczyła, że przyznanie świadczenia wspierającego z mocą wsteczną od 28 lutego 2024 r. nie mogło wpłynąć na ocenę zasadności pobierania świadczenia pielęgnacyjnego przed wydaniem tej decyzji. Zdaniem Strony, świadomość, że świadczenie jest nienależne powinna istnieć w dacie jego pobierania, a nie dotyczyć sytuacji przyszłych, niemożliwych do przewidzenia, czyli uzyskania świadczenia wspierającego. Podała też, że osoba wymagająca opieki zmarła [...] r. Z uwagi na bardzo trudną sytuację życiową po śmierci bliskiej osoby, uniemożliwiającą spłatę orzeczonego zadłużenia, wniosła o jego umorzenie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach, działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 572 z późn. zm., dalej: k.p.a.), przywołaną na wstępie decyzją z dnia 19 sierpnia 2025 r. nr SKO.4106.164.2025, utrzymało w całości w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Po przywołaniu stanu sprawy, organ odwoławczy poczynił ustalenia w sposób zbieżny z ustaleniami organu pierwszej instancji, następnie wyjaśnił, że świadczenie "nienależnie pobrane" to świadczenie pobrane przez osobę, której można przypisać cechy dotyczące stanu świadomości (woli) lub określone działania (zaniechania), zatem ocena świadomego działania świadczeniobiorcy wymaga ustalenia, czy był skutecznie powiadomiony o okolicznościach, których zaistnienie ma wpływ na uprawnienie. Zdaniem Kolegium, znajdujący się w aktach sprawy formularz wniosku o ustalenie prawa do świadczeń, sformułowany był w sposób czytelny i zawierał stosowne pouczenia. Ponadto informację o konieczności poinformowania organu o okolicznościach mających wpływ na przyznanie świadczeń rodzinnych zawiera również decyzja z dnia 17 listopada 2022 r. przyznająca świadczenie pielęgnacyjne. W ocenie organu odwoławczego Strona została zatem prawidłowo pouczona o okolicznościach powodujących brak prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Organ pierwszej instancji jest natomiast zobowiązany rozpatrzyć wniosek Strony o umorzenie nienależnie pobranego świadczenia. Decyzja została doręczona w dniu 2 września 2025 r. W skardze Skarżąca podniosła zarzut naruszenia "art. 76 ust. 7 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. oraz art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych", wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz umorzenie kwoty wskazanej do zwrotu. Zwróciła uwagę, że o zaistniałych zmianach informowała organ na bieżąco, wielokrotnie zwracała się do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności o pilne wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia. Skarżąca podkreśliła, że rażącą niesprawiedliwością jest żądanie zwrotu kwoty 18.134,10 zł, niepomniejszonej o wysokość zawieszonej emerytury. Wskazała też na brak podstawy prawnej do naliczania odsetek od świadczenia pielęgnacyjnego. W ocenie Skarżącej, brak prawnego uporządkowania systemu wsparcia opiekunów osób z niepełnosprawnościami prowadzi do poczucia niesprawiedliwości i nierównego traktowania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 12 stycznia 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje. Zgodnie z regulacją art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r., poz. 143 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wobec wniosku skargi, wyjaśnienia wymaga, że wskazana kontrola nie oznacza przejęcia przez Sąd sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia. Sądy administracyjne nie orzekają bowiem merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. W świetle art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (pkt 1). Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części - art. 151 p.p.s.a. Kluczową kwestią dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji stało się ustalenie czy organy administracji publicznej orzekające w sprawie prawidłowo uznały, że kwoty świadczenia pielęgnacyjnego za okres wskazany w sentencji decyzji są nienależnie pobranymi świadczeniami w rozumieniu art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym. W ramach uwag wstępnych wymaga odnotowania, że na mocy ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym, która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2024 r. do polskiego systemu prawnego wprowadzona została nowa forma wsparcia w postaci świadczenie wspierającego, którego celem jest udzielenie osobom niepełnosprawnym pomocy służącej częściowemu pokryciu wydatków związanych z zaspokojeniem ich szczególnych potrzeb życiowych (art. 3 ust. 1 tej ustawy). W świetle art. 3 ust. 2 ustawy o świadczeniu wspierającym, przedmiotowe świadczenie przysługuje osobie w wieku od ukończenia 18 roku życia posiadającej decyzję ustalającą poziom potrzeby wsparcia, o której mowa w art. 6b3 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, w której potrzebę wsparcia określono na poziomie od 70 do 100 punktów w skali potrzeby wsparcia, o której mowa w art. 4b ust. 1 tej ustawy. Stosownie przy tym do treści wspomnianego art. 6b ust. 1 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, decyzję ustalającą poziom potrzeby wsparcia wydaje wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności na wniosek osoby niepełnosprawnej albo na wniosek podmiotu, o którym mowa w art. 6b ust. 1 i 2 tej regulacji (przedstawiciela ustawowego, za zgodą osoby zainteresowanej - ośrodka pomocy społecznej, centrum usług społecznych). Zgodnie z art. 65 ust. 1-3 ustawy o świadczeniu wspierającym, wnioski o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia składa się od dnia 1 stycznia 2024 r., zaś decyzje te wydaje się od dnia 1 stycznia 2024 r., przy czym w decyzjach wydanych w wyniku rozpatrzenia wniosków złożonych w okresie od 1 stycznia 2024 r. do 31 grudnia 2024 r., poziom potrzeby wsparcia ustala się od dnia złożenia wniosku. Z mocy art. 9 ust. 1-3 ustawy o świadczeniu wspierającym, ustalenie prawa do świadczenia wspierającego oraz jego wypłata następują na wniosek osoby, o której mowa w art. 3 ust. 2, lub osoby upoważnionej do jej reprezentowania, przy czym wniosek ten składa się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nie wcześniej niż w miesiącu, w którym decyzja ustalająca poziom potrzeby wsparcia stała się ostateczna. Stosownie do treści art. 13 powołanej regulacji, przyznanie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych świadczenia wspierającego nie wymaga wydania decyzji (ust. 1) natomiast forma decyzji jest wymagana w sprawach odmowy przyznania, uchylenia lub zmiany prawa do świadczenia wspierającego oraz nienależnie pobranego świadczenia wspierającego (ust. 4). Świadczenie wspierające zastąpiło więc istniejące w dotychczasowym kształcie świadczenie pielęgnacyjne w odniesieniu, w jakim adresowane było uprzednio do opiekunów osób dorosłych i w odróżnieniu do tego ostatniego, jego adresatem nie jest opiekun, lecz sama osoba pełnoletnia, która wymaga opieki. W rozdziale 7 ustawy o świadczeniu wspierającym zawarto przy tym normy intertemporalne regulujące zasady pobierania powyższych świadczeń w okresie przejściowym, a wśród nich art. 63 ust. 1-2 określający, że w sprawach o świadczenie pielęgnacyjne i specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w ustawie o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu dotychczasowym, do których prawo powstało do dnia 31 grudnia 2023 r., stosuje się przepisy dotychczasowe, zaś osoby, którym przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy z 7 lipca 2023 r., albo od dnia wejścia w życie tej ustawy, na zasadach obowiązujących do dnia 31 grudnia 2023 r., przyznane zostało co najmniej do dnia 31 grudnia 2023 r. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego albo specjalnego zasiłku opiekuńczego, o których mowa w ustawie o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu dotychczasowym, zachowują, na zasadach obowiązujących do dnia 31 grudnia 2023 r., prawo odpowiednio do świadczenia pielęgnacyjnego albo specjalnego zasiłku opiekuńczego nie dłużej jednak niż do końca okresu, na który prawo zostało przyznane, z uwzględnieniem ust. 3 i 4. Zgodnie z koncepcją przyjętą przez ustawodawcę, brak jest możliwości równoczesnej realizacji uprawnień do pobieranego na dotychczasowych zasadach świadczenia pielęgnacyjnego oraz do wprowadzonego z dniem 1 stycznia 2024 r. świadczenia wspierającego. Zasada konkurencyjności powyższych świadczeń została jasno sformułowana w art. 63 ust. 6 ustawy o świadczeniu wspierającym, zgodnie z którym świadczenie pielęgnacyjne, o którym mowa w ustawie o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu dotychczasowym, nie przysługuje jeżeli osoba wymagająca opieki ma przyznane prawo do świadczenia wspierającego. Z powyższą regułą w pełni koresponduje norma zawarta w art. 63 ust. 9 ustawy o świadczeniu wspierającym, stanowiąca, że wypłata świadczenia pielęgnacyjnego (a także specjalnego zasiłku opiekuńczego, zasiłku dla opiekuna), o których mowa w ustawie o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu dotychczasowym, podlega wstrzymaniu, jeżeli osoba wymagająca opieki lub osoba uprawniona do jej reprezentowania złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wspierającego. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił natomiast art. 63 ust. 11 omawianej ustawy. Stosownie do brzmienia tej regulacji, za nienależnie pobrane świadczenie pielęgnacyjne albo specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 43 w brzmieniu dotychczasowym, albo zasiłek dla opiekuna, o którym mowa w ustawie zmienianej w art. 51, uważa się świadczenie lub zasiłek wypłacone za okres, za który osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie wspierające. Przepis ten kwalifikuje świadczenie pielęgnacyjne wypłacone za ten sam okres, za który osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie wspierające, jako świadczenie nienależnie pobrane. Jak wynika z akt administracyjnych przedłożonych do sprawy, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego zostało przyznane Skarżącej od 1 października 2022 r. na czas nieokreślony, mocą decyzji z dnia 17 listopada 2022 r. nr [...], po rozpoznaniu wniosku z dnia 30 maja 2022 r. Zgodnie natomiast z zalegającą w aktach Informacją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 24 października 2024 r. znak [...], osobie wymagającej opieki - matce Skarżącej, zostało przyznane prawo do świadczenia wspierającego od 28 lutego 2024 r. do 29 lutego 2024 r. w kwocie 241,10 zł oraz od 1 marca 2024 r. do 28 lutego 2031 r. w kwocie 3.919 zł miesięcznie (karta nr 129 akt administracyjnych), w oparciu o decyzję Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie Śląskim z dnia 9 września 2024 r. znak [...] ustalającą poziom potrzeby wsparcia wyrażony w wartości punktowej 98 pkt w skali 0-100 (karta nr 130 akt administracyjnych), na wniosek złożony w dniu 28 lutego 2024 r. Nie budzi więc wątpliwości, że strona pobrała świadczenie pielęgnacyjne w okresie, za który osoba wymagająca opieki - matka Skarżącej otrzymała świadczenie wspierające (zostało ono wypłacone), a w rezultacie, że świadczenie pielęgnacyjne przyznawane Skarżącej zasadnie zostało uznane przez orzekające w sprawie organy za nienależnie pobrane w rozumieniu art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym. Warto w tym miejscu zwrócić uwagę, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznał matce Skarżącej świadczenie wspierające począwszy od 28 lutego 2024 r. będąc do tego zobowiązanym na podstawie art. 26 ust. 2 powołanej ustawy albowiem przedmiotowe unormowanie określa, że choć prawo do świadczenia wspierającego ustala się co do zasady od miesiąca, w którym wpłynął wniosek, to jednak jeżeli wniosek taki zostanie złożony w okresie 3 miesięcy, licząc od dnia wydania decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia, wówczas prawo do świadczenia wspierającego ustala się od miesiąca, w którym złożono wniosek o wydanie decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia. Nie ma tu znaczenia, że świadczenie to nie było wypłacane równolegle. W świetle art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym decydującą rolę odgrywa bowiem nie to w jakim okresie nastąpiła fizyczna wypłata świadczenia wspierającego lecz to, że zostało ono przyznane i wypłacone matce Skarżącej za ten sam okres, w którym Skarżąca pobierała świadczenie pielęgnacyjne w związku ze sprawowaniem nad nią opieki. Co do zasady problematyka nienależnie pobranego świadczenia rodzinnego została uregulowana w przepisach ustawy o świadczeniach rodzinnych, a w dotychczasowym orzecznictwie na tle przepisów ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych przyjęto rozróżnienie pomiędzy zwrotem "świadczenie nienależne", które jest pojęciem obiektywnym, od "świadczenia nienależnie pobranego" czyli wypłaconego osobie, której można przypisać określone cechy dotyczące świadomości (woli) lub określone działania (zaniechania). Jednakże, w ocenie Sądu należy uznać, że art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym jest odrębnym i niezależnym od regulacji ustawy o świadczeniach rodzinnych (art. 30 ust. 2) przepisem szczególnym, co oznacza, że poza przesłanką jednoczesnego pobierania dwóch świadczeń (pielęgnacyjnego i wspierającego) nie wymaga spełnienia innych warunków dla uznania, że świadczenie pielęgnacyjne zostało nienależnie pobrane. Przyjmując powyższy pogląd, Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, podziela stanowisko wyrażone m.in. w wyrokach tut. Sądu z dnia 23 maja 2025 r. sygn. akt II SA/Gl 1671/24 oraz z dnia 26 listopada 2025 r. sygn. akt II SA/Gl 981/25; podobnie: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 października 2025 r., sygn. akt VIII SA/Wa 690/25, i wskazane w nim orzecznictwo; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 stycznia 2026 r. sygn. akt II SA/Łd 800/25) Tym samym, podnoszona okoliczność braku świadomości co do tego, że świadczenie pielęgnacyjne w spornym okresie Skarżącej nie przysługuje, nie ma wpływu na uznanie świadczenia pielęgnacyjnego za nienależnie pobrane. Znaczenie dla uznania świadczenia pielęgnacyjnego za nienależnie pobrane ma bowiem wyłącznie wskazany wyżej fakt jednoczesnego pobierania obu świadczeń. W powyższym zakresie brak więc podstaw do kwestionowania wydanych w sprawie przez organy decyzji. Organy słusznie bowiem przyjęły, że stosownie do art. 63 ust. 6 i ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym, świadczenie pielęgnacyjne zostało nienależnie pobrane. Także okoliczność długiego kilkumiesięcznego oczekiwania na wydanie decyzji ZUS, pozostaje bez wpływu na obiektywny fakt zaistnienia przesłanki wskazanej w art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym obligującej organ administracyjny do wydania w takiej sytuacji decyzji o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia pielęgnacyjnego. Niezależnie od powyższego Sąd dostrzega, że stosowne pouczenie zostało Skarżącej doręczone w dniu 27 września 2023 r., o treści "świadczenia przyznane na zasadach dotychczasowych nie przysługują, jeśli osoba wymagająca opieki będzie miała przyznane prawo do świadczenia wspierającego", "uznanie za nienależnie pobrane m.in. świadczenia pielęgnacyjnego wypłaconego opiekunowi za okres, za który osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie wspierające, będą podlegać zwrotowi wraz z odsetkami przez opiekuna" (karty nr 89-91 akt administracyjnych). Nie może również ujść uwadze, że przy wypełnianiu elektronicznego wniosku o świadczenie wspierające jest możliwość wyboru daty przyznania tego świadczenia. Celem uniknięcia nienależnego pobrania świadczenia przez opiekuna, podopieczny może więc zdecydować, aby świadczenie wspierające było przyznane dopiero począwszy od miesiąca, w którym składa wniosek o jego przyznanie, dzięki czemu nie otrzymałby wyrównania za wcześniejszy okres, w którym jego opiekun pobierał świadczenie pielęgnacyjne. O powyższym Skarżąca została również wyraźnie pouczona w treści pisma z dnia 26 września 2023 r., w brzmieniu: "osoba składając w ZUS wniosek o świadczenie wspierające będzie mogła zdecydować od jakiego miesiąca chce mieć przyznane przez ZUS świadczenie wspierające, dzięki czemu może nie dopuścić do sytuacji otrzymania świadczenia wspierającego za ten sam okres, za który jej opiekun otrzymał świadczenie pielęgnacyjne (...) i tym samym uniknąć sytuacji powstania nienależnych świadczeń po stronie opiekuna" (pouczenie skierowane do Skarżącej pismem z dnia 26 września 2023 r. znak [...], karty nr 89-91 akt administracyjnych). Stwierdzić zatem należało, że art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym wprowadza w sposób jasny mechanizm ustalania, czy świadczenie pielęgnacyjne zostało pobrane nienależnie. Brak tu możliwości odstąpienia od takiego uznania. W okolicznościach niniejszej sprawy organy administracji nie mogły zatem podjąć innego rozstrzygnięcia, niż uznające, że w okresie od 28 lutego 2024 r. do 31 sierpnia 2024 r., świadczenie pielęgnacyjne było nienależnie pobrane. W świetle tych rozważań, za nietrafiony należało uznać zarzut naruszenia art. 30 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zasadny okazał się natomiast zarzut dotyczący naliczenia i orzeczenia w kwestii odsetek. Warto zaznaczyć, że przepis art. 30 ust. 2b ustawy o świadczeniach rodzinnych określa, że od nienależnie pobranych świadczeń, o których mowa w ust. 2 pkt 1-3 i 5, naliczane są odsetki ustawowe za opóźnienie. Co istotne, ww. regulacja nie obejmują sytuacji, gdy świadczenie pielęgnacyjne pobierane jest równolegle ze świadczeniem wspierającym przyznanym osobie wymagającej opieki. W konsekwencji Sąd stwierdził, biorąc również pod uwagę poczynione wyżej rozważania, że w opisanym przypadku nie ma podstaw prawnych do naliczania ustawowych odsetek od kwoty pobranego nienależnie świadczenia pielęgnacyjnego w oparciu o art. 30 ust. 2b i ust. 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Także art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym nie przewiduje możliwości naliczenia odsetek za opóźnienie (podobne stanowisko wyrażono m.in. wyrokach: WSA w Lublinie z 8 maja 2025 r. sygn. akt II SA/Lu 74/25; WSA w Łodzi z 11 lipca 2025 r. sygn. akt II SA/Łd 243/25; WSA w Gdańsku z 15 października 2025 r. sygn. akt II SA/Gd 422/25; WSA w Białymstoku z 16 października 2025 r. sygn. akt II SA/Bk 1318/25, WSA w Kielcach z dnia 12 lutego 2026 r. sygn. akt II SA/Ke 546/25). Odnosząc się do dalszych argumentów podniesionych w skardze, jak już wyjaśniano, art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniach rodzinnych poza przesłanką jednoczesnego pobierania dwóch świadczeń (pielęgnacyjnego i wspierającego) nie wymaga spełnienia innych warunków dla uznania, że świadczenie pielęgnacyjne zostało nienależnie pobrane. Ustawodawca nie przewidział uznaniowości w powyższym zakresie i możliwości odstąpienia od żądania zwrotu wypłaconej kwoty. Przepisy nie przewidują także, w toku postępowania mającego za przedmiot nienależnie pobrane świadczenie pielęgnacyjne ustalone w oparciu o art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym, "pomniejszania" kwoty nienależnie pobranego świadczenia pielęgnacyjnego o świadczenie emerytalne, które przysługiwałoby stronie, jeśli nie pobierałaby świadczenia pielęgnacyjnego. Kwestia umorzenia kwoty nienależnie pobranych świadczeń nie jest objęta przedmiotem niniejszego postępowania. Jak zasadnie zwrócił uwagę organ odwoławczy, wniosek o umorzenie winien zostać objęty odrębnym postępowaniem i rozpatrzony przez organ pierwszej instancji. Przeprowadzona w sprawie kontrola sądowoadministracyjna wykazała, że w omówionym zakresie zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji, zostały wydane z naruszeniem art. 30 ust. 2b i 8 ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz art. 6 k.p.a. Ponownie rozpoznając odwołanie Skarżącej, stosownie do art. 153 p.p.s.a., organ uwzględni stanowisko Sądu zawarte w niniejszym uzasadnieniu i wyda decyzję, z pominięciem zobowiązania do zwrotu odsetek za opóźnienie. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Sąd nie orzekał o zwrocie kosztów postępowania. W sprawie nie powstały bowiem należne stronie skarżącej koszty postępowania niezbędne do celowego dochodzenia praw w rozumieniu art. 205 § 1 w zw. z art. 200 p.p.s.a. Stosownie do art. 239 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Skarżąca nie była również reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło z uwagi na złożony w treści odpowiedzi na skargę wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym przy jednoczesnym braku żądania przeprowadzenia rozprawy przez stronę skarżącą (art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 p.p.s.a.). W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy w składzie trzech sędziów. Orzeczenia przywołane w treści niniejszego uzasadnienia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych.