Sygnatura
II SA/Gl 1575/25
II SA/Gl 1575/25 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2026-04-08
Wynik
Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
- Data orzeczenia
- 8 kwietnia 2026
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Edyta Kędzierska, Sędzia WSA Krzysztof Nowak, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 8 kwietnia 2026r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 10 października 2025 r. nr SKO.OŚ/41.9/857/2025/15138/KS w przedmiocie grzywny w celu przymuszenia za niewykonanie obowiązku dotyczącego usunięcia odpadów oddala skargę.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Decyzją z 18 kwietnia 2024 r. nr [...] Prezydent Miasta B. nakazał J. S. (dalej jako strona lub skarżący) solidarnie z L. I., M. N., J. P., K. S. i J. N., usunięcie odpadów o kodach: 15 01 02 - opakowania z tworzyw sztucznych; 17 01 01 - odpady betonu oraz gruzu betonowego z rozbiórek i remontów; 17 01 07 - zmieszane odpady z betonu, gruzu ceglanego, odpadowych materiałów ceramicznych i elementów wyposażenia inne niż wymienione pod symbolem 17 01 06; 17 02 01 - drewno; 17 05 04 - gleby i ziemia, w tym kamienie inne niż wymienione po d symbolem 17 05 03; w postaci gleby zanieczyszczonej nadpalonym plastikiem; 17 06 04 - materiały izolacyjne inne niż wymienione pod symbolami 17 06 01 i 17 06 03, w postaci częściowo spalonych otulin z przewodów elektrycznych; 17 09 04 - zmieszane odpady z budowy, remontów i demontażu, inne niż wymienione pod symbolami 17 09 01, 17 09 02 i 17 09 03, w postaci plastikowych listew oraz płyt kartonowo-gipsowych; 19 01 99 - inne niewymienione odpady w postaci nadpalonego plastiku; 20 03 07 - odpady wielkogabarytowe, z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania, to jest działki nr ewid. [...]; obręb [...], położonej w B. przy ul. [...], poprzez zebranie, wywiezienie i przekazanie tych odpadów w celu poddania ich odzyskowi lub unieszkodliwieniu podmiotom prowadzącym działalność w zakresie gospodarowania odpadami, posiadającym zezwolenie na jej prowadzenie. Równocześnie określono, że przedmiotowy obowiązek należy wykonać w terminie do 31 lipca 2024 r. Pismem z 23 października 2024 r. nr [...], wspomniany organ działając w trybie art. 15 § 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (aktualnie Dz. U. z 2026 r., poz. 268) skierował do strony upomnienie wzywając ją do wykonania powyższego obowiązku, z kolei 26 listopada 2024 r. wystawił na podstawie powołanej na wstępie decyzji (działając jako wierzyciel) tytuł wykonawczy nr [...], z wnioskiem o zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia. W dalszym toku postępowania Prezydent Miasta B. (działając jako organ egzekucyjny) postanowieniami: z 29 listopada 2024 r. oraz z 13 maja 2025 r. nakładał na stronę kolejno grzywny w celu przymuszenia, najpierw w kwocie 500 zł, wzywając ją do wykonania wskazanego obowiązku w terminie do 31 stycznia 2025r., a następnie w kwocie 850 zł, wyznaczając w tym celu termin do 31 lipca 2025 r. Wobec dalszego braku wykonania przedmiotowego obowiązku, organ pierwszej instancji postanowieniem z 1 września 2025 r. nr [...] wydanym na podstawie art. 2 § 1 pkt 10, art. 20 § 1 pkt 2, art. 119 § 1 i art. 122 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nałożył na skarżącego grzywnę w celu przymuszenia po raz trzeci, tym razem w kwocie 1.000 zł wzywając do jej uiszczenia w terminie 14 dni od daty doręczenia niniejszego postanowienia oraz do realizacji obowiązku w terminie do 31 października 2025 r. informując zarazem, że w przypadku jego niewykonania nakładane będą grzywny w tej samej lub w wyższej kwocie. W uzasadnieniu tego postanowienia wpierw zaprezentowano dotychczasowy przebieg postępowania. Równocześnie podkreślono, że choć na skarżącego już dwukrotnie nakładano grzywnę, to jednak w toku oględzin działki nr ewid. [...] przeprowadzonych 13 sierpnia 2025 r. ustalono, że zalegające na niej odpady w dalszym ciągu nie zostały usunięte. Motywując przy tym rozmiar nałożonej grzywny powołano się na progi kwotowe określone w art. 121 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz podkreślono, że przy jej ustalaniu należało uwzględnić cel niniejszego środka egzekucyjnego polegający na skłonieniu skarżącego do realizacji spornego obowiązku, a nadto wzięto pod uwagę nieuzasadnioną opieszałość strony w jego wykonaniu. W tym kontekście organ pierwszej instancji wywiódł, że działając w ramach uznania administracyjnego określił wysokość owej grzywny w kwocie wyższej o 20 % od grzywny nałożonej poprzednim postanowieniem, albowiem ta nie odniosła oczekiwanego efektu. Niezadowolony z powyższego postanowienia skarżący złożył zażalenie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach podnosząc, że nie jest już użytkownikiem wieczystym działki objętej nałożonym nań obowiązkiem. Na potwierdzenie tej okoliczności przedstawił decyzję Prezydenta Miasta B. z 12 września 2025 r., nr [...] (o zmianie decyzji własnej z 6 maja 2025 r. w sprawie określenia podatku od nieruchomości za teren obejmujący między innymi sporną działkę nr ewid. [...]), w uzasadnieniu której podano, że na mocy umowy zawartej [...] r. (Rep. [...] nr [...]) on i jego żona przenieśli swoje udziały (wynoszące odpowiednio [...] i [...]) w prawie użytkowania wieczystego przedmiotowej działki na rzecz E. Sp. z o.o. Postanowieniem nr SKO.OŚ/41.9/857/2025/15138/KS wydanym 10 października 2025 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tego aktu zaprezentowano w sposób szczegółowy dotychczasowy przebieg postępowania oraz szeroko przytoczono treść mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa, jak również innych unormowań ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zdaniem organu odwoławczego postępowanie w sprawie przeprowadzone zostało w sposób prawidłowy. Doszło w niej do wszczęcia egzekucji, gdyż wystawiony tytuł wykonawczy dotyczący obowiązku usunięcia odpadów z działki nr ewid. [...] został skutecznie doręczony skarżącemu. Trafnie również zastosowano grzywnę w celu przymuszenia do wykonania tego obowiązku albowiem zachodziła przesłanka, o której mowa w art. 119 § 1 powołanej ustawy, a mianowicie egzekucja dotyczyła obowiązku wykonania czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba niż zobowiązany. Nadto dostatecznie umotywowano celowość jej zastosowania podnosząc, że ma ona skłonić stronę do samodzielnej realizacji spornego obowiązku, gdyż będzie to tańsze, a tym samym mniej dotkliwe niż wykonanie zastępcze na jej koszt. Kolegium zaaprobowało również wysokość przedmiotowej grzywny jak i kryteria przyjęte przez organ pierwszej instancji przy określaniu jej kwoty, którą uznało za adekwatną, odpowiednią i stanowiącą dla strony na tyle istotną uciążliwość, że powinna skłonić ją do dobrowolnego wykonania przedmiotowego obowiązku. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w zażaleniu wskazano, że są one chybione albowiem zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza jednoznacznie, że skarżący nie zrealizował wspomnianego obowiązku nałożonego nań ostateczną decyzją administracyjną wydaną na podstawie art. 26 ust. 2 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2023 r., poz. 1587 ze zm.), a w konsekwencji wydanie postanowienia o grzywnie w celu przymuszenia do jego wykonania było w pełni zasadne. Z kolei argument, że strona nie jest już użytkownikiem wieczystym działki, z której była obowiązana usunąć odpady nie może, w ocenie Kolegium, odnieść skutku w postępowaniu dotyczącym nałożenia grzywny w celu przymuszenia. Niezadowolona z powyższego postanowienia strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach domagając się uchylenia tego aktu oraz podnosząc zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego polegającego na całkowitym pominięciu przez organ odwoławczy faktu, że w dacie nałożenia na nią grzywny w celu przymuszenia nie była już właścicielem ani użytkownikiem wieczystym nieruchomości, z której obowiązana była usunąć odpady, a w rezultacie nie mogła tego obowiązku wykonać. Zdaniem skarżącego uzasadnienie kwestionowanej decyzji nie spełnia wymogów wynikających z art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż jest niejednoznaczne, wewnętrznie sprzeczne i nie poddano w nim należytej ocenie stanu faktycznego, a w szczególności wspomnianej wyżej okoliczności mającej istotne znaczenie dla sprawy. Na potwierdzenie, że w dniu nałożenia nań spornej grzywny nie był użytkownikiem wieczystym powyższej nieruchomości, skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z wypisu z księgi wieczystej nr [...] oraz z przesłuchania świadka w osobie J. P. na okoliczność, że owa nieruchomość począwszy od [...] r. była w użytkowaniu wieczystym "E." Sp. z o.o. z siedzibą w Z., a on nie miał wstępu na jej teren, nie mógł ingerować w prawa użytkowników ani dysponować ich mieniem, jak również na potwierdzenie, że zawiadomił nabywcę o konieczności usunięcia zdeponowanych tam odpadów. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach wniosło o jej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w swoim postanowieniu i powołując się na przyczyny, które wskazane zostały w uzasadnieniu tego aktu. Nadto ponownie wywiodło, że podnoszony przez skarżącego argument, iż nie jest on już użytkownikiem wieczystym działki, której dotyczy nałożony nań obowiązek nie może odnieść skutku w postępowaniu dotyczącym nałożenia grzywny w celu przymuszenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy podnieść, że po myśli art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143) sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Z brzmienia art. 145 § 1 powołanej ustawy wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą zatem ulec uchyleniu wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy też procesowego, jeżeli miało ono, bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie może natomiast kierować się tu względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego. W tym kontekście uznano, że skarga w niniejszej sprawie nie jest zasadna. Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona stosownie do wskazań zawartych w art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) wykazała bowiem, że przy wydawaniu kwestionowanego przez stronę aktu nie doszło do tego rodzaju naruszeń prawa, które mogły mieć wpływ na istotę rozstrzygnięcia. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie rozstrzygające o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. W pierwszej kolejności przyjdzie wyjaśnić, że instytucja ta została uregulowana w przepisach Działu III - Rozdział 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, dotyczących egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. Zgodnie z art. 119 § 1 powołanej regulacji, grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy wypełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. W sprawie jest poza sporem, że na mocy decyzji z 18 kwietnia 2024 r. nr [...] Prezydent Miasta B. nakazał skarżącemu (solidarnie z pięcioma innymi osobami) usunięcie odpadów o określonych tam kodach z działki nr ewid. [...] (aktualnie nr ewid. [...]); obręb [...], położonej w B. przy ul. [...], jak również, że owa decyzja zyskała walor ostateczności, a w rezultacie strona była zobligowana do realizacji wskazanego w tym akcie obowiązku. Bezspornym jest także to, że do dnia wniesienia skargi do tutejszego Sądu, skarżący przedmiotowego obowiązku nie wykonał. W tym stanie rzeczy wymaga podkreślenia, że po myśli art. 6 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania nałożonego obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. W przypadku - jak ma to miejsce w rozpoznanej sprawie - egzekucji dotyczącej obowiązków i charakterze niepieniężnym, organ może zastosować jeden ze środków egzekucyjnych wymienionych w katalogu określonym w art. 1a pkt 12 lit. b tej ustawy, a mianowicie: grzywnę w celu przymuszenia, wykonanie zastępcze, odebranie rzeczy ruchomej, odebranie nieruchomości, opróżnienie lokali i innych pomieszczeń albo przymus bezpośredni, przy czym w świetle z art. 7 § 2 wskazanej regulacji powinien stosować środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. Artykuł 122 § 1 powołanej ustawy stanowi przy tym, że organ egzekucyjny, który nakłada grzywnę w celu przymuszenia, doręcza zobowiązanemu postanowienie o nałożeniu grzywny i odpis tytułu wykonawczego wystawionego zgodnie z art. 27 wskazanej ustawy, po uprzednim bezskutecznym upomnieniu, z kolei po myśli jej art. 6 § 1b, przed podjęciem czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych wierzyciel może podejmować działania informacyjne wobec zobowiązanego zmierzające do dobrowolnego wykonania przez niego obowiązku. W rozpoznanej sprawie Prezydent Miasta B. będący zarazem wierzycielem i organem egzekucyjnym, wpierw skorzystał z uprawnienia, o którym mowa wyżej wzywając skarżącego (pismem z 23 października 2024 r.) do niezwłocznego wykonania nałożonego nań obowiązku, następnie wystawił tytułu wykonawczy z 26 listopada 2024 r., nr [...] i wszczął postępowanie egzekucyjne w celu zastępczego wykonania tego obowiązku zgodnie z art. 127 cytowanej ustawy. Realizując ów tytuł dwukrotnie nakładał na skarżącego grzywny w celu przymuszenia, w kwotach odpowiednio 500 zł i 850 zł (rozstrzygając o tym w postanowieniach wydanych 29 listopada 2024 r. oraz 13 maja 2025 r.), a ponieważ strona w dalszym ciągu wskazanego obowiązku nie zrealizowała, zastosował wobec niej ten środek egzekucyjny po raz trzeci, wydając postanowienie z 1 września o nałożeniu grzywny w rozmiarze 1.000 zł. W ocenie Sądu wspomniane postanowienie wydane zostało z zachowaniem opisanych wyżej wymogów proceduralnych określonych w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W sprawie zostały spełnione przesłanki do zastosowania grzywny w celu przymuszenia określone w art. 119 tej ustawy, zaskarżony akt zawiera wszystkie elementy wymagane z mocy art. 122 § 2 oraz uwzględnia treść art. 121 § 1 powołanej ustawy umożliwiającego nakładanie grzywny klikakrotnie w tej samej lub wyższej kwocie. Trzeba zaznaczyć, że grzywna w celu przymuszenia, jak wskazuje sama nazwa tego środka prawnego, należy do tzw. środków przymuszających, a nie zaspokajających, co oznacza, że nie ma ona charakteru sankcji czy kary, lecz stanowi formę ekonomicznej presji zmierzającej do nakłonienia osoby zobowiązanej do określonego zachowania się, poprzez zastosowanie wobec niej pewnej dolegliwości finansowej (patrz: wyrok tutejszego Sądu z 5 czerwca 2024 r., sygn. akt II SA/Gl 2026/23, publ. Lex nr 3730301). Zdaniem Sądu, nałożona na stronę grzywna była adekwatna do celu polegającego na wyegzekwowaniu od niej obowiązku polegającego na usunięciu z nieruchomości szkodliwych odpadów, wynikającego z funkcjonującego w obrocie prawnym tytułu wykonawczego. Brak jest również podstaw do kwestionowania wysokości grzywny oraz sposobu, w jaki ją ustalono. Rozstrzygnięcie w tym zakresie wydawane jest w ramach uznania administracyjnego, przy uwzględnieniu granic określonych w powołanym art. 121 ustawy z 17 czerwca 1966 r., który w przypadku osób fizycznych określa górny limit każdorazowej grzywny na poziomie 10.000 zł. Kwota nałożona na stronę nie tylko nie przekracza tego maksymalnego progu, lecz jest od niego dziesięciokrotnie niższa, a w rezultacie nie sposób przyjąć, by nie stanowiła wobec niej środka najmniej uciążliwego zwłaszcza, że jest to już trzecia z kolei nałożona nań grzywna. Zasadniczy zarzut skargi sprowadza się do bezzasadności zastosowania tego środka egzekucyjnego mającej wynikać z faktu, że jeszcze przed wydaniem postanowienia zapadłego w pierwszej instancji, a mianowicie [...] r. skarżący zbył tytuł prawny, który przysługiwał mu do nieruchomości objętej obowiązkiem usunięcia odpadów. Okoliczność ta znajduje jednoznaczne potwierdzenie w zapisach księgi wieczystej nieruchomości składającej się ze spornej działki nr [...] oraz z sąsiedniej działki nr [...] (nr [...]), z których wynika, że owa nieruchomość stanowi własność Skarbu Państwa, natomiast skarżący oraz jego małżonka posiadali udziały w prawie użytkowania wieczystego tego gruntu (w wysokości ogółem [...]) i zawarli umowę przeniesienia przedmiotowych udziałów na rzecz E. Sp. z o.o. z siedzibą w Z. (akt notarialny z [...] r., Rep. A nr [...]). Jak trafnie podnosiła strona, w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ drugiej instancji nie dokonał analizy tego problemu. Należy zwrócić uwagę, że owo uzasadnienie sporządzono w sposób bardzo obszerny przywołując w nim in extenso treść całego szeregu przepisów prawa mniej lub bardziej związanych z wydanym rozstrzygnięciem oraz prezentując wnikliwe rozważania dotyczące kwestii ogólnych odnoszących się do sprawy jedynie w sposób pośredni, a rozmijających się z jej istotą. Opisana wyżej kwestia, stanowiąca przecież kluczowy zarzut odwołania została natomiast przez organ odwoławczy skomentowana zasadniczo wyłącznie jednym krótkim, zdaniem: "podniesione przez stronę argumenty, że nie jest już użytkownikiem wieczystym nieruchomości (...), nie mogą odnieść skutku w postępowaniu dotyczącym nałożenia grzywny w celu przymuszenia". Stanowisko to nie zostało w żaden sposób umotywowane ani nie poparto go bliższymi rozważeniami, co jak trafnie zauważyła strona, koliduje z art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zdaniem składu orzekającego powyższa nieprawidłowość nie mogła jednak przesądzić o uwzględnieniu skargi. Pozostaje ona bowiem bez wpływu na wynik sprawy, jako że powołane wyżej stanowisko należy uznać, co do istoty, za prawidłowe. Przyjdzie wyjaśnić, że granice sprawy w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia wyznaczają przepisy art. 119-126 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, co powoduje, że nie mieści się w nich sama dopuszczalność egzekucji administracyjnej. Zagadnienia z tego zakresu nie mogą być skutecznie podnoszone przez zobowiązanego w ramach kwestionowania konkretnego środka egzekucyjnego, lecz jedynie w drodze zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, co wynika wprost z art. 122 § 3 powołanej ustawy, w myśl którego zobowiązanemu służy prawo zgłoszenia zarzutów i wniesienia zażalenia w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego (w trybie art. 33 i 34) oraz prawo wniesienia zażalenia na postanowienie o nałożeniu grzywny. Ustawodawca wyraźnie więc zróżnicował zażalenie na postanowienie o nałożeniu grzywny od zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym i zażalenia w sprawie prowadzenia egzekucji. Sprawa egzekucyjna dotycząca pierwotnego obowiązku o charakterze niepieniężnym jest więc sprawą administracyjną odrębną od sprawy nałożenia grzywny w celu przymuszenia do wykonania tego obowiązku, przy czym owa odrębność dotyczy zarówno przedmiotu rozpoznania, podstawy prawnej działania, jak i właściwości organów, formy i trybu postępowania oraz trybów weryfikacji. Postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia konkretyzuje środek egzekucyjny, kreując dodatkowy, wykonawczy względem zasadniczego (pierwotnego) obowiązku niepieniężnego obowiązek o charakterze pieniężnym. Obowiązek uiszczenia grzywny w celu przymuszenia ma zatem charakter wtórny i akcesoryjny względem obowiązku niepieniężnego, którego niewykonanie stanowi podstawę do zastosowania powyższego środka egzekucyjnego. Istnieje wprawdzie niewątpliwy związek pomiędzy sprawą nałożenia grzywny w celu przymuszenia i sprawą egzekucji obowiązku o charakterze niepieniężnym, dla którego realizacji grzywna ta stanowi środek egzekucyjny, jednak związek ten ma charakter jedynie instrumentalny, a obie sprawy pozostają formalnie odrębne, co powoduje, że istnienia, zasadności i wymagalności poddanego egzekucji administracyjnej obowiązku o charakterze niepieniężnym nie można kwestionować za pomocą środków prawnych (na drodze administracyjnej i na drodze postępowania przed sądami administracyjnymi) wnoszonych przeciwko postanowieniu o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania tego obowiązku. Powyższy pogląd koresponduje z utrwalonym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowiskiem, który skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela (vide wyroki: z 19 marca 2024 r., sygn. akt II GSK 48/21, publ. Lex nr 3712104; z 29 kwietnia 2025 r., sygn. akt II GSK 1740/24, publ. Lex nr 3884434 oraz z 24 marca 2025 r., sygn. akt II GSK 2218/21, publ. Lex nr 3895892). Podnoszona przez skarżącego argumentacja dotycząca zbycia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, do której odnosił się nałożony nań obowiązek dotyczyła w swojej istocie materii objętej podstawami zarzutów w sprawie egzekucji wskazanymi w art. 33 § 2 pkt 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (błąd co do zobowiązanego), pkt 5 tego przepisu (wygaśniecie obowiązku) ewentualnie pkt 6 lit. c (brak wymagalności). Strona podkreślała bowiem, że nie posiada już tytułu prawnego do spornego terenu w związku z czym nie może zrealizować obowiązku polegającego na usunięciu z niego odpadów, zatem zakwestionowała samą zasadność prowadzenia wobec niej postępowania egzekucyjnego, co - jak nadmieniono powyżej - nie mogło być wzięte pod uwagę w ramach rozpatrywania zażalenia na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Argument zbycia tytułu prawnego do spornej nieruchomości mógłby uzasadniać zarzut w trybie powołanego wyżej art. 33 ustawy z 17 czerwca 1966 r. i gdyby skarżący zarzut taki zgłosił, organ egzekucyjny musiałby rozważyć umorzenie prowadzonego wobec wyżej wymienionego postępowania egzekucyjnego, a następnie kontynuację tego postępowania na zasadzie art. 28a cytowanej ustawy - względem jego następcy prawnego, czyli nabywcy prawa użytkowania wieczystego wspomnianej działki (po uprzednim wystawieniu skierowanego doń nowego tytułu wykonawczego), o ile ów nabywca jest aktualnie podmiotem władnącym tą nieruchomością, a co za tym idzie obowiązaną do usunięcia odpadów zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy o odpadach. Zarówno jednak z akt sprawy jak i z oświadczeń skarżącego nie wynika, aby wniósł on zarzut w powyższym trybie, czy też, aby przed wydaniem postanowienia o nałożeniu nań trzeciej z rzędu grzywny w celu przymuszenia kwestionował zasadność prowadzonej wobec niego egzekucji. Zamiast tego, na okoliczność zbycia tytułu prawnego do działki objętej nałożonym nań obowiązkiem powołał się dopiero w zażaleniu od wskazanego postanowienia, a na tym etapie owa argumentacja - z przytoczonych wyżej przyczyn - nie mogła odnieść skutku. Warto dodać, że organ pierwszej instancji wydając przedmiotowy akt nie był świadom tego faktu, stąd nie sposób się zgodzić, aby nakładając grzywnę naruszył obowiązujące prawo. Konkludując, należy raz jeszcze zaakcentować, że ocena prawna kwestii podmiotu zobowiązanego do wykonania obowiązku powinna nastąpić w postępowaniu w przedmiocie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne nie zaś - jak miało to miejsce w niniejszej sprawie - w postępowaniu dotyczącym nałożenia grzywny w celu przymuszenia. Dlatego organ nakładający grzywnę nie ma obowiązku weryfikacji, czy w sprawie nastąpiło przeniesienie obowiązku administracyjnoprawnego na inny podmiot oraz czy zachodzi ewentualna podstawa do zastosowania art. 28a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (patrz też wyrok NSA z 29 kwietnia 2025 r., sygn. akt II GSK 1739/24, publ. Lex nr 3884022). Zważywszy wszystkie zaprezentowane wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa w stopniu mogącym uzasadniać jego wzruszenie i dlatego działając na podstawie art. 132 oraz art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym orzekł o oddaleniu skargi. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nastąpiło zgodnie z art. 119 pkt 3 i art. 120 powyższej ustawy z uwagi na fakt, że przedmiotem skargi jest postanowienie.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 15 grudnia 2025
- Symbol z opisem
- 6135 Odpady 638 Sprawy egzekucji administracyjnej; egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
- Skarżony organ
- Samorządowe Kolegium Odwoławcze
- Sędziowie
- Edyta Kędzierska Krzysztof Nowak Stanisław Nitecki /przewodniczący sprawozdawca/
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny