III OZ 294/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosław Wincenciak po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 marca 2026 r. sygn. akt III SAB/Gl 322/25 o odrzuceniu skargi A.G. na bezczynność Prokuratora Rejonowego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 18 marca 2026 r. sygn. akt III SAB/Gl 322/25 odrzucił skargę A.G. na bezczynność Prokuratora Rejonowego w [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. W uzasadnieniu postanowienia podał, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 11 sierpnia 2025 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 100 zł, stosownie do treści § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 535). Po uprawomocnieniu się orzeczenia w przedmiocie odmowy przyznania skarżącemu prawa pomocy, w dniu 14 stycznia 2026 r. ponownie wezwano skarżącego do wykonania w/w zarządzenia w przedmiocie uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłkę zawierającą powyższe wezwanie doręczono skarżącemu w dniu 4 lutego 2026 r. W zakreślonym terminie, który upływał z dniem 11 lutego 2026 r., wpis od skargi nie został uiszczony. Sąd pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r., poz. 143, dalej w skrócie: "p.p.s.a."), sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata – w tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod odpowiednim rygorem uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Z kolei stosownie do treści art. 220 § 3 p.p.s.a., skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd. W rozpoznawanej sprawie skarżący, pomimo prawidłowego wezwania zawierającego pouczenie o konsekwencjach prawnych niedokonania powyższej czynności, nie uiścił wymaganego wpisu, co skutkowało odrzuceniem skargi. Powyższe postanowienie stało się przedmiotem zażalenia A.G. do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności stwierdzić należy, iż Sąd pierwszej instancji zasadnie wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi w kwocie 100 zł, bowiem dotyczy ona bezczynności organu w zakresie dostępu do informacji publicznej, a sprawy tego rodzaju nie zostały ujęte w katalogu spraw zwolnionych z mocy ustawy z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, wskazanym w art. 239 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Skarżący nie został również zwolniony od konieczności uiszczenia wpisu od skargi w oparciu o art. 243 § 1 p.p.s.a., bowiem prawo pomocy w niniejszej sprawie nie zostało mu przyznane. Stosownie do treści art. 230 § 1 p.p.s.a., od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismem, o którym mowa w § 1, jest m.in. skarga (art. 230 § 2 p.p.s.a.). Nieuiszczenie opłaty od pisma czyni niemożliwym nadanie mu dalszego biegu. Zgodnie bowiem z art. 220 § 1 p.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Przy czym skarga, od której – pomimo wezwania – nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). W okolicznościach niniejszej sprawy wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, doręczono skutecznie skarżącemu w dniu 4 lutego 2026 r., jednak wpis od skargi nie został przez niego uiszczony. Skarga, jako nieopłacona, była w konsekwencji niedopuszczalna i podlegała odrzuceniu na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. W tej sytuacji jako chybiony należało uznać podniesiony w zażaleniu zarzut naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, bowiem z przedstawionych okoliczności w żaden sposób nie wynika, aby prawo skarżącego do sądu zostało naruszone. Zgodnie z generalną zasadą odpłatności wymiaru sprawiedliwości, strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 p.p.s.a.). Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.