III SA/Gl 1003/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Asesor WSA Adam Pawlyta, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 5 maja 2026 r. sprawy ze skargi E. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 8 sierpnia 2025 r. nr SKO.FD/41.4/86/2025/9267 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania oddala skargę.

Przedmiotem sporu jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach – dalej SKO, organ , Kolegium z dnia 8 sierpnia 2025 roku nr SKO.FD/41.4/86/2025/9267, podjęte na podstawie 134 art. ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. - Dz.U. z 2024r., poz. 572) którym to po rozpatrzeniu odwołania E.M. – dalej strona, skarżąca z dnia 4 czerwca 2025r. od decyzji Prezydenta Miasta G. z dnia 23 grudnia 2024 r. znak; [...] w sprawie określenia przypadającej do zwrotu dotacji udzielonej w latach 2021 i 2022 w łącznej wysokości 172.435,52 zł oraz określenia terminu naliczania odsetek stwierdzono uchybienie terminu do złożenia odwołania. Postanowienie powyższe zostało wydane w następującym stanie. Decyzją z dnia 23 grudnia 2024 r. Prezydent Miasta G. określił stronie przypadającą do zwrotu dotację udzieloną w latach 2021 i 2022 w łącznej wysokości 172.435,52 zł oraz określił termin naliczania odsetek. Prezydent Miasta G. wyjaśnił, że decyzja z 23 grudnia 2024 r. została wysłana pocztą do E.M. na adres zamieszkania: ul. [...], [...] S.. Przesyłka była dwukrotnie awizowana i została zwrócona do nadawcy z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie" Zatem decyzja została skutecznie doręczona w trybie art. 44 k.p.a., a odwołanie zostało złożone po terminie. Postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2025 r. nr SKO.FD/41.4/99/2025/9267 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. SKO w wydanym w dniu 8 sierpnia 2025r. postanowieniu wskazało, iż stosownie do treści art. 127 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Stosownie do treści art. 134 kodeksu postępowania administracyjnego organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Kolegium po przywołaniu art. 44 § 1 k.p.a. stwierdziło, iż dwukrotne awizowanie przesyłki, w sposób określony w art. 44 k.p.a., uzasadnia przyjęcie domniemania faktycznego, że przesyłka ta doszła do rąk adresata, a co za tym idzie, że dokonane w ten sposób doręczenie było skuteczne. Stwierdziło, iż jak wynika z przekazanych akt sprawy, przesyłka skierowana do strony zawierająca decyzję organu pierwszej instancji, zawierającą prawidłowe pouczenie o trybie i terminie jej zaskarżenia, została awizowana. Skoro zatem pierwsze awizo miało miejsce 8 stycznia 2025 r. to oznacza, że termin do odbioru tej przesyłki upływał 22 stycznia 2025 r. a zatem można było uznać, że na mocy art. 44 § 4 k.p.a., przesyłka została skutecznie doręczona stronie z tym dniem. Termin do wniesienia odwołania upływał w dniu 5 lutego 2025 r., przy czym strona odwołanie złożyła w dniu 4 czerwca 2025 r., a więc z uchybieniem 14- dniowego terminu. Powyższe zdaniem Kolegium uzasadniało stwierdzenie uchybienia do wniesienia odwołania po myśli art. 134 k.p.a. Równocześnie Kolegium wskazało, że wraz ze złożeniem ww. odwołania od decyzji organu pierwszej instancji strona zwróciła się do organu drugiej instancji z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia . Postanowieniem z dnia 8 sierpnia wniosek załatwiono odmownie. W skardze do WSA w Gliwicach strona organowi zarzuciła naruszenie: -art. 44 k.p.a poprzez błędne uznanie doręczania zastępczego decyzji Prezydenta Miasta G. z dnia 23 grudnia 2024 w dniu w dniu 22 stycznia 2025r., - art. 7a. poprzez nierozstrzygnięcie wątpliwości na korzyść skarżącej, - art. 134 k.p.a poprzez błędne uznanie jako ostatecznego postanowienia SKO o odmowie przywrócenia terminu na wniesienie odwołania i wydanie postanowienia nr SKO.FD/41.4/86/2025/9267 przed wydaniem postanowienia nr SKO.FD/41.4/86/2025/9267. Mając na względzie wskazane zarzuty, wniosła o uchylenie zaskarżonego postanawienia oraz rozpatrzenie wniesionego odwołania od decyzji Prezydenta Miasta G., znak [...]. W uzasadnieniu skargi podniosła, iż w postanowieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołało się na postanowienie SKO z dnia 8 sierpnia 2025 nr SKO.FD/41.4/99/2025/9267, jednakże z weryfikacji podpisów elektronicznych dla powołanego postanowienia wynika, że zostało ono podpisanie, a co za tym idzie wydane po wydaniu przedmiotowego skarżonego postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu. Postanowienie nr SKO.FD/41.4/86/2025/9267 ostatecznie podpisane zostało przez ostatniego z członków składu o godzinie 12:53:04, natomiast postanowienie nr SKO.FD/41.4/99/2025/9267 zostało podpisane przez ostatniego z członków składu o godzinie 12:53:43. W związku z powyższym w momencie wydawania postanowienia o uchybieniu terminu postanowienie o nieprzywróceniu terminu na odwołanie nie było w mocy. Podkreśliła, że zgodnie z wyrokami sądów administracyjnych, przyjmować należy, że postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy może wydać dopiero po ostatecznym rozpatrzeniu prośby strony o przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu wyłącza bowiem dopuszczalność wydania postanowienia o uchybieniu terminu, a zatem przed rozpatrzeniem prośby strony wydanie takiego postanowienia stwierdzające uchybienie terminu jest niezgodne z prawem. Dodatkowo postanowienie nr SKO.FD/41.4/99/2025/9267 podlega jeszcze zaskarżeniu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, co również wskazuje ze nie jest ono postanowieniem ostatecznym. Podniosła, iż w przesłanej do Samorządowego Kolegium Odwoławczego korespondencji zawarte było jedynie oświadczenie organu o dwukrotnym awizowaniu przesyłki oraz jej zwrocie do nadawcy z adnotacja "zwrot nie podjęto w terminie", zaś do pisma nie zostały dołączone żadne dowody dokumentujące skuteczność doręczenia zastępczego. Zgodnie zaś z ugruntowanym orzecznictwem NSA oraz doktryną prawa administracyjnego, doręczenie zastępcze (fikcja doręczenia) nie może być domniemywane, lecz musi zostać wykazane w sposób niebudzący wątpliwości. W szczególności konieczne jest posiadanie przez organ: - dowodu nadania przesyłki na właściwy adres, -potwierdzenia pozostawienia pierwszego i drugiego awiza, -informacji o miejscu pozostawienia zawiadomień i miejscu przechowywania przesyłki, -oznaczenia dat, podpisów i pieczęci doręczyciela. Tymczasem w rozpatrywanej sprawie Kolegium oparło się wyłącznie na informacjach otrzymanych od organu wydającego decyzje, która była przedmiotem odwołania. Takie oświadczenie nie stanowi wystarczającego dowodu w postępowaniu administracyjnym - w szczególności nie posiada waloru dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 1 kpa. Oznacza to, że nie może być traktowane jako dowód doręczenia wywołujący skutki procesowe, w tym rozpoczęcie biegu terminu do wniesienia odwołania. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że kwestia przywrócenia terminu do wniesienia odwołania jak wniesione odwołanie były rozpoznane w dniu 8 sierpnia 2025r . Natomiast kwestia dokładnej godziny podpisu pod orzeczeniami jest kwestią techniczną i nie ma znaczenia w sprawie . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Skarga jest oczywiście niezasadna. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 8 sierpnia 2025 r. nr SKO.FD/41.4/86/2025/9267 w przedmiocie uchybienia terminu do złożenia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta G. z dnia 23 grudnia 2024 r. znak; [...] w sprawie określenia kwoty do zwrotu dotacji udzielonej w latach 2021 i 2022 w łącznej wysokości 172.435,52 zł oraz określenia terminu naliczania odsetek. Przystępując do rozpoznania sprawy w tym trybie, Sąd miał na uwadze, że ostatecznym postanowieniem 8 sierpnia 2025 r. SKO.FD/41.4/99/2025/9267, odmówiono przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Prezydenta Miasta G. z dnia 23 grudnia 2024 r. znak; [...] w sprawie określenia przypadającej do zwrotu dotacji udzielonej w latach 2021 i 2022 w łącznej wysokości 172.435,52 zł oraz określenia terminu naliczania odsetek . W myśl art. 129 k.p.a.: Odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Jak stanowi art. 41 § 1 k.p.a w toku postępowania strony oraz ich przedstawiciele i pełnomocnicy mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swojego adresu. Pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy albo na adres do korespondencji wskazany w bazie adresów elektronicznych. ( art. 42). Jak stanowi art. 44§ 1 k.p.a w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. § 2. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. § 3. W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. § 4. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Natomiast na podstawie art. 134 k.p.a., organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Z akt sprawy wynika, iż przesyłka skierowana do strony z decyzją Prezydenta Miasta G. z dnia 23 grudnia 2024 r. znak; [...] w sprawie określenia kwoty dotacji do zwrotu za lata 2021 i 2022 zawierająca pouczenie o trybie i terminie jej zaskarżenia, została awizowana na adres zamieszkania strony: ul. [...], [...] S., a zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej i miało to miejsce 8 stycznia 2025 r. Powtórne zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru miało miejsce 16 stycznia 2024r. (vide zwrotne potwierdzenie odbioru zawarte w aktach sprawy pod sygn. akt III SA/GL 1003/25). To oznacza, że termin do odbioru tej przesyłki upływał 22 stycznia 2025 r. W konsekwencji należy uznać, że na mocy art. 44 § 4 k.p.a., przesyłka została skutecznie doręczona stronie z tym dniem. Termin zatem do wniesienia odwołania upływał w dniu 5 lutego 2025 r., gdzie odwołanie złożono 4 czerwca 2025 r., a więc z uchybieniem 14- dniowego terminu. Powyższe oznacza, iż niezasadne są zarzuty skargi co do naruszenia w sprawie zarówno art. 44 k.p.a. jak i art. 7a k.p.a. W ocenie Sądu Kolegium w sposób prawidłowy stwierdziło w uzasadnieniu postanowienia, że decyzja Prezydenta Miasta G. z dnia 23 grudnia 2024 r. znak; [...] została w sposób prawidłowy doręczona. Nieuzasadnionym jest także zarzut orzekania w sprawie przez organ II instancji w oparciu o informacje otrzymane od organu I instancji. W aktach sprawy znajduje się zwrotna potwierdzenie odbioru decyzji i na jego podstawie Kolegium wydało orzeczenie w sprawie. Za niezasadny i nie mogący wywrzeć zamierzonego skutku prawnego sąd uznał zarzut, że postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy może wydać dopiero po ostatecznym rozpatrzeniu prośby strony o przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu wyłącza bowiem dopuszczalność wydania postanowienia o uchybieniu terminu, a zatem przed rozpatrzeniem prośby strony wydanie takiego postanowienia stwierdzające uchybienie terminu jest niezgodne z prawem. W orzecznictwie przyjmuje się, że postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania będzie wadliwe wówczas, gdy zostanie wydane przed rozpatrzeniem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (patrz np. wyrok NSA z dnia 12 stycznia 2010 r. sygn. akt I OSK 408/09, dostępny jw.). W niniejszej sprawie postanowienie w tym przedmiocie zostało wydane w tożsamej dacie 8 sierpnia 2025r. W tej sytuacji uznać należy, iż kwestia złożenia podpisu przez ostatniego członka skład orzekającego pod orzeczeniami dokładnie o godz. 12.53.04, 12.53.43 w dniu 8 sierpnia jest bez znaczenia dla legalności spornego postanowienia. Skoro bowiem dopuszczalnym i zgodnym z prawem jest rozstrzygnięcie w jednym postanowieniu zarówno o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, jak i odmowie jego przywrócenia i nie stanowi to o naruszeniu prawa (patrz np. wyrok NSA z dnia 3 września 2025 r. sygn. akt II GSK 254/22) tym samym podjęcie dwóch postanowień w tej samej dacie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, jak i odmowie jego przywrócenia nie stanowi o naruszeniu prawa mogącym skutkować uwzględnieniem skargi i usunięciem z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. Z tych wszystkich względów WSA nie dopatrując się jakiegokolwiek naruszenia prawa, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej P.p.s.a.) skargę jako bezzasadną oddalił. Sąd orzekł w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym kończące postępowanie.