III SA/Gl 1043/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Machcińska, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Asesor WSA Adam Pawlyta (spr.), Protokolant Ewelina Cyroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi J. W. na pismo Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia 14 sierpnia 2025 r. nr DSZ-DO-1111-1250/7526/21 w przedmiocie informacji o odstąpieniu od prowadzenia postępowania kwalifikacyjnego do służby w Policji uchyla zaskarżony akt.

Zaskarżonym aktem z 14 sierpnia 2025 r. l.dz. DSZ-DO-1111-1250/7526/21 Komendant Wojewódzki Policji w Katowicach (dalej: organ; Komendant) poinformował J. W. (dalej: strona; skarżąca) o odstąpieniu od prowadzenia w stosunku do niej postępowania kwalifikacyjnego do służby w Policji uznając, że jego prowadzenie nie znajduje uzasadnienia w potrzebach kadrowych. W podstawie prawnej pisma powołał art. 25 ust. 5 pkt 7 ustawy z 6 kwietnia 1990r. o Policji (t.j. Dz.U. z 2021r., poz. 1882). Komendant dalej wskazał, że prowadząc postępowanie kwalifikacyjne jest zobligowany mieć między innymi na uwadze zapisy zawarte w Zarządzeniu nr 805 Komendanta Głównego Policji z 31 grudnia 2003 r. w sprawie zasad etyki zawodowej policjanta. W uzasadnieniu ww. aktu administracyjnego wskazał, że: 1. Stosunek służbowy jest oparty na zasadzie zaufania przełożonego do podwładnego, bowiem czynności wykonywane przez Policję mają szeroki oddźwięk w społeczeństwie, które ocenia pracę policjanta nie tylko przez pryzmat wykonywanych czynności służbowych, ale również pod kątem postaw, kontaktów, zachowań oraz społecznych wartości funkcjonariusza, także na gruncie życia osobistego. 2. Specyfika służby w Policji wymaga nieograniczonego zaufania przełożonego do podwładnych policjantów. 3. Pozostawanie w kontakcie z osobami naruszającymi normy prawne, naraża formację na negatywny odbiór społeczny, a także powoduje powstanie wątpliwości dochowania przez Panią obowiązku przestrzegania zasad etyki zawodowej policjanta. Jak wynika z akt administracyjnych skarżąca 19 lipca 2021 r. złożyła podanie o przyjęcie do służby w Policji. Kolejne etapy postępowania kwalifikacyjnego tj.: weryfikacja dokumentów, sprawdzenie prawdziwości danych, test wiedzy i test sprawności fizycznej oraz test psychologiczny, rozmowa kwalifikacyjna i ustalenie zdolności psychicznej i fizycznej kandydatki do służby w Policji zakończone zostały wynikiem pozytywnym. Ponieważ organ otrzymał informację o zakończeniu postępowania sprawdzającego odmową wydania poświadczenia bezpieczeństwa, 14 grudnia 2021r. odstąpił od prowadzenia wobec strony postępowania kwalifikacyjnego. Następnie organ otrzymał informację o uchyleniu tej decyzji i wydaniu poświadczenia bezpieczeństwa, a strona wniosła o wznowienie postępowania kwalifikacyjnego. 25 sierpnia 2023 r. skarżąca poinformowała o zmianie adresu zamieszkania. Przeprowadzono także w stosunku do niej wywiad środowiskowy, w toku którego ustalono, że utrzymuje stały kontakt z ojcem, który posiada rejestracje procesowe: - z 30 czerwca 2015r. w związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa z art. 291 § 1 k.k. i art. 258 § 1 k.k., - z 9 maja 2007r. w związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa z art. 286 § 1 k.k., - z 19 maja 1996r. w związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa z art. 279 k.k. W dniu 7 kwietnia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (WSA w Gliwicach) wydał wyrok w sprawie III SA/Gl 1068/24, w którym uchylił zaskarżony akt - informację o odstąpieniu od prowadzenia postępowania kwalifikacyjnego do służby w Policji formułując następujące zalecenia w trybie art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. z 21 stycznia 2026 r., Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), a mianowicie: "Skoro zatem odstąpienie od prowadzenia postępowania kwalifikacyjnego z uwagi na wystąpienie przesłanki z art. 25 ust. 5 pkt 7 ustawy o Policji, jest aktem z zakresu administracji publicznej, dotyczącym uprawnień wynikających z przepisów prawa, podlegającym kognicji sądu administracyjnego, to kandydat do służby w Policji, wobec którego wydano taki akt, ma prawo uzyskać uzasadnienie, dlaczego w jego przypadku odstąpiono od prowadzenia postępowania kwalifikacyjnego (...). W sytuacji gdy uzna, że zachodzi konieczność wydania aktu w oparciu o art. 25 ust. 5 pkt 7 ustawy o Policji o odstąpieniu od prowadzenia postępowania kwalifikacyjnego, gdyż nie znajduje to uzasadnienia w potrzebach kadrowych Policji, prawidłowo go uzasadni". W skardze z 18 września 2025 r. strona wniosła o uchylenie zaskarżonego aktu i zobowiązanie Komendanta Wojewódzkiego Policji do dokończenia postępowania kwalifikacyjnego. Aktowi z 14 sierpnia 2025 r. zarzuciła naruszenie: - art. 7 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. z 7 listopada 2025 r., Dz.U. z 2025 r. poz. 1691; dalej: k.p.a.) i art. 77 k.p.a. przez nieprzeprowadzenie pełnego postępowania dowodowego, - art. 8 k.p.a przez brak pełnego uzasadnienia aktu, - art. 9 k.p.a. przez nieudzielnie informacji o przyczynie odstąpienia od prowadzenia wobec niej postępowania kwalifikacyjnego oraz że służy jej skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego, - art. 10 k.p.a. przez niewskazanie, że organ zamierza zamknąć postępowanie administracyjne i uniemożliwienie skarżącej zapoznania się z dotychczasowymi wynikami postępowania, - art. 11 Kpa w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. przez brak uzasadnienia zaskarżonego aktu, - art. 80 k.p.a. przez dowolną ocenę zebranych w sprawie dowodów. W uzasadnieniu swej skargi stwierdziła, że pismo organu jest aktem z zakresu administracji publicznej, oraz że nie zawiera prawidłowego uzasadnienia (okoliczności konkretyzujących sprawę). Zdaniem skarżącej organ nie uzasadnił swej decyzji/aktu w sposób wskazany w art. 107 § 3 k.p.a.. Ponadto skarżąca eksponowała swoje kwalifikacje, przydatne w służbie w Policji. Wskazano, że WSA w Gliwicach 7 kwietnia 2025 r., III SA/Gl 1068/24 wydał już w tej sprawie wyrok, który jest prawomocny, a organ nie zastosował się do jego treści. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Nie zgodził się z zarzutem nieprzeprowadzenia postępowania dowodowego, gdyż to właśnie analiza materiałów zgromadzonych w trakcie postępowania doprowadziła organ do wniosku, że jego kontynuowanie nie znajduje uzasadnienia w potrzebach kadrowych Policji. Podniósł, że ustawodawca przewidział taką możliwość zakończenia postępowania kwalifikacyjnego i to na każdym etapie postępowania kwalifikacyjnego, a jednocześnie nie nałożył na organ Policji obowiązku uzasadniania tej decyzji. Brak przytoczenia motywów rozstrzygnięcia wynikał z zamiaru ochrony danych osobowych ojca kandydatki. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Natomiast w myśl art. 171 tej ustawy, wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Związanie organów administracji publicznej oraz sądów oceną prawną oznacza, że w tym zakresie nie mogą one formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonymi wcześniej w orzeczeniu sądowym, i zobowiązane są do podporządkowania się jej w pełnym zakresie. Kontrola rozstrzygnięcia wydanego po ponownym rozpatrzeniu sprawy sprowadza się do oceny czy organ podporządkował się wskazanym wytycznym i ocenie prawnej wyrażonej przez sąd, gdyż jest to główne kryterium poprawności nowo wydanej decyzji (por. wyrok NSA z 22 kwietnia 2022 r., I OSK 805/19; wyrok NSA z 20 kwietnia 2011 r., II OSK 729/10). Ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu administracyjnego traci moc wiążącą w przypadku zmiany stanu prawnego, jeżeli to spowoduje, że pogląd sądu stanie się nieaktualny. Podobny skutek, czyli ustanie mocy wiążącej wspomnianej oceny, może spowodować zaistniała po wydaniu orzeczenia sądowego zmiana istotnych okoliczności faktycznych oraz wzruszenie orzeczenia. Zmieniające się okoliczności sprawy powodują nieaktualność w części lub w całości oceny sprawy dokonanej na podstawie art. 153 p.p.s.a. i jednocześnie konieczność dokonania jej weryfikacji na podstawie stanu aktualnego (por. wyrok NSA z 15 kwietnia 2005 r., OSK 1403/04; wyrok NSA z 6 lipca 2011 r., I FSK 1042/10; vide: R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wyd. 8, Warszawa 2023). Wskazania co do dalszego postępowania stanowią konsekwencję oceny prawnej przebiegu postępowania przed organami administracyjnymi. Ich celem jest zapobieżenie w przyszłości błędom stwierdzonym przez sąd administracyjny w trakcie kontroli zaskarżonego orzeczenia i wytyczenie kierunku działalności organów przy ponownym rozpatrywaniu sprawy (por.: M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. R. Hausera, Warszawa 2011 r., s. 546). Natomiast zgodnie z art. 170 p.p.s.a., orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Prawomocny wyrok wiąże nie tylko w zakresie jego sentencji, ale także jego uzasadnienia (por. R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz do art. 170 p.p.s.a., Warszawa 2023, s. 862). Zawiera ono bowiem konieczne uzupełnienie rozstrzygnięcia, niezbędne do określenia jego zakresu (por. wyroki NSA z: 17 stycznia 2023 r., III OSK 1702/21, opublikowano w: centralna baza orzeczeń sądów administracyjnych; i z 30 czerwca 2022 r., I OSK 884/19, Legalis nr 2710888). W rozpoznawanej sprawie – aktualnie – kontroli Sądu podlegał akt z 14 sierpnia 2025 r. l.dz. [...] na mocy którego poinformowano stronę o odstąpieniu od prowadzenia w stosunku do niej postępowania kwalifikacyjnego do służby w Policji uznając, że jego prowadzenie nie znajduje uzasadnienia w potrzebach kadrowych Policji. W ocenie Sądu w dalszym ciągu organ nie wykonał zaleceń wskazanych w prawomocnym wyroku WSA w Gliwicach z 7 kwietnia 2025 r., III SA/Gl 1068/24, a jedynie powołał się w uzasadnieniu kontrolowanego aktu na fakt wydania ww. orzeczenia (nawet nie wskazując sygnatury wyroku) – co jest niewystarczające. Przede wszystkim organ nie rozbudował swojej argumentacji o przyczynach dla której wydał niesatysfakcjonujące stronę skarżącą rozstrzygnięcie. Sąd zwraca uwagę, że w zasadniczej części kontrolowane rozstrzygnięcie (akt) zawiera zbieżne uzasadnienie co do aktu który został już uchylony wcześniejszym wyrokiem WSA w Gliwicach. Wyżej wskazane uchybienie stanowi o naruszeniu przez Komendanta obowiązku o którym mowa w powołanym powyżej art. 153 p.p.s.a. Poza tym Sąd zwraca uwagę, że użyte przez organ zwroty dotyczące "zaufania" do kandydata, jak też "pozostawania w kontakcie z osobami naruszającymi normy prawne" są zupełnie nieweryfikowalne z kontrolowanymi aktami administracyjnymi. Są to ogólniki, bez jakiegokolwiek odniesienia do konkretnych realiów badanej sprawy. Jeżeli Komendant odwołuje się już w akcie administracyjnym do ww. klauzul generalnych (także do art. 25 ust. 19 pkt 9 ustawy o Policji) to powinien wskazać w uzasadnieniu aktu, które dokumenty i jakie konkretne okoliczności faktyczne wobec skarżącej decydują o takiej, a nie innej ocenie. Natomiast uzasadnienie aktu (ocena/motywacja) musi być, co należy szczególnie podkreślić w związku z wcześniejszym wyrokiem tut. Sądu, weryfikowalna, a zatem sprawdzalna z aktami administracyjnymi. W przeciwnym razie organ skutecznie naraża się na zarzut arbitralności podjętej decyzji, co natomiast trafnie podnoszono w skardze oraz na rozprawie 3 kwietnia 2026 r. Jeżeli organ powołuje akt wewnętrzny (np. zarządzenie nr 805 Komendanta Głównego Policji) to powinien zindywidualizować stosowane normy i odnieść je do stanu faktycznego sprawy (dokonać subsumpcji), wyjaśnić stronie dokonywaną wykładnię, a przede wszystkich wskazać te okoliczności faktyczne, które zdecydowały – w tej sprawie – o dokonanej kwalifikacji. Sąd administracyjny nie neguje prawa Komendanta do doboru kadr pracowniczych, w tym jego autonomię decyzyjną, ale tego typu przejaw działania organu musi znajdować należyte uzasadnienie przez które należy rozumieć również okoliczności faktyczne dla których nie uwzględniono wniosku (aplikacji) strony. Sąd dostrzega, że bardziej rozbudowana argumentacja została dopiero przedstawiona w odpowiedzi na skargę, jednak tego typu czynność należy ocenić jako spóźnioną, gdyż kontroli sądowoadministracyjnej podlegał w tej sprawie wydany i zaskarżony akt administracyjny z 14 sierpnia 2025 r., a nie pismo procesowe Komendanta – odpowiedź na skargę. Stwierdzone uchybienia dowodzą, że niniejsza sprawa kolejny raz nie została należycie wyjaśniona, oceniona oraz uzasadniona, co stanowi naruszenie przepisów art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 11 k.p.a., art. 107 § 3 k.p.a. oraz 153 p.p.s.a. w zw. z art. 170 p.p.s.a., mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co w konsekwencji uzasadniało uchylenie zaskarżonego aktu na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. Wskazania co do dalszego postępowania (art. 153 p.p.s.a) wynikają wprost z powyższych rozważań i kolejny raz sprowadzają się do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ, zgodnie z zasadami postępowania administracyjnego, w tym sformułowanymi w powołanych wyżej przepisach, w szczególności zaś należytego i wyczerpującego przedstawienia motywów rozstrzygnięcia w uzasadnieniu decyzji odnoszących się indywidualnie do strony. Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak w sentencji.