III SA/Kr 1324/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Kisielowska Sędziowie: WSA Maria Zawadzka Asesor WSA Ewelina Dziuban (spr.) Protokolant: specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 kwietnia 2026 r. sprawy ze skargi C. sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 4 lipca 2025 r. nr SKO.SW/4101/106/2025 w przedmiocie określenia wysokości dotacji podlegającej zwrotowi skargę oddala.

III SA/Kr 1324/25 Uzasadnienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie (dalej w skrócie: "Kolegium", lub "organ odwoławczy") decyzją z dnia 4.07.2025 r., nr SKO.SW/4101/106/2025 utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 9.04.2025 r., nr EK-09.4431.1.5.2025.DB w sprawie: 1. określenia należność stanowiącej kwotę dotacji podlegającą zwrotowi w wysokości 307.650,28 zł z tytułu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w 2022 roku przez [...] Szkołę C. w K. przy ul. D. [...] w K., 2. informacji, że strona dokonała zwrotu części kwoty dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w 2022 r. poprzez wpłatę w dniu 23 kwietnia 2024 r. w wysokości 19.928,16 zł, 3. nakazania dokonania zwrotu pozostałej kwoty w wysokości 287.722,12 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych. W podstawie prawnej tej decyzji powołano m.in. art. 60 pkt 1, art. 61, art. 67 i art. 252 ust. 1 pkt. 2, ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1530 ze zm.), art. 17 ust. 3 w zw. z art. 2 pkt. 34, art. 35 ust. 1, art. 60 pkt. 1, art. 61 ust. 1 pkt. 4, art. 67 ust. 1 i art. 252 ust. 1 pkt 2, ust. 3, ust. 5 i ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 27 października 2017 r. (t.j. Dz.U. z 2024 r., póz. 754 ze zm.) o finasowaniu zadań oświatowych, art. 21 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 111) oraz art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 pkt 1, art. 104 § 1 oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 572 z późn. zm.): Decyzja ta została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym: Rozstrzygnięciem z dnia 9.04.2025 r. Prezydent Miasta Krakowa orzeł w sposób wyżej opisany. W uzasadnieniu decyzji podano, że [...] Szkoła C. z siedzibą w K. (dalej w skrócie: " [...] szkoła", "szkoła") otrzymała z budżetu Gminy Miejskiej Kraków w 2022 roku kwotę dotacji w wysokości 658.261,92 zł. W okresie od 4 października do 21 grudnia 2023 r. w szkole prowadzonej przez C. Sp. z o.o. (dalej w skrócie: "strona skarżąca"), została przeprowadzona kontrola prawidłowości pobrania dotacji udzielonej w 2022 r. Na podstawie analizy przedłożonej dokumentacji ustalono, że w 2022 r. część dotacji w wysokości 316.161,84 zł została pobrana w nadmiernej wysokości, w związku z tym, że do naliczenia dotacji: - wykazano osoby, które nie posiadały statusu ucznia (w związku z nieprzedłożeniem stosownych dokumentów podczas rekrutacji do szkoły, takich jak świadectwo wykształcenia średniego oraz zaświadczenie lekarskie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do podjęcia praktycznej nauki zawodu, stosownie art. 136 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe), - nie uwzględniono w dzienniku zajęć danego kierunku, - przedstawiono dokumenty, które nie mogą zostać uznane za prawidłowe w świetle wskazanych powyżej regulacji (zaświadczenia wydane przez lekarzy innych niż lekarze medycyny pracy np. lekarzy rodzinnych), a zaświadczenia tego typu nie spełniają wymagań określonych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 26 sierpnia 2019 r. w sprawie badań lekarskich kandydatów do szkół ponadpodstawowych lub wyższych i na kwalifikacyjne kursy zawodowe, uczniów i słuchaczy tych szkół, studentów, słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych oraz doktorantów (Dz. U. z 2019 r. poz. 1651), ponieważ nie zawierają one szeregu wymaganych elementów, tj.: zakresu praktycznej nauki zawodu albo kształcenia, nazwy i adresu placówki dydaktycznej, która wydała skierowanie na badania lekarskie, orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania i odbywania praktycznej nauki zawodu, - przedstawiono zaświadczenia lekarskie dla części słuchaczy, które zostały wydane nawet kilka miesięcy po przyjęciu słuchaczy do szkoły, co nie pozwalało na pobieranie na nich dotacji, ze względu na brak statusu ucznia, w związku z brakiem ważnego zaświadczenia lekarskiego, - nie przedłożono odpowiednich dokumentów wskazanych w art. 165 ust. 3-5 ustawy przez cudzoziemców, które zezwalałby na korzystanie z nauki na warunkach dotyczących obywateli polskich, w szczególności takich jak karta pobytu z informacją o zezwoleniu na pobyt stały, karta pobytu zawierająca informację o zezwoleniu na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej, karta pobytu zezwalająca na pobyt czasowy z adnotacją "dostęp do rynku pracy", Karta Polaka, wiza krajowa wydana w celu wykonywania pracy), - nie uzyskano wymaganej frekwencji w poszczególnych miesiącach pobierania nauki, która wskazana została w art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2021 r. póz. 1930 z późn. zm., Dz. U. z 2022 r. póz. 2082 z późn. zm. oraz Dz. U. z 2023 r. póz. 1400), tj. brak uczestnictwa w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, które zostało potwierdzone przez słuchacza własnoręcznym, czytelnym podpisem na listach obecności na zajęciach (25.780,08 zł). Przebieg kontroli oraz szczegółowe jej ustalenia zostały przedstawione w protokole kontroli znak [...]. W piśmie z 15 marca 2024 r. K. W. odniosła się do kwestii dodatkowych list obecności oraz gromadzenia przez szkołę dokumentacji słuchaczy, które znajdowały się w zastrzeżeniach do protokołu kontroli z dnia 2 stycznia 2024 r. Wskazała, że dodatkowe listy obecności zostały sporządzone jako listy uzupełniające do dzienników zajęć, z uwagi na nieczytelne podpisy słuchaczy. Ponadto wskazała, że brak odpowiednich dokumentów tj. świadectwa ukończenia szkoły średniej, brak zaświadczeń lekarskich, nie jest równoznaczny z brakiem tych dokumentów w trakcie zapisu do szkoły. K. W. wskazała również, że nie jest znany jej przepis, który nakazuje gromadzenia dokumentacji okazywanej w procesie rekrutacji przez okres 5 lat, celem okazywania jej podczas kontroli. Pismem z dnia 10 kwietnia 2024 r. kontrolująca wskazała, że dotacja stanowi środki publiczne, dlatego też organ prowadzący szkołę zobowiązany jest w razie ewentualnej kontroli udowodnić, że te środki pobrał prawidłowo. Ponadto w piśmie tym kontrolująca wskazała, że kontrola może obejmować okres 5 lat budżetowych poprzedzających rok budżetowy, w którym jest przeprowadzana, zatem w tym okresie obowiązkiem organu prowadzącego jest zabezpieczenie (np. w formie skanów, kserokopii lub innej) stosownych dokumentów, w tym potwierdzających status ucznia, który jest podstawowym warunkiem ubiegania się o dofinansowanie ze środków dotacji. 19 kwietnia 2024 r. stronie skarżącej doręczono wystąpienie pokontrolne Prezydenta Miasta Krakowa z 12 kwietnia 2024 r. (znak [...]), wystosowane na podstawie § 8 ust. 1 i 2 uchwały nr XXVI/589/19 Rady Miasta Krakowa z dnia 9 października 2019 r. W wystąpieniu pokontrolnym stwierdzono, że w okresie poddanym kontroli część dotacji pobrana w nadmiernej wysokości w łącznej kwocie 310.309,92 zł w związku z ujawnieniem nieprawidłowości polegających na wykazaniu do dotacji: - osób nieposiadających statusu ucznia, ze względu na: nieprzedłożenie stosownych dokumentów podczas rekrutacji, wskazanych w art. 136 ust. 1 ustawy Prawo Oświatowe, w szczególności: braku dokumentu potwierdzającego posiadanie przez kandydata wykształcenia średniego, braku ważnego zaświadczenia lekarskiego, wydanego zgodnie z art. 134 ust. 1 pkt. 2 ustawy Prawo Oświatowe, nieprzedłożeniu dokumentów, które zezwalałyby cudzoziemcom na korzystanie z nauki na warunkach dotyczących obywateli polskich, wskazanych w art. 165 ust. 3-5 ustawy Prawo Oświatowe, nieuwzględnieniu uczniów w dzienniku zajęć danego kierunku, słuchaczy, którzy nie uzyskali wymaganej frekwencji wskazanej w art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych w poszczególnych miesiącach pobierania nauki. 23 kwietnia 2024 r. na rachunek Gminy Miejskiej Kraków wpłynęła od C. Sp. z o.o. należność w wysokości 19.928,16 zł z tytułu zwrotu dotacji pobranej o w nadmiernej wysokości za słuchaczy nieposiadających wymaganej miesięcznej frekwencji w roku 2022 w szkole. Powyższa kwota nie pokryła jednak całości należności, która została ujawniona (zidentyfikowana) w toku kontroli znak [...] w zakresie prawidłowości pobrania dotacji udzielonej w 2022 r. zakończonej 21 grudnia 2023 r. Pobranie dotacji w nadmiernej wysokości w 2022 r. w kwocie 316.161,84 zł, zostało skorygowane w zmianie protokołu kontroli (podpisanej 7 marca 2024 r.) do kwoty 310.309,92 zł, w związku z powyższym, pismem z 5 grudnia 2024 r. zawiadomiono C. Sp. z o.o. o toczącym się z urzędu postępowaniu administracyjnym (pod znakiem [...]) w sprawie określenia należności z tytułu dotacji pobranej w nadmiernej wysokości. W piśmie z dnia 23 grudnia 2024 r., stanowiącym odpowiedź na wezwanie z dnia 5 grudnia 2024 r. strona skarżąca oświadczyła, że wszystkie wyjaśnienia zostały złożone w toku kontroli oraz w zastrzeżeniach do protokołu kontroli. Ponadto strona wskazała, że ww. wezwanie należy traktować wyłącznie jako przejaw chęci ze strony organu administracyjnego do pogorszenia sytuacji strony i bezpodstawnego uzasadniania bezprawnego stanowiska kontroli i organu administracji. Postanowieniem z 29 stycznia 2025 r. znak EK-09.4431.1.5.2025.DB organ I instancji dopuścił dowód z oryginałów akt kontroli znak [...], na okoliczność pobrania w nadmiernej wysokości części dotacji otrzymanej w 2022 r. przez szkołę. W dalszej części organ I instancji opisując stan prawny wskazał, że wszystkie dowody z dokumentów pozyskanych i wytworzonych w toku kontroli znak [...], uznaje za wiarygodne i adekwatne do ustalenia stanu faktycznego i wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Protokół kontroli znak [...] stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a., korzysta zatem z domniemania autentyczności oraz zgodności z prawdą tego co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Pierwsza z nieprawidłowości dotyczy pobrania dotacji na osoby, których status ucznia jest wątpliwy, ze względu na brak przedłożenia stosowanych dokumentów dotyczących rekrutacji do szkoły policealnej. Drugą istotną kwestią, jeśli chodzi o prawidłowy zapis do szkoły policealnej, jest przedstawienie przez ucznia, odpowiedniego zaświadczenia lekarskiego, o braku przeciwwskazań zdrowotnych do podjęcia praktycznej nauki zawodu. Istotną kwestią dla przedmiotowej sprawy jest również fakt, iż zgodnie z § 11 bab rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID- 19 (Dz. U. z 2020 r. póz. 493 z późn. zm.), w postępowaniu rekrutacyjnym na semestr pierwszy roku szkolnego 2022/2023 w przypadku braku możliwości przedstawienia na etapie rekrutacji orzeczenia lekarskiego o braku przeciwskazań zdrowotnych do podjęcia praktycznej nauki zawodu, możliwe było dostarczenie stosownego orzeczenia w terminie do 23 września 2022 r. W związku z powyższym uznano, że osoba która nie przedstawiła orzeczenia lekarskiego, wydanego przez uprawniony do tego podmiot, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa lub przedstawiła zaświadczenie lekarskie w późniejszym okresie, względem korzystania z usług placówki, a także odpowiedniego dokumentu potwierdzającego wykształcenie średnie lub średnie branżowe w trakcie postępowania rekrutacyjnego powinna zostać uznana za ucznia szkoły policealnej, a tym samym być wykazywana do dotacji. Jako inną, bardzo istotną kwestią w przedmiotowej sprawie uznano brak posiadania odpowiednich dokumentów przez cudzoziemców, wykazywanych do dotacji, które to pozwalałyby im na korzystanie z nauki na warunkach dotyczących obywateli polskich. Wskazano, że prawidłowe przyjęcie słuchaczy do szkoły policealnej cudzoziemców, powinno odbywać się w szczególności na podstawie art. 165 ust. 3-5 ustawy Prawo Oświatowe. Mając na względzie wyżej ww. przepisy prawa podkreślono, że słuchacze, którzy nie byli obywatelami polskimi, a zostali wykazani do dotacji przez szkołę mogli podjąć naukę w szkole policealnej dla dorosłych na warunkach dotyczących obywateli polskich, jeżeli legitymowali się odpowiednim dokumentem. Mając na uwadze powyższe, powtórzono, że dokumentacja dotycząca zapisu 387 osób do szkoły C. w K., która została udostępniona w toku kontroli znak [...], nie zawierała niektórych dokumentów składowych zapisu do szkoły policealnej, takich jak na przykład świadectwa, zaświadczenia lekarskie wydane przez uprawniony do tego podmiot, czy dokumenty zezwalające cudzoziemcom na korzystanie z nauki w szkole policealnej na warunkach dotyczących obywateli polskich, na podstawie których można by uznać, że poniżej wskazane osoby, mogły zostać uznane za słuchacza szkoły policealnej. Ponadto w toku niniejszego postępowania strona skarżąca również nie przedstawiła odpowiednich dokumentów, pomimo wezwania przez Prezydenta Miasta Krakowa do uzupełnienia dokumentacji. Kolejna z nieprawidłowości jest ściśle związana z powyższą nieprawidłowością, a dotyczy ona problemów z umowami lub brakiem umów o świadczenie usług edukacyjnych u niektórych uczniów szkoły, na podstawie których można byłoby uznać, że uczniowie, którzy zostali wykazani w systemie ODPN byli faktycznie uczniami szkoły i tym samym posiadali oni status ucznia uprawniający do ubiegania się o dotację oświatową. Zaznaczono, że prawidłowy zapis słuchacza do szkoły policealnej, to nie tylko podpisanie kwestionariusza osobowego oraz przedstawienie odpowiednich dokumentów podczas rekrutacji (takich jak świadectwo posiadania pełnego wykształcenia średniego, czy orzeczenie lekarskie) ale również ważna umowa o świadczenie usług edukacyjnych. Reasumując, organ I instancji wskazał, że obecność ucznia na zajęciach potwierdzają dzienniki, których integralną częścią są listy obecności uzupełnione w czasie trwania zajęć własnoręcznymi, czytelnymi podpisami uczniów. W związku z powyższym organ I instancji uznał, że w zakresie tej nieprawidłowości część dotacji w kwocie 14.313,48 zł została pobrana w nadmiernej wysokości, na uczniów wymienionych szczegółowo w tabeli. Prezydent Miasta Krakowa odniósł się również do kwestii poruszanej przez stronę skarżącą w pismach z dnia 23 grudnia 2024 r. oraz 10 lutego 2025 r., która związana jest z odmową udostępnienia dokumentów, które nie są przedmiotem kontroli i własnością szkoły. Strona skarżąca ponadto w pismach tych zarzuciła organowi I instancji przekroczenie zakresu kontroli w związku z żądaniem dokumentów, których szkoła nie musi posiadać oraz przedstawiać w trakcie kontroli. Wskazano, że dokumenty o które wzywał dwukrotnie organ I instancji miały znaczący wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie, ponieważ były to dokumenty, które pozwoliłyby ustalić, czy słuchacze w sposób prawidłowy zostali zapisani do szkoły policealnej i tym samym mogli być wykazywani do dotacji. W konstatacji organ I instancji podniósł, że dokumenty dotyczące zapisu słuchacza do szkoły tj. umowa, dokument uprawniający cudzoziemca do korzystania z nauki na warunkach, jak dla obywateli polskich, świadectwo pełnego wykształcenia średniego oraz zaświadczenie lekarskie, potwierdzające jego status, są podstawowym warunkiem ubiegania się o dofinansowanie ze środków dotacji (stanowiących środki publiczne). W związku z tym winny być one dokumentowane i okazywane podczas kontroli prawidłowości pobrania dotacji. Zaakcentowano, że podczas kontroli znak [...] organ prowadzący nie przedstawił części dokumentacji związanej z prawidłowym zapisem słuchaczy do szkoły policealnej, w związku z tym organ I instancji wzywał o przedstawienie ww. dokumentacji. Podsumowując organ I instancji stwierdził, że część dotacji w wysokości 307.650,28 zł w 2022 r. została pobrana w nadmiernej wysokości. Od powyższej decyzji odwołanie wniosło C. Sp. z o.o. w K., reprezentowane przez adwokat B. P., kwestionując zaskarżoną decyzję w całości. Strona odwołująca zarzuciła naruszenie: - art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 252 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, gdyż rozstrzygnięcie organu nie znajduje podstawy prawnej, bowiem organ orzekł o nakazaniu zwrotu dotacji w sytuacji, w której przepis art. 252 ustawy o finansach publicznych stanowi podstawę do wydania decyzji wyłącznie o określeniu wysokości dotacji podlegającej zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego; - przepisów proceduralnych w postaci art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 84 k.p.a. poprzez zaniechanie dopuszczenia i przeprowadzenia z urzędu dowodu z ustnych zeznań świadków w postaci uczniów, co do których zakwestionowano prawidłowość pobrania dotacji oświatowej oraz biegłego grafologa celem wykazania faktów uczęszczania słuchaczy do placówki, prawidłowości podpisów, obecności na zajęciach oraz spełnienia przez placówkę wymogów formalnych w zakresie frekwencji i form kształcenia, a także niezasadne zaniechanie przesłuchania strony celem wykazania faktów związanych z wykorzystaniem zakwestionowanej kwoty dotacji, w tym frekwencji na zajęci-ach, zasad prowadzenia dzienników obecności, zasad rekrutacji w placówce, a także prawidłowości formy kształcenia słuchaczy, podczas gdy powyższe okoliczności miały istotne znaczenie dla poczynienia ustaleń faktycznych w przedmiotowej sprawie; - przepisów art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 81a § 1 k.p.a. poprzez błędną ocenę całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności w postaci dzienników zajęć, list obecności, umów ze słuchaczami, podań o przyjęcie do szkoły, kwestionariuszy osobowych wraz z odnotowaniem przedłożenia świadectw i zaświadczeń lekarskich, a także planów zajęć każdej z grup, co implikowało błędnym przyjęciem, że dotacja oświatowa została pobrana w nadmiernej wysokości; - art. 252 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych poprzez nałożenie na stronę obowiązku zwrotu dotacji, gdy udzielona dotacja nie została pobrana w nadmiernej wysokości, bowiem liczba słuchaczy, na których została udzielona dotacja, pokrywa się z liczbą słuchaczy, na jaką przysługiwała; art. 26 ust. 2 i 3 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych poprzez niezasadne poważenie podpisów słuchaczy na listach obecności w sytuacji, w której podpisy te odpowiadały wymogom prawnym i został spełniony wymóg 50% frekwencji słuchaczy na zajęciach; art. 136 ustawy Prawo Oświatowe w zw. z art. 160 ust. 1 ustawy Prawo Oświatowe poprzez zakwestionowanie prawidłowości pobrania dotacji oświatowej, podczas gdy dane osobowe kandydatów zgromadzone w celach postępowania rekrutacyjnego oraz dokumentacja postępowania rekrutacyjnego są przechowywane nie dłużej niż do końca okresu, w którym uczeń uczęszcza do placówki, a nadto szkoła nie przechowywała tej dokumentacji (tj. dokumentów tożsamości oraz medycznych) ani nie kserowała ich, gdyż nie jest to dokumentacja przebiegu nauczania i aktualne posiadanie tych dokumentów jest irrelewantne z punktu widzenia prawidłowości pobrania dotacji oświatowej, a przepisy uchwały nie mogą być sprzeczne w tym przedmiocie z przepisami aktów prawnych wyższą rangą; art. 180 § 1 ustawy Prawo Oświatowe w zw. z art. 36 ust. 1 i 2 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych poprzez przekroczenie zakresu kontroli prawidłowości pobrania i wydatkowania dotacji oświatowej. W uzasadnieniu opisanej na wstępie decyzji Kolegium podzielono ustalenia organu I instancji oraz dokonało subsumpcji przepisów prawa materialnego. Odnosząc się do zarzutów wskazanych w odwołaniu podano, że protokół kontroli, nawet jeśli zawiera wnioski dotyczące zwrotu dotacji, a także ewentualne zalecenia pokontrolne, nie stanowi prawnie wiążącego zobowiązania dla organu prowadzącego do zwrotu zakwestionowanej części dotacji. Protokół kontroli stanowi bowiem jeden z dowodów w sprawie i podlega ocenie organu prowadzącego postępowanie w sprawie określenia kwoty dotacji podlegającej zwrotowi. Zatem organ uprawniony jest to własnych ustaleń na podstawie zgromadzonych w sprawie dowodów. W niniejszej sprawie postanowieniem z dnia 29 stycznia 2025 r. znak EK-09.4431.1.5.2025.DB Prezydent Miasta Krakowa dopuścił dowód z oryginałów akt kontroli znak [...] (3615 kart) - na okoliczność pobrania w nadmiernej wysokości części dotacji otrzymanej w 2022 r. przez policealną szkołę. Kolegium w wyniku porównania listy słuchaczy ze złożonymi przez nich podpisami (dokonując oceny prawidłowości złożonych dokumentów), stwierdziło, że na kierunku: - [...] dotacja została pobrana w nadmiernej wysokości na 199 osób w kwocie 115 456,80 zł; - [...] dotacja została pobrana w nadmiernej wysokości na 177 osób w kwocie 134 277,84 zł; - [...] dotacja została pobrana w nadmiernej wysokości na 11 osób w kwocie 14 234,40 zł. W ocenie organu II instancji, nie spełniono zatem wymogu określonego w art. 26 ust. 3 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, co w konsekwencji skutkuje pobraniem w nadmiernej wysokości części dotacji udzielonej w roku 2022. Kolegium wskazało bowiem, że podpisy te są nieczytelne, skreślone niewyraźnie, czasami stanowią parafę, względnie inicjały, czasem imię lub skrót imienia. Kolejna ze wskazanych przez Kolegium nieprawidłowości jest ściśle związana z powyższą nieprawidłowością, a dotyczy ona problemów z umowami lub brakiem umów o świadczenie usług edukacyjnych u niektórych uczniów szkoły, na podstawie których można byłoby uznać, że uczniowie, którzy zostali wykazani w systemie ODPN byli faktycznie uczniami szkoły i tym samym posiadali oni status ucznia uprawniający do ubiegania się o dotację oświatową. Na kierunku [...] w związku z brakiem ważnej umowy o korzystanie z usług edukacyjnych, dotacja została pobrana w nadmiernej wysokości na 1 osobę w kwocie 632,64 zł. Na kierunku [...] w związku z brakiem ważnej umowy o korzystanie z usług edukacyjnych, dotacja została pobrana w nadmiernej wysokości na 5 osób w kwocie 5535,60 zł. W związku z brakami formalnymi w umowach - takimi jak braki podpisów, obu stron lub jednej ze stron, ustalono, że kwota dotacji pobranej w nadmiernej wysokości wynosiła 6642,72 zł. Na kierunku [...] w związku z brakiem umowy o korzystanie z usług edukacyjnych, dotacja została pobrana w nadmiernej wysokości na 3 osoby w kwocie 1581,60 zł. Na kierunku [...] w związku z brakiem umowy o korzystanie z usług edukacyjnych, dotacja została pobrana w nadmiernej wysokości na 5 osób w kwocie 5061,12 zł. Kolejna z wykazanych nieprawidłowości dotyczy braku wpisu 75 słuchaczy, do dzienników zajęć szkoły w okresie pobierania na nich dotacji w 2022 r. Wyniki analizy oryginałów akt kontroli, w których znajdowały się między innymi dzienniki zajęć słuchaczy na lata szkolne: 2021/2022 (semestr trwający od września 2021 do stycznia 2022), 2021/2022 (semestr trwający od lutego do sierpnia 2022) oraz 2022/2023 (semestr trwający od września 2022 do stycznia 2023), wskazano, że 76 słuchaczy nie zostało wpisanych do żadnego z dzienników zajęć, mimo pobrania na nich dotacji - co potwierdza system ODPN. Dotacja, która została pobrana na tych uczniów stanowi dotację pobraną w nadmiernej wysokości w kwocie 16.606,80 zł. W toku kontroli dokumentacji przebiegu nauczania ustalono, że na podstawie danych, które zostały zawarte w dziennikach zajęć szkoły policealnej wskazani uczniowie nie figurują w dokumentacji nauczania. Kolejną z nieprawidłowości, którą stwierdzono był brak wymaganej frekwencji przez słuchaczy, którzy zostali w sposób prawidłowy zapisani do szkoły. Kwota dotacji pobranej w nadmiernej wysokości w tym zakresie wynosi 14 313,48 zł. Zatem zasadniczym warunkiem prawidłowego pobrania dotacji przez [...] szkoły, w których nie jest realizowany obowiązek szkoły lub obowiązek nauki (czyli m.in. [...] szkoły policealne) jest istnienie ucznia, tj. osoby w prawidłowy sposób zapisanej do szkoły, spełniającego warunek odpowiedniej frekwencji uczestnictwa w zajęciach, na których uczestnictwo w czasie ich trwania potwierdził on własnoręcznymi, czytelnymi podpisami na listach obecności (które stanowią integralną część dziennika). Powyższe wymaga odpowiedniego udokumentowania oraz może podlegać weryfikacji przez organ dotujący na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. Weryfikacja ta dokonywana jest w oparciu o dokumentację szkoły, przede wszystkim dokumentację przebiegu nauczania, w szczególności listy obecności, które są integralną częścią dzienników zajęć. W przypadku niektórych słuchaczy podpisy były własnoręczne i czytelne, jednak nie spełniano obowiązku wynikającego z ustawy, dotyczącego wymaganej frekwencji 50% na zajęciach obowiązkowych w szkole. W związku z powyższym uznano, że w zakresie tej nieprawidłowości część dotacji w kwocie 14.313,48 zł została pobrana w nadmiernej wysokości, na 55 wymienionych z imienia i nazwiska uczniów. Odnosząc się do argumentów odwołania, Kolegium zwróciło uwagę, że uczestnictwo uczniów w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych, począwszy od 1 stycznia 2019 r., potwierdza się na tych zajęciach ich własnoręcznymi, czytelnymi podpisami na listach obecności. W świetle powyższego obowiązkiem szkoły było należyte udokumentowanie przebiegu procesu kształcenia w oparciu o listy obecności, które winny spełniać wymogi ustawowe określone w art. 26 ust. 3 u.f.z.o. Posiłkując się poglądami z orzecznictwa, podkreślono, że do obowiązków szkoły należy więc wykazanie w wiarygodny sposób, że dotacja przysługuje na konkretnego ucznia, co wymaga uzyskania przez szkołę czytelnego podpisu na listach obecności - art. 26 ust. 3 u.f.z.o. Jeśli podpisu nie można tak zweryfikować w zakresie pochodzenia od ucznia oznacza to, że szkoła nie wykazała faktu jego uczestnictwa w co najmniej 50% zajęć i dotacja nie przysługiwała na tego ucznia, co z kolei wiąże się z obowiązkiem zwrotu tej części dotacji na podstawie art. 252 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2021 r. póz. 305). Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, gdyż przedłożone listy obecności nie pozwalają zweryfikować złożonego podpisu w zakresie pochodzenia od konkretnego ucznia. Zauważyć należy, że wymogi na które powołuje się organ pierwszej instancji w zakresie złożonego przez słuchaczy podpisu mają charakter normatywny i wynikają wprost z treści cytowanego wyżej art. 26 ust. 3 u.f.z.o. Wskazano, że intencją ustawodawcy było zaostrzenie sposobu dokumentowania obecności słuchaczy na zajęciach przez szkoły ubiegające się o dotację, tak aby nie zaistniały wątpliwości co do tożsamości osób, którzy według organu prowadzącego placówkę spełnili wymóg 50% frekwencji na zajęciach. Z tego też względu złożenie podpisu nieczytelnego lub w formie parafy, nawet jeżeli uczynił to własnoręcznie słuchacz, nie spełnia warunków określonych w art. 26 ust. 3 u.f.z.o. pozwalających na uznanie, iż udział w zajęciach słuchacza, na którego przyznano dotację, został należycie udokumentowany. Zdaniem Kolegium zakwestionowane podpisy i parafki złożone na listach obecności nie pozwalają na identyfikację osób je składających. Organ odwoławczy uznał, że nie jest zasadnym w celu porównania złożonych podpisów z innymi listami obecności i dokumentami podpisanymi przez zakwestionowanych słuchaczy skorzystanie z wiedzy specjalistycznej biegłego z zakresu pisma ręcznego, który mógłby potwierdzić zarówno autentyczność podpisów jak i czytelność podpisów w językach obcych. Również brak jest podstaw prawnych aby w sprawie porównywać złożone na listach podpisy z kartami wzorów podpisu słuchaczy. Nadrzędnym celem dotacji oświatowej jest jej przeznaczenie na cele związane z kształceniem w wysokości odpowiadającej liczbie uczniów, którzy korzystali z kształcenia organizowanego przez stronę. Zdaniem Kolegium do organu orzekającego w sprawie nie należy ustalanie na podstawie innych niż dzienniki lekcyjne i listy obecności dowodów, czy słuchacze faktycznie uczestniczyli w wymaganej liczbie zajęć. Kolegium odmówiło uzupełnienia materiału dowodowego na okoliczność obecności na zajęciach oraz osiągnięcia wymaganej frekwencji słuchaczy dowodami o jakie wnioskowała strona skarżąca. Wskazano, że zgodnie z mającym w sprawie zastosowanie § 10 ust. 5 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 29 sierpnia 2014 r. w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne gimnazja dla dorosłych i szkoły ponadgimnazjalne dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji (Dz. U. póz. 1170 z późn. zm) - szkoła prowadzi dla każdego oddziału dziennik lekcyjny, w którym dokumentuje się przebieg nauczania w danym roku szkolnym. [...] W dzienniku lekcyjnym prowadzonym przez szkołę dla dorosłych wpisuje się tematy przeprowadzonych zajęć edukacyjnych, oceny uzyskane w ramach wewnątrzszkolnego systemu oceniania oraz oceny z ustnych i pisemnych egzaminów semestralnych i egzaminów poprawkowych. Przeprowadzenie zajęć nauczyciel potwierdza podpisem, z zastrzeżeniem § 22 ust. 5. Integralną częścią dziennika lekcyjnego są listy obecności, na których obecność na poszczególnych godzinach zajęć edukacyjnych słuchacze potwierdzają własnoręcznym podpisem. Zatem wyraźnie wskazano, że uczestnictwo uczniów w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych musi być potwierdzone ich własnoręcznymi podpisami na listach obecności na tych zajęciach, a obecność na poszczególnych godzinach zajęć edukacyjnych słuchacze potwierdzają własnoręcznym podpisem. Zdaniem Sądu, literalne brzmienie tych przepisów nie pozostawia wątpliwości, że słuchacz powinien złożyć pojedynczy podpis pod każdą godziną zajęć edukacyjnych. Natomiast dowodem na okoliczność frekwencji słuchaczy w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych są listy obecności stanowiące integralną część dziennika lekcyjnego (wyr. WSA w Krakowie z 13.03.2024 r. I SA/Kr 400/23). W skardze na powyższą decyzję strona skarżąca zarzuciła: 1. Naruszenie art. 6 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie prawa strony do aktywnego udziału w toku całego postępowania administracyjnego, bowiem organ II instancji po wpłynięciu odwołania od decyzji, które zawierało wnioski dowodowe oraz wniosek o wyznaczenie rozprawy administracyjnej, wydał decyzję bez rozpoznania tych wniosków, a także bez zawiadomienia strony o możliwości zaprezentowania stanowiska końcowego w sprawie i zapoznania się z aktami całego postępowania. 2. Naruszenie art. 15 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 252 ust. 1 ustawy o finansach publicznych, bowiem decyzja organu I nie znajdywała podstawy prawnej, gdyż organ orzekł o nakazaniu zwrotu dotacji w sytuacji, w której przepis art. 252 ustawy o finansach publicznych stanowi podstawę do wydania decyzji wyłącznie o określeniu wysokości dotacji podlegającej zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego, a organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy oraz nie odniósł się do zarzutu strony w tym zakresie. 3. Naruszenie przepisów proceduralnych w postaci art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 75 k.p.a. i art. 84 k.p.a. poprzez: a) bezkrytyczne zaaprobowanie w całości ustaleń faktycznych dokonanych przez organ I instancji oraz zaniechanie uwzględnienia wniosków dowodowych podniesionych przez stronę w odwołaniu od decyzji (tj. przesłuchania strony oraz uczniów na okoliczność uczęszczania na zajęcia) oraz dowodu z opinii biegłego grafologa na okoliczność weryfikacji podpisów uczniów, obecności na zajęciach oraz spełnienia przez placówkę wymogów formalnych w zakresie frekwencji i form kształcenia w sytuacji, w której powyższe okoliczności miały istotne znaczenie dla poczynienia prawidłowych ustaleń faktycznych w przedmiotowej b) błędne oraz dowolne - a nie swobodne - ocenienie dokumentów w postaci dzienników zajęć, list obecności, umów ze słuchaczami, podań o przyjęcie do szkoły, kwestionariuszy osobowych wraz z odnotowaniem przedłożenia świadectw i zaświadczeń lekarskich, a także planów zajęć, co implikowało błędnym przyjęciem, iż dotacja oświatowa została pobrana w nadmiernej wysokości, podczas gdy liczba słuchaczy korelowała z liczba osób, na których pobrano dotację. 4. Naruszenie art. 26 ust. 2 i 3 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych poprzez niezasadne podważenie wiarygodności podpisów słuchaczy na listach obecności, gdy podpisy te odpowiadały wymogom prawnym i został spełniony wymóg 50 % frekwencji słuchaczy na zajęciach. 5. Naruszenie art. 34 ust. 1 w zw. z art. 26 ust. 2 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych w zw. z § 9 - § 12 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz. U. poz. 493, z późn. zm.) poprzez zaniechanie uwzględnienia przez organ I i II instancji przepisów przejściowych wynikających z rozporządzenia w sytuacji, w której do dnia 16 maja 2022 r. trwał w Polsce stan epidemii (a kwestionowana jest frekwencja uczniów za 2022 r.), a w konsekwencji wymóg uczestnictwa ucznia w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych ustala się w danym miesiącu w odniesieniu do okresu, w którym danego ucznia nie obejmowało ograniczenie funkcjonowania szkoły, czego w niniejszej sprawie zaniechano. 6. Naruszenie art. 136 ustawy Prawo Oświatowe w zw. z art. 160 ust. 1 ustawy Prawo Oświatowe poprzez zakwestionowanie prawidłowości pobrania dotacji oświatowej, podczas gdy dane osobowe kandydatów zgromadzone w celach postępowania rekrutacyjnego i dokumentacja postępowania rekrutacyjnego są przechowywane nie dłużej niż do końca okresu, w którym uczeń uczęszcza do placówki, a nadto dokumenty tożsamości oraz medyczne uczniów nie stanowią dokumentacji przebiegu nauczania i posiadanie tych dokumentów jest irrelewantne z punktu widzenia prawidłowości pobrania dotacji oświatowej. 7. Naruszenie art. 180 § 1 ustawy Prawo Oświatowe w zw. z art. 36 ust. 1 i 2 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych poprzez przekroczenie zakresu kontroli prawidłowości pobrania i wydatkowania dotacji oświatowej, gdyż rolą organu dotującego nie jest ocena dokumentacji medycznej uczniów oraz ocena prawidłowości prowadzonych przez placówkę zajęć. 8. Naruszenie § 10 ust. 5 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 29 sierpnia 2014 r. w sprawie prowadzenia przez publiczne gimnazja dla dorosłych i szkoły ponadgimnazjalne dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji poprzez oparcie przez organ II instancji decyzji na tej podstawie prawnej, gdy rozporządzenie to odnosi się do placówek publicznych, a szkoła prowadzona przez skarżącą ma charakter niepubliczny, co implikuje, że treść tego rozporządzenia nie ma zastosowania. Mając na uwadze powyższe zarzuty wniesiono o: 1. Wyznaczenie rozprawy. 2. Dopuszczenie dowodów dokumentów: a) umowa o świadczenie usług edukacyjnych z K. M. - na fakt zawarcia przeprowadzenie z umowy ze słuchaczem i zasadności pobrania dotacji oświatowej z tego tytułu; b) świadectwa słuchaczy uczęszczających do placówki - na fakt posiadania wymaganej dokumentacji przez placówkę i zasadności pobrania dotacji oświatowej; c) karty pobytu słuchaczy uczęszczających do placówki - na fakt posiadania wymaganej dokumentacji przez placówkę i zasadności pobrania dotacji oświatowej; - dokumenty te były do dyspozycji organu administracyjnego w toku postępowania kontrolnego i administracyjnego, niemniej z uwagi na dalsze niezasadne kwestionowanie prawidłowości pobrania dotacji oświatowej zasadne jest przeprowadzenie dowodu z w/w dokumentów. 3. Uchylenie przedmiotowej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie - oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Krakowa i umorzenie postępowania w całości. 4. Zasądzenie na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania według norm przypisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie. Organ II instancji podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, zwanej dalej w skrócie P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu zgodności z prawem (legalności) zaskarżonego aktu (odpowiednio decyzji, postanowienia, innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej) z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa. Przeprowadzona w tej sprawie kontrola sądu administracyjnego według wyżej wskazanych kryteriów doprowadziła Sąd do stwierdzenia, że poddane kontroli decyzje są zgodne z prawem. Ocenie Sądu podlegała zasadność ustalenia przez orzekające w rozpoznawanej sprawie organy kwoty zwrotu dotacji oświatowej wykorzystanej w nadmiernej wysokości. Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowi art. 252 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1530, zwanej dalej ustawą o finansach publicznych), w brzmieniu obowiązującym na datę wydania zaskarżonej decyzji. Zgodnie z art. 252 ust. 1-6 u.f.p. – (1) dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego: 1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem, 2) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości - podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2. (2) W przypadku gdy termin wykorzystania dotacji, o których mowa w ust. 1, jest krótszy niż rok budżetowy, podlegają one zwrotowi w terminie 15 dni po upływie terminu wykorzystania dotacji. (3) Dotacjami pobranymi w nadmiernej wysokości są dotacje otrzymane z budżetu jednostki samorządu terytorialnego w wysokości wyższej niż określona w odrębnych przepisach, umowie lub wyższej niż niezbędna na dofinansowanie lub finansowanie dotowanego zadania. (4) Dotacjami nienależnymi są dotacje udzielone bez podstawy prawnej. (5) Zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego podlega ta część dotacji, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, nienależnie udzielona lub pobrana w nadmiernej wysokości. (6) Odsetki od dotacji podlegających zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego nalicza się począwszy od dnia: 1) przekazania z budżetu jednostki samorządu terytorialnego dotacji wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem; 2) następującego po upływie terminów zwrotu określonych w ust. 1 i 2 w odniesieniu do dotacji pobranej nienależnie lub w nadmiernej wysokości. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym pozostaje aktualny pogląd, sformułowany jeszcze na podstawie przepisów obowiązujących przed nowelizacjami przepisu art. 90 ustawy o systemie oświaty w 2014 r. i 2015 r., że omawiane dotacje są dotacjami podmiotowo-celowymi, a nie tylko podmiotowymi, gdyż udziela się ich jednostkom spoza sektora finansów publicznych na dofinansowanie ich bieżącej działalności statutowej, ale również na konkretny cel – realizację dofinansowania konkretnych zadań szkoły lub placówki w zakresie kształcenia, wychowania i opieki. Dotację oświatową można wydatkować na cele ściśle związane z procesem kształcenia uczniów szkoły. Dotacja przysługuje na każdego ucznia i w tym zakresie ma charakter podmiotowy, jednakże przeznaczona jest na dofinansowanie realizacji konkretnych zadań szkoły określonych ww. przepisie i w tym zakresie przyznawana dotacja ma charakter celowy (por. m. in. wyroki NSA z dnia: 15 października 2014 r., sygn. akt II GSK 1403/13; z 9 września 2015 r., sygn. akt II GSK 1616/14, oraz: WSA w Gliwicach z dnia 15 lutego 2017 r., sygn. akt I SA/Gl 1220/16, WSA w Białymstoku z dnia 20 lutego 2019 r., sygn. akt I SA/Bk 688/18). Z regulacji ustawowych wynika, że "dotacjami pobranymi w nadmiernej wysokości" są te spośród dotacji otrzymanych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, których wysokość jest wyższa niż określona w odrębnych przepisach, umowie lub wyższej niż niezbędna na dofinansowanie lub finansowanie dotowanego zadania. Zwrotowi zatem do budżetu jednostki samorządu terytorialnego podlega ta część dotacji, która została wykorzystana odpowiednio: niezgodnie z przeznaczeniem, nienależnie udzielona lub pobrana w nadmiernej wysokości (ust. 5). Zgodnie z regulacjami ustawy z 27.10.2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2025, poz. 439 ze zm., w skrócie u.f.z.o.) dotyczącymi kwestii udzielania dotacji na ucznia w przypadku szkół niepublicznych (art. 26 u.f.z.o.): Niepubliczne szkoły, w których jest realizowany obowiązek szkolny lub obowiązek nauki, otrzymują na każdego ucznia dotację z budżetu jednostki samorządu terytorialnego będącej dla tych szkół organem rejestrującym, w wysokości równej przewidzianej kwocie potrzeb oświatowych na takiego ucznia dla jednostki samorządu terytorialnego. (ust. 1) Niepubliczne szkoły, w których nie jest realizowany obowiązek szkolny lub obowiązek nauki, otrzymują na każdego ucznia uczestniczącego w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, z których uczeń nie został zwolniony na podstawie przepisów wydanych na podstawie art. 44zb ustawy o systemie oświaty, dotację z budżetu jednostki samorządu terytorialnego będącej dla tych szkół organem rejestrującym, w wysokości równej przewidzianej kwocie potrzeb oświatowych na takiego ucznia dla jednostki samorządu terytorialnego.(ust. 2) Uczestnictwo uczniów w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych, o którym mowa w ust. 2, potwierdza się na tych zajęciach ich własnoręcznymi, czytelnymi podpisami na listach obecności. (ust. 3) Dotacja, o której mowa w ust. 2, przysługuje za lipiec i sierpień na każdego ucznia, który w czerwcu spełnił warunek, o którym mowa w ust. 2. (ust. 4). W kontrolowanej sprawie rozstrzygnięcia wymagała kwestia, czy w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego, strona skarżąca (jako organ prowadzący [...] Szkołę C. w K. dalej w skrócie: szkoła) prawidłowo została obciążona obowiązkiem zwrotu otrzymanej w 2022 r. dotacji oświatowej jako dotacji pobranej w nadmiernej wysokości. Na wstępie wskazać trzeba, że do spraw dotyczących środków publicznych, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Analiza uregulowań ustawy o finansach publicznych wskazuje, że przepis art. 61 ustawy o finansach publicznych inaczej reguluje jedynie właściwość organu administracji, dlatego postępowanie w sprawie zwrotu dotacji prowadzone jest na podstawie wprost stosowanych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W szczególności znajdą zastosowanie do tego postępowania przepisy dotyczące zasad ogólnych postępowania administracyjnego, terminów załatwienia spraw, doręczeń, wezwań, protokołów, dowodów, decyzji i postanowień, odwołań oraz nadzwyczajnych trybów wzruszania rozstrzygnięć (vide np. WSA w Krakowie w wyroku z 13 sierpnia 2024 r., III SA/Kr 316/24). W ocenie Sądu, organy administracyjne w tej sprawie działały na podstawie przepisów prawa, zgodnie z brzmieniem art. 6 ustawy z dnia z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz.572, zwanej dalej w skrócie – k.p.a.) i nie naruszyły wskazanych w zarzutach skargi przepisów k.p.a., w tym m.in. art. 6, art. 10 § 1, art. 15 art. 7, art. 75, art. 77 § 1, art. 84, art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a. Stojąc na straży praworządności, w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy w postaci dokumentów a następnie na podstawie całokształtu materiału dowodowego, oceniły jakie okoliczności zostały udowodnione. Zastosowały zatem zasadę swobodnej oceny dowodów, przy czy ocena ta nie miała charakteru dowolnego stąd Sąd orzekający w tej sprawie, w pełni tę ocenę podzielił. Odnosząc się do wyników tej oceny, wskazać trzeba, że organ nie czyni ustaleń faktycznych w próżni, lecz zawsze przez pryzmat normy prawa materialnego. Nie można zatem pomijać charakteru dotacji wynikającego z art. 126 ustawy o finansach publicznych, zgodnie z którym dotacje są to podlegające szczególnym zasadom rozliczania środki z budżetu państwa, budżetu jednostek samorządu terytorialnego oraz z państwowych funduszy celowych przeznaczone na podstawie niniejszej ustawy, odrębnych ustaw lub umów międzynarodowych, na finansowanie lub dofinansowanie realizacji zadań publicznych. Skoro zatem dotacje pochodzą ze środków publicznych, to sposób ich wykorzystania jest pod szczególną kontrolą. Dotujący jest zobowiązany do kontrolowania wydatkowania dotacji, a dotowany - do przeznaczania otrzymanych dotacji tylko na zadania określone w umowie o dotację w terminie w niej określonym i w sposób tam opisany. Prawidłowość gospodarowania środkami dotacji z budżetów jednostek samorządu terytorialnego podlega ochronie określonej m.in. przepisami o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych. Z akt postępowania wynika, że [...] Szkoła C. w K. otrzymała w 2022 r. dotację z budżetu Gminy Miejskiej Kraków w wysokości 658.261,92 zł. W okresie od 4 października do 21 grudnia 2023 r. przeprowadzono kontrolę prawidłowości pobrania tej dotacji. Kontrola wykazała, że część dotacji w kwocie 310.309,92 zł została pobrana w nadmiernej wysokości z powodu wykazania do dotacji osób, które: - nie posiadały statusu ucznia z uwagi na brak wymaganych dokumentów rekrutacyjnych (świadectwa średniego wykształcenia oraz ważnego zaświadczenia lekarskiego od lekarza medycyny pracy, brak zezwolenie dla cudzoziemców, brak odpowiedniej karty pobytu czy wizy) – vide tabela w uzasadnieniu decyzji organu I instancji (s.17-39 uzasadnienia, k. 000064 i n. a.a.); Wykazano także: - problem z umowami lub brakiem umów o świadczenie usług edukacyjnych - vide tabela w uzasadnieniu decyzji organu I instancji (s.41-43 uzasadnienia, k. 000052 i n. a.a.); - nieprawidłowości w dziennikach zajęć - vide tabela w uzasadnieniu decyzji organu I instancji (s.4347 uzasadnienia, k. 000051 i n. a.a.); - brak uzyskania wymaganej frekwencji przez słuchaczy szkoły - vide tabela w uzasadnieniu decyzji organu I instancji (s. 56-59 uzasadnienia). W ocenie Sądu dokonane w powyższym zakresie ustalenia orzekających organów, jak i zajęte przez nie w tych kwestiach stanowisko są prawidłowe. Wbrew zarzutom skargi, bezsprzecznie wykładnia art. 26 ust. 3 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, zmienionego przez art. 44 pkt 10 lit. b ustawy z dnia 22 listopada 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo oświatowe, ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r., poz. 2245) z dniem 1 stycznia 2019 r., prowadzi do wniosku, że potwierdzenie obecności powinno nastąpić poprzez złożenie własnoręcznego i czytelnego, tj. umożliwiającego identyfikację, podpisu. Zmiana art. 26 ust. 3 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych polegała bowiem na tym, że w ust. 3 wyraz "własnoręcznymi" ustawodawca zastąpił wyrazami "własnoręcznymi, czytelnymi". Czytelny podpis, to zatem taki znak pisany, który w sposób czytelny wskazuje co najmniej nazwisko osoby podpisującej (tak np. WSA w Łodzi w wyroku z dnia 5 maja 2015 r., sygn. akt III SA/Łd 167/15; LEX nr 1793343). Musi więc on zawierać dane pozwalające na łatwą i rzeczywistą identyfikację podpisującej osoby. Wobec powyższego trafne są więc argumenty orzekających organów, że obowiązkiem szkoły było należyte udokumentowanie przebiegu procesu kształcenia w oparciu o listy obecności, które winny spełniać wymogi ustawowe określone w art. 26 ust. 3 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. Jeśli podpisu nie można zweryfikować w zakresie pochodzenia od określonego ucznia, jak to w sposób przekonujący wykazały organy, to oznacza to, że szkoła nie wykazała faktu jego uczestnictwa w co najmniej 50% zajęć i dotacja nie przysługiwała na tego ucznia. Wiąże się to z obowiązkiem zwrotu tej części dotacji na podstawie art. 252 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Taka sytuacja miała miejsce w tej sprawie. Przedłożone listy obecności nie pozwalają rzeczywiście zweryfikować złożonych podpisów w zakresie pochodzenia ich od konkretnych słuchaczy. Dotacja oświatowa – jak już wyżej wskazano – służy pokrywaniu części wydatków bieżących ponoszonych przez szkołę (przedszkole) w przeliczeniu na jednego ucznia, zatem dotacje opierają się na liczbie uczniów (wychowanków) faktycznie kształcących się (tak NSA w wyroku z dnia 3 września 2015r., sygn. akt II GSK 1593/14, publ.: http://cbois.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA). Organ dotujący wskazał, że podstawą ustaleń zawyżonej liczby słuchaczy w stosunku do przyznanej dotacji było zakwestionowanie podpisów uczniów na listach obecności odzwierciedlających ich uczestnictwo, w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych. W ocenie Sądu, podpis na dokumencie powinien być na tyle czytelny, aby pozwolił zidentyfikować osobę, która go złożyła i wymogu tego nie sposób zastąpić innymi wnioskami dowodowymi w postaci np. oświadczeń słuchaczy, przesłuchań słuchaczy, czy przesłuchania strony na okoliczność uczęszczania uczniów na zajęcia. Do kontrolujących podmiot prowadzący szkołę nie należy ustalanie na podstawie innych niż dzienniki lekcyjne i listy obecności dowodów, w szczególności np. na podstawie rozmów z nauczycielami lub uczniami, czy konkretni słuchacze faktycznie uczestniczyli w wymaganej liczbie zajęć. Wartość dowodowa takich informacji, uzyskanych po kilku latach od zdarzenia, może bowiem budzić istotne wątpliwości, gdy tymczasem dzienniki i listy obecności pozwalają i nakazują odnotowywanie obecności w sposób wiarygodny. To do obowiązków szkoły należy wykazanie w wiarygodny sposób, że dotacja przysługuje na konkretnego ucznia, co wymaga uzyskania przez szkołę czytelnego podpisu na listach obecności - art. 26 ust. 3 u.f.z.o. Jeśli podpisu nie można tak zweryfikować w zakresie pochodzenia od ucznia oznacza to, że szkoła nie wykazała faktu jego uczestnictwa w co najmniej 50% zajęć i dotacja nie przysługiwała na tego ucznia, co z kolei wiąże się z obowiązkiem zwrotu tej części dotacji na podstawie art. 252 u.f.p. Wymóg "własnoręcznego, czytelnego podpisu" wskazanego w art. 26 ust. 3 cyt. ustawy należy interpretować ściśle. Intencją ustawodawcy było zaostrzenie sposobu dokumentowania obecności słuchaczy na zajęciach przez szkoły ubiegające się o dotację, tak aby nie zaistniały wątpliwości co do tożsamości osób, którzy według organu prowadzącego placówkę spełnili wymóg 50% frekwencji na zajęciach. Z tego też względu złożenie podpisu nieczytelnego lub w formie parafy, nawet jeżeli uczynił to własnoręcznie słuchacz, nie spełnia warunków określonych w art. 26 ust. 3 u.f.z.o. pozwalających na uznanie, iż udział w zajęciach słuchacza, na którego przyznano dotację, został należycie udokumentowany. Podkreślić należy raz jeszcze, że uczestnictwo uczniów w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych, począwszy od 1 stycznia 2019r., potwierdza się na tych zajęciach ich własnoręcznymi, czytelnymi podpisami na listach obecności. Celem wprowadzenia tej zmiany było m.in. uniknięcie jakichkolwiek wątpliwości co do to okoliczności, czy dany słuchacz był obecny w danym dniu w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych finansowanych ze środków publicznych. Częstą praktyką podnoszoną również w orzecznictwie sądów administracyjnych było bowiem ubieganie się przez placówki szkolne o dotacje na uczniów, którzy fizycznie w takich zajęciach nie brali udziału. W świetle powyższego obowiązkiem szkoły było należyte udokumentowanie przebiegu procesu kształcenia w oparciu o listy obecności, które winny spełniać wymogi ustawowe określone w art. 26 ust. 3 u.f.z.o. Nie można też uznać za naruszenie prawa mające istotny wpływ na wynik sprawy przywołanie przez Kolegium w zaskarżonej decyzji fragmentu uzasadnienia wyroku WSA w Krakowie z 13.03.2024 r., I SA/Kr 400/23, w którym wskazano, że "Nie można też pominąć treści (mającego w sprawie zastosowanie) § 10 ust. 5 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 29 sierpnia 2014r. w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania, działalności wychowawczej i opiekuńczej oraz rodzajów tej dokumentacji (Dz. U. poz. 1170 ze zm.; dalej-rozp. MEN) wedle którego "szkoła prowadzi dla każdego oddziału dziennik lekcyjny, w którym dokumentuje się przebieg nauczania w danym roku szkolnym." "W dzienniku lekcyjnym prowadzonym przez szkołę dla dorosłych wpisuje się tematy przeprowadzonych zajęć edukacyjnych, oceny uzyskane w ramach wewnątrzszkolnego systemu oceniania oraz oceny z ustnych i pisemnych egzaminów semestralnych i egzaminów poprawkowych. Przeprowadzenie zajęć nauczyciel potwierdza podpisem, z zastrzeżeniem § 22 ust. 5. Integralną częścią dziennika lekcyjnego są listy obecności, na których obecność na poszczególnych godzinach zajęć edukacyjnych słuchacze potwierdzają własnoręcznym podpisem". Zatem wyraźnie wskazano, że uczestnictwo uczniów w obowiązkowych zajęciach edukacyjnych musi być potwierdzone ich własnoręcznymi podpisami na listach obecności na tych zajęciach, a obecność na poszczególnych godzinach zajęć edukacyjnych słuchacze potwierdzają własnoręcznym podpisem" (vide wyr. WSA w Krakowie z 13.03.2024 r., I SA/Kr 400/23). Organ powołał się na poglądy zawarte w powyższym wyroku celem wzmocnienia własnej argumentacji dotyczącej wykładni zastosowanego w sprawie przepisu art. 26 ust. 3 u.f.z.o. W sprawie o zbliżonym stanie faktycznym i prawnym zapadł wyrok z 20 listopada 2025 r., sygn. akt III SA/Gl 566/25 i Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela wyrażone tam stanowisko, dlatego też posłuży się użytymi tam argumentami. W przytoczonym wyroku Sąd wskazał, że określenie "nieczytelny napis (podpis)" nie jest terminem tak niejasnym, by wymagał specjalnych zabiegów interpretacyjnych. Jest to termin występujący w mowie potocznej, gdzie za nieczytelny zapis uważa się po prostu taki, którego nie da się odczytać, a podpis to taki, że nie można stwierdzić od kogo pochodzi. Nie trzeba oczekiwać tu specjalnie głębokich wywodów. Poza tym udokumentowanie obecności słuchacza na zajęciach własnoręcznym, czytelnym podpisem nie jest wymogiem niemożliwym ani trudnym do spełnienia. Wymaga tylko staranności w prowadzeniu dokumentacji uzasadniającej właściwe użycie dotacji pochodzącej ze środków publicznych. Wprowadzenie tego warunku nastąpiło przepisem ustawowym, nie wymagającym szczególnie zawiłej wykładni, a zatem takim, który nie "zaskakuje" adresata normy prawnej, do której powinien się zastosować. Nie ma tu mowy o naruszeniu zasady proporcjonalności. Na kwestię tę zresztą należy spojrzeć z szerszej perspektywy. Podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji stanowią przepisy u.f.p. oraz u.f.z.o. O tym zatem, czy danej szkole przysługuje dotacja przesądza okoliczność, czy dana osoba jest uczniem i czy spełnia w danym miesiącu warunek w postaci uczestnictwa w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych. W razie niespełnienia tych warunków wchodzą w grę konsekwencje z przepisu art. 252 u.f.p. i dotacje udzielone z budżetu jednostki samorządu terytorialnego wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem lub pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości podlegają zwrotowi do budżetu wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, w ciągu 15 dni od dnia stwierdzenia okoliczności, o których mowa w pkt 1 lub pkt 2. Nie jest, zdaniem Sądu, naruszeniem zasady proporcjonalności, taki stan prawny, który wymaga od beneficjenta starannego i szczegółowego rozliczenia się z dotacji pobranych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego. Takim rozliczeniem jest udokumentowanie uczestnictwa słuchaczy w zajęciach własnoręcznym, czytelnym podpisem. Kolegium, jak i organ pierwszej instancji, w sposób jasny wyjaśnili także sposób wyliczenia kwot przedmiotowej dotacji do zwrotu, który nie jest w sprawie kwestionowany. Wobec powyższego postawione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania, nie potwierdziły się. Nawet mając na względzie, że w świetle art. 75 § 1 k.p.a., za dowód należy dopuścić wszystko, co nie jest sprzeczne z prawem, to racje ma Kolegium podnosząc zasadny argument związany z nadrzędnym celem dotacji oświatowej, którym jest jej przeznaczenie na cele związane z kształceniem w wysokości odpowiadającej liczbie uczniów, którzy korzystali z kształcenia organizowanego przez stronę. Do organu orzekającego w sprawie nie należy ustalanie na podstawie innych niż dzienniki lekcyjne i listy obecności dowodów, czy słuchacze faktycznie uczestniczyli w wymaganej liczbie zajęć. Podpis na dokumencie powinien być zatem, jak trafnie argumentuje Kolegium, na tyle czytelny, aby pozwolił zidentyfikowanie danej osoby. Nieprawidłowo prowadzonej dokumentacji nie można więc sanować przez złożenie przez słuchaczy oświadczeń odnośnie złożonych podpisów. Racje ma Kolegium, że "...wymogu "czytelnego własnoręcznego podpisu" nie można niejako zastąpić, czy sanować wskazywanymi przez stronę wnioskami dowodowymi. Wymóg "własnoręcznego, czytelnego podpisu" wskazanego w art. 26 ust. 3 cyt. ustawy należy interpretować ściśle." Organy w sposób jasny, przejrzysty i przekonujący wykazały niespełnienie w tym względzie powyższych wymogów. Stąd, zasadnie Kolegium stwierdziło, że brak było podstaw do skorzystania z wiedzy specjalistycznej biegłego z zakresu pisma ręcznego, który mógłby potwierdzić zarówno autentyczność podpisów jak i czytelność podpisów w językach obcych, jak i do porównywania złożonych na listach podpisów z kartami wzorów podpisu słuchaczy. Nie jest to przecież kwestia związana z autentycznością podpisu i czy został on przerobiony, czy też podrobiony, lecz kwestia jego czytelności przede wszystkim w sposób dający podstawę do identyfikacji osoby umieszczającej go w dzienniku, czy na liście obecności. Podsumowując, w przedmiotowej sprawie nie doszło do naruszenia powoływanych w skardze przepisów prawa materialnego. Nieuzasadnione są także zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Z akt sprawy wynika jednoznacznie, że materiał dowodowy został zebrany przez organy w sposób rzetelny i skrupulatny. Był on przy tym kompletny i wystarczający dla podjęcia rozstrzygnięcia, a jego spójna, logiczna i kompleksowa ocena nie naruszyła granic swobodnej oceny dowodów. Organy poddały analizie całość zebranego materiału dowodowego. Lektura uzasadnień decyzji prowadzi do wniosku, iż organy w wystarczający sposób ustosunkowały się do zarzutów podnoszonych przez skarżącą i przedstawiły stanowisko w kwestii zasadności zwrotu dotacji. Zarzuty dotyczące wadliwej oceny dowodów są natomiast jedynie wówczas słuszne, gdy zasadność ocen i wniosków, wyprowadzonych przez organ wydający rozstrzygnięcie, nie odpowiada wymogom logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego tj. gdy wyprowadzone ze zgromadzonych dowodów wnioski naruszają swobodną ocenę dowodów. Zarzut ten nie może jednak sprowadzać się do samej tylko polemiki z ustaleniami poczynionymi w uzasadnieniu rozstrzygnięcia organu, czy do odmiennej oceny materiału dowodowego, lecz winien polegać na wykazaniu, jakich uchybień w świetle norm prawnych, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, dopuściły się organy. Sam fakt, iż materiał dowodowy został przez organy oceniony odmiennie niż oczekiwała tego strona skarżąca, nie świadczy o naruszeniu zasad postępowania. Określenie wobec strony skarżącej obowiązku zwrotu dotacji jest bowiem efektem szeregu prawidłowych ustaleń, czynionych zgodnie z wymogami prawa i odpowiada wysokości kwot stanowiących dotację pobraną w nadmiernej wysokości, wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem oraz niewykorzystaną w terminie. Za trafne przyjąć należało argumenty orzekających organów, że obowiązkiem szkoły było należyte udokumentowanie przebiegu procesu kształcenia w oparciu o listy obecności, które winny spełniać wymogi ustawowe określone w art. 26 ust. 3 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. Wbrew zarzutowi skargi z pkt 5 – organ administracyjny uwzględnił postanowienia rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 – poczynił na jego kanwie stosowne ustalenia (s. 55 uzasadnienia organu I instancji). Ustalenia te zostały zaaprobowane przez Kolegium w zaskarżonej decyzji. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut zawarty w pkt 6 skargi, organy nie naruszyły przepisu art. 160 ustawy Prawo Oświatowe, bowiem przepis ten nie mógł mieć zastosowania w tej sprawie, co wynika jasno z jego literalnego brzmienia. Przepis ten stanowi: Dane osobowe kandydatów zgromadzone w celach postępowania rekrutacyjnego oraz dokumentacja postępowania rekrutacyjnego są przechowywane nie dłużej niż do końca okresu, w którym uczeń korzysta z wychowania przedszkolnego w danym publicznym przedszkolu, oddziale przedszkolnym w publicznej szkole podstawowej lub publicznej innej formie wychowania przedszkolnego albo uczęszcza do danej publicznej szkoły, publicznej placówki, na zajęcia w publicznej placówce oświatowo-wychowawczej, na kształcenie ustawiczne w formach pozaszkolnych lub na kwalifikacyjny kurs zawodowy. Nie jest też zasadny zarzut podniesiony w pkt 7 skargi, gdyż organy nie oceniały dokumentacji medycznej, a wskazywały na jej brak. Nie można też zarzucić organom, że dokonywały oceny prawidłowości prowadzonych przez placówkę zajęć. W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest zarzutów, które należałoby wziąć pod uwagę z urzędu, skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. jako całkowicie bezzasadna.