III SA/Kr 1377/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Kisielowska Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Karcz (spr.) Asesor WSA Magdalena Gawlikowska Protokolant Sekretarz Sądowy Monika Tuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2026 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Rektora Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie z dnia 14 kwietnia 2025 r., nr 2024/2025/163723/IFA/75 w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Rektora Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie na rzecz skarżącej A. S. 200 (słownie: dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Rektor Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej (dalej: Rektor) decyzją z dnia 14 kwietnia 2025 r. nr 2024/2025/163723/IFA/75 po ponownym rozpatrzeniu sprawy utrzymał w mocy decyzję Rektora z dnia 10 grudnia 2024 r. nr 2024/2025/163723/IFA/74 o odmowie przyznania A. S. (dalej: Skarżąca) stypendium rektora w roku akademickim 2024/2025. Kontrolowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym. Skarżąca wystąpiła w dniu 10 października 2024 r. z wnioskiem o przyznanie stypendium rektora na rok 2024/2025 lecz Rektor decyzją z dnia 10 grudnia 2024 r. odmówił przyznania Skarżącej tego stypendium z uzasadnieniem, że choć prawidłowo złożyła wniosek, to zgodnie z obowiązującym regulaminem stypendialnym uzyskana przez nią liczba punktów (18,88) nie pozwoliła zakwalifikować jej do stypendium, bo na jej stopniu, kierunku, formie i roku studiów stypendium III stopnia było przyznawane od 19,32 punktów, stypendium II stopnia było przyznawane od 20 punktów a stypendium I stopnia było przyznawane od 21,12 punktów. Skarżąca odwołała się od tej decyzji podnosząc we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, że w procedurze przyznawania tego stypendium nie uwzględniono żadnych możliwości weryfikacji przez studentów prawidłowości sporządzenia przez Uczelnię list rankingowych oraz że listy te nie są w żaden sposób ujawniane w związku z czym student, któremu odmówiono przyznania stypendium nie ma możliwości sprawdzenia czy ta odmowa była zasadna i czy prawidłowo zostały ustalone listy rankingowe. Zarzuciła również, że na podstawie tak sformułowanego uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie jest w stanie zweryfikować jak wyglądała lista rankingowa i za co poszczególnym osobom zostały przyznane punkty. Jej zdaniem tylko ujawnienie listy ze wskazaniem: średniej ocen każdej z osób na liście, liczby przyznanych jej punktów za średnią ocen oraz wskazanie szczególnych osiągnięć tej osoby z podaniem liczby punktów przyznanych za te osiągnięcia pozwala na wyjaśnienie podstawy faktycznej odmowy przyznania stypendium rektora ze względu na zbyt małą liczbę punktów. Podniosła, że zgodnie z art. 86 ust. 2 w zw. z art. 86 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym odmowa przyznania stypendium rektora następuje w drodze decyzji a to oznacza, że jej uzasadnienie powinna odpowiadać warunkom z art. 107 k.p.a.. Odnosząc zaś tę uwagę do zaskarżonej decyzji stwierdziła, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest zbyt lakoniczne i nie pozwala w żaden sposób na sprawdzenie czy postępowanie w zakresie tworzenia list rankingowych zostało przeprowadzone zgodnie z regulaminem. Wskazała że jej średnia ocen w roku akademickim 2023/2024 wynosiła 4,72 a z informacji uzyskanych przez nią od studentów z jej roku i kierunku którym przyznano stypendium wynika, że otrzymały je osoby z znacznie niższą od jej średnich ocen, których osiągnięcia naukowe nie powinny wykraczać poza 1 pkt zgodnie z regulaminową tabelą. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Rektor decyzją z dnia 14 kwietnia 2025 r. utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia 10 grudnia 2024 r. W podstawie prawnej decyzji powołał art. 86 ust. 1 pkt 4 oraz ust. 2 jak również art. 91-95 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (tj:Dz.U.2024.1571 ze zm.) dalej "u.p.s.w.n." oraz stosowne postanowienia statutu uczelni i regulaminu. Uzasadniając decyzję przytoczył treść odpowiednich postanowień regulaminu stypendialnego podnosząc, że liczba studentów otrzymujących stypendium rektora na danym stopniu, kierunku, formie i roku nie może być większa niż 9% ogólnej liczby studentów danego stopnia, kierunku, formy i roku oraz, że stypendium rektora jest przyznawane na podstawie list rankingowych studentów danego stopnia, kierunku formy i roku studiów według uzyskanej liczby punktów w kolejności malejącej od najwyższej poczynając oraz, że szczegółowy opis procedury wyłaniania najlepszych studentów opisany jest w tym regulaminie Rektor wskazał, że ponownie przeliczył punkty Skarżącej oraz zbadał czy procedura wyłaniania stypendystów na roku Skarżącej była zgodna z regulaminem co pozwoliło mu stwierdzić, że nie wystąpiły nieprawidłowości w tym zakresie. Wyjaśnił, że regulamin odnoszący się do osiągnięć naukowych, sportowych i artystycznych konkretyzuje za jaki rodzaj aktywności powinny być przyznane dodatkowe punkty i w jakiej ilości przy czym za poszczególne rodzaje działalności artystycznej nie sumują się w przeciwieństwie do punktów za poszczególne rodzaje działalności naukowej. Wskazując na powyższe Rektor podniósł, że Skarżąca do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie dołączyła żadnej dokumentacji, która pozwalałby na przyznanie jej dodatkowych punktów. Rektor nie przychylił się do zarzutu Skarżącej, że nie miała możliwości stwierdzenia prawidłowości odmowy przyznania jej stypendium bo podkreślił, że każdy wnioskodawca mógł zapoznać się z listą rankingową bezpośrednio w Dziale Spraw Studenckich, gdyż od momentu ogłoszenia wyników stypendiów lista rankingowa była tam dostępna dla każdego a ponieważ Skarżąca z uzasadnienia zaskarżonej decyzji organu I instancji wiedziała ile uzyskała punktów to w takiej sytuacji mogła stwierdzić czy stypendium zostało odmówione na podstawie prawidłowych danych. Wyjaśnił, że lista rankingowa zawierająca numery albumów nie została opublikowana w Internecie z uwagi na fakt, że uczelniany program pocztowy dokonałby deszyfracji tych albumów i umożliwił dostęp do danych osobowych co stanowiłoby by naruszenie ochrony danych osobowych. Podniósł również, że regulamin stypendialny jest publicznie dostępny na stronie Uczelni i każdy student może się z nim zapoznać. W ocenie Rektora podniesiona przez Skarżącą argumentacja nie uzasadnia zmiany decyzji i przyznania stypendium, gdyż nie zmienia pozycji rankingowej Skarżącej. Powtórzył, że choć Skarżąca uzyskała liczbę punktów 18,88 (za oceny w nauce) to nie miała dodatkowych punktów za osiągnięcia naukowe, sportowe, artystyczne a niestety taka liczba punktów nie pozwoliła jej zakwalifikować do stypendium rektora, bo na stopniu, kierunku, formie i roku studiów Skarżącej stypendium było przyznawane od 19,32 punktów. Podsumowując Rektor stwierdził, że cała procedura tworzenia rankingu na roczniku Skarżącej przebiegła prawidłowo, zgodnie z regulaminem stypendialnym. Jednocześnie podkreślił, że w myśl art. 95 ust. 1 u.p.s.w.n. konstrukcja regulaminu stypendialnego jest zastrzeżona dla uczelni przy czym regulamin ten został zgodnie z art. 95 ust. 2 u.p.s.w.n. zaakceptowany przez samorząd studentów. Jednocześnie podniósł, że Rektor mając na uwadze obowiązujące przepisy w tym art. 91 ust. 1 u.p.s.w.n. tworząc ranking do stypendium nie może uwzględniać tylko i wyłącznie samej średniej ocen lecz zobowiązany jest brać pod uwagę również osiągnięcia naukowe, sportowe i artystyczne studentów, zatem na poszczególnych kierunkach i rocznikach może zdarzyć się i tak, że będą osoby, które mimo, że posiadały minimalnie niższą średnią ocen niż inni, to miały dodatkowe punkty za takie działalności i po ich zsumowaniu uplasowały się wyżej w rankingi co jest zgodne z prawem. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Skarżąca zarzuciła Rektorowi naruszenie art. 107 §1 oraz §3 k.p.a. i w oparciu o tak sformułowany zarzut wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania. Uzasadniając skargę podniosła, że skarżona decyzja mimo obszernego uzasadnienia nadal nie zawiera należytego wyjaśnienia podstawy prawnej i faktycznej rozstrzygnięcia Uwypukliła, że sporne listy rankingowe przedstawiają wyłącznie wynik postępowania i na ich podstawie nie da się zweryfikować czy poszczególnym osobom prawidłowo przyznano i naliczono punkty zwłaszcza za szczególne osiągnięcia. Powtórzyła, że tylko ujawnienie zanonimizowanej listy ze wskazaniem średniej ocen każdej z osób na liście, liczby przyznanych jej punktów za średnią ocen oraz wskazanie szczególnych osiągnięć tej osoby z podaniem liczby punktów przyznanych za te osiągnięcia pozwala na wyjaśnienie podstawy faktycznej odmowy przyznania stypendium rektora ze względu na zbyt małą liczbę punktów. W odpowiedzi na skargę Rektor wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje: Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U.2026.143 dalej: p.p.s.a.) uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy to uwzględniając skargę uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części (art. 145 §1 p.p.s.a.). Z kolei jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach to uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części (art. 145 §2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w tak określonych granicach wykazała, że skarga zawiera usprawiedliwione podstawy. Przywołane przez Rektora przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce w art. 86 stanowią, że student może ubiegać się m.in. o stypendium rektora (ust.1 pkt 4) a przyznanie tego świadczenia oraz odmowa jego przyznania następują w drodze decyzji administracyjnej (ust. 2). Przepis art. 93 ust. 1 u.p.s.w.n. stanowi z kolei, że stypendium rektora otrzymuje student, który uzyskał wyróżniające wyniki w nauce, osiągnięcia naukowe lub artystyczne, lub osiągnięcia sportowe we współzawodnictwie co najmniej na poziomie krajowym. Natomiast zgodnie z art. 93 ust. 2 u.p.s.w.n. stypendium rektora otrzymuje nie więcej niż 10% studentów każdego kierunku studiów prowadzonego w uczelni, przy czym — stosownie do art. 95 ust. 1 i 2 u.p.s.w.n. — szczegółowe zasady ustalania tej wysokości i przyznawania świadczeń określa regulamin uchwalony przez uczelnię po uzgodnieniu z samorządem studenckim. Wskazując na te uregulowania zwrócić uwagę należy, że specyfika decyzji wydawanych w sprawach stypendium rektora polega na tym, że wynik postępowania — miejsce na liście rankingowej i odpowiadająca mu punktacja graniczna — jest pochodną prawidłowości przeprowadzonej procedury. To po pierwsze. A po drugie, w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że w tego rodzaju sprawach powinno się odpowiednio stosować przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj.:Dz.U.2024.572 ze zm.) mając nawet na względzie autonomię uczelni wyższych. Polega to zatem, na zachowaniu przez organy uczelni minimum procedury administracyjnej niezbędnej do załatwienia sprawy (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 8 grudnia 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 1057/06; LEX nr 320565). Jedyne ograniczenie stosowania Kodeksu postępowania administracyjnego zawiera art. 48 Prawa o szkolnictwie wyższym i nauce. Zgodnie z jego postanowieniami do postępowań w sprawach, o których mowa w art. 16 ust. 6, art. 37 ust. 7, art. 41 ust. 3, art. 45 ust. 1, art. 46 ust. 7 i art. 47 pkt 1, nie stosuje się przepisów art. 35-37, art. 79a oraz art. 96a-96n Kodeksu postępowania administracyjnego. Stypendium rektora zostało zaś uregulowane w art. 91 i n. ustawy. Jednocześnie zwrócenia uwagi wymaga, że jakkolwiek, w świetle zasady autonomii szkół wyższych, decyzje organów uczelni nie muszą spełniać tak rygorystycznych kryteriów jak decyzje organów administracji publicznej, to jednak, skoro zostały poddane kontroli prowadzonej przez sądy administracyjne pod względem zgodności z prawem, powinny spełniać standardy umożliwiające przeprowadzenie takiej kontroli. Organy uczelni w postępowaniu w sprawie przyznania stypendium powinny zatem zgromadzić materiał dowodowy, stosownie do art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a następnie podjęte rozstrzygnięcie uzasadnić zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a., co oznacza, że należy w uzasadnieniu rozstrzygnięcia zawrzeć również uzasadnienie faktyczne, czyli przytoczyć ustalone okoliczności faktyczne mające znaczenie prawotwórcze w kontekście stosowanych norm prawa oraz wskazać dowody wspierające stwierdzone fakty. Uwypuklić bowiem trzeba, że działanie na podstawie prawa (zasada praworządności; art. 6 k.p.a.) obejmuje nie tylko ustalenie jaka norma prawa obowiązuje w znaczeniu dostatecznie określonym dla potrzeb rozstrzygnięcia, ale i uznanie za udowodniony fakt na podstawie określonych materiałów i w oparciu o określoną teorię dowodów oraz ujęcie tego faktu w języku stosowanej normy, subsumpcję tego faktu pod określoną normę prawną, wiążące określenie konsekwencji prawnych dla uznanego za udowodniony faktu na podstawie stosowanej normy prawa (tak. J. Wróblewski, sądowe stosowanie prawa, Warszawa 1972, s. 52). Musi więc organ, mówiąc potocznie - "wyłożyć określony przepis " – tj. odczytać z niego określoną normę i dokonać "podciągnięcia", a więc subsumpcji tego udowodnionego określonymi dowodami faktu pod tą odczytaną z przepisu a mającą zastosowanie normę prawną i wskazać jakie są tego prawne konsekwencje. Innymi słowy z motywów wydania rozstrzygnięć władz, czy określonych przepisami komisji, , powinno jasno wynikać z jakich powodów po prostu zostały one podjęte. Powinny one nie tylko przedstawiać okoliczności stanu faktycznego sprawy, ale i zawierać uzasadnienie prawne, które nie może ograniczać się tylko do przytoczenia treści przepisów ustawy, czy regulaminu mającego zastosowanie w sprawie. Organy uczelni winny bowiem przedstawić ich rozumienie, wykładnię z odniesieniem się do istotnych dla treści rozstrzygnięcia okoliczności stanu faktycznego. W sprawie niniejszej zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja Rektora nie poddają się takiej kontroli. Nie można bowiem tracić z pola widzenia, że decyzja z dnia 10 grudnia 2024 r. ograniczyła się do przekazania skarżącej wyłącznie informacji o jej łącznej liczbie punktów (18,88) oraz o progach punktowych obowiązujących na jej stopniu, kierunku, formie i roku studiów. Nie wskazano natomiast: w jaki sposób obliczono liczbę 18,88 punktów, a w szczególności z jakich składowych się ona składa (punkty za średnią ocen, ewentualne dodatkowe punkty za osiągnięcia); jakimi kryteriami kierowano się przy weryfikacji wniosków innych studentów figurujących na liście rankingowej; w jaki sposób zweryfikowano, że lista rankingowa została sporządzona prawidłowo i zgodnie z regulaminem. Decyzja z dnia 14 kwietnia 2025 r., choć obszerniejsza, nie usunęła tej zasadniczej wady. Rektor co prawda wyjaśnił w uzasadnieniu tej decyzji ogólne zasady funkcjonowania regulaminu stypendialnego oraz wskazał, że ponownie przeliczył punkty Skarżącej i zweryfikował prawidłowość procedury, lecz uczynił to wyłącznie w formie własnego twierdzenia, niepopartego żadnym konkretnym materiałem dowodowym. W decyzji tej nie wskazano: co w istocie Rektor przeliczył i w oparciu o jakie dokumenty, w jaki sposób zweryfikował poprawność punktacji przyznanych innym studentom, w jaki sposób weryfikacja ta przekładała się na ostateczną kolejność na liście rankingowej. Jednocześnie Sąd zwraca uwagę na zasadnicze braki w aktach sprawy przekazanych przez Rektora wraz z odpowiedzią na skargę. W aktach tych znalazły się zaledwie: wniosek Skarżącej o przyznanie stypendium, decyzja odmowna z pierwszej instancji, wraz z potwierdzeniem jej odbioru, wniosek Skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy, oraz decyzja wydana przez Rektora w drugiej instancji i dodatkowo anonimowy wypis ze zanonimizowanej listy rankingowej. W przedstawionych Sądowi wraz ze skargą aktach nie ma żadnej dokumentacji potwierdzająca przebieg procedury weryfikacji wniosków innych studentów na stopniu, kierunku, formie i roku Skarżącej, brakuje dokumentów źródłowych, na podstawie których obliczono punktację poszczególnych studentów (w tym karty osiągnięć, zaświadczenia o wynikach sportowych, artystycznych, naukowych) a także protokołów lub innych dokumentów poświadczające tok prac. Tak skąpy materiał uniemożliwia w istocie przeprowadzenie rzetelnej kontroli legalności zaskarżonej decyzji. Kontrola sądu administracyjnego nie może zaś być iluzoryczna — sąd nie może poprzestać na zbadaniu treści uzasadnienia decyzji, jeżeli sama ta decyzja nie odzwierciedla materiału dowodowego zgromadzonego przez organ, a ów materiał nie został sądowi przekazany. W konsekwencji twierdzenia Rektora, iż procedura przebiegła prawidłowo, nie poddają się kontroli, skoro nie zostały poparte żadnymi dokumentami źródłowymi w przedstawionych Sądowi aktach. Powyższe stanowi o naruszeniu przepisów proceduralnych, w szczególności art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy gdyż uniemożliwiły Sądowi ocenę, czy punkt graniczny rankingu (19,32 pkt) był rezultatem prawidłowo przeprowadzonej procedury. Wykazane naruszenie przepisów postępowania wypełnia zatem przesłankę z 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. W ponownym rozpoznaniu organ stosownie do postanowień art. 153 p.p.s.a., uwzględni powyższe wskazania Sądu zawierając w motywach ponownych rozstrzygnięć w sprawie uzasadnienie faktyczne i prawne z aspektami powyżej wskazanymi, zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a., zachowując przy tym minimum procedury administracyjnej, gwarantującej Skarżącej jej uprawnienia jako strony, przy zachowaniu jednocześnie autonomii uczelni. Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie art. 145 §1 pkt. 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku. O kosztach postępowania orzeczono natomiast na podstawie art. 200 p.p.s.a. i art. 205 §1 p.p.s.a. w punkcie drugim wyroku.