III SAB/Gl 193/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Beata Machcińska, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Asesor WSA Adam Pawlyta (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 maja 2026 r. sprawy ze skargi A. A. na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy cudzoziemca w celu świadczenia pracy postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącemu kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi.

Pismem z 21 stycznia 2026 r. (data prezentaty) A. A. (dalej: skarżący; wnioskodawca) reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika złożył skargę na bezczynność Wojewody Śląskiego (dalej: Wojewoda, organ) w sprawie rozpoznania jego wniosku o wydanie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę domagając się zobowiązania Wojewody do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego, przyznania na swoją rzecz sumy pieniężnej w wysokości 6000 zł, a także orzeczenia o zwrocie kosztów postępowania (w tym opłaty od pełnomocnictwa). W uzasadnieniu skargi wskazał, że wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy i pracę złożył 3 listopada 2023 r. i do dnia złożenia skargi organ nie wydał decyzji. Ponadto 23 maja 2024 r. złożył ponaglenie. Do dnia wniesienia skargi organ nie rozpoznał wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Skarżący podniósł, że bezczynność organu poważnie wpływa na jego sytuację zawodową i osobistą. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Potwierdził, że 3 listopada 2023 r. wpłynął wniosek skarżącego o udzielenie mu zezwolenia na pobyt czasowy. Natomiast 23 maja 2024 r. wpłynęło ponaglenie, a 11 września 2024 r. została złożona skarga na bezczynność. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (WSA) wyrokiem z 10 stycznia 2025 r., III SAB/Gl 727/24 oddalił skargę. Następnie Wojewoda dostrzegł, że 21 stycznia 2026 r. do tegoż organu wpłynęła kolejna skarga na bezczynność, przy czym "Po oddaleniu przez WSA pierwszej skargi, a przed złożeniem przez stronę drugiej, nie wpłynęło ponaglenie (...)". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. z 21 stycznia 2026 r., Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Niedopuszczalność skargi z innych przyczyn obejmuje w szczególności sytuację, gdy skarga została wniesiona z naruszeniem art. 52 § 1 p.p.s.a., tj. gdy skarżący złożył skargę pomimo niewyczerpania środków zaskarżenia, jakie służyły mu w administracyjnym toku instancji. W myśl art. 52 § 2 p.p.s.a. przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Ponadto zgodnie z art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Z treści tego przepisu wynika, że uprzednie ponaglenie stanowi niezbędny warunek złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W niniejszej sprawie warunek ten nie został spełniony, na co zasadnie zwrócił uwagę Wojewoda w odpowiedzi na skargę. Zwrócić należy uwagę, że 23 maja 2024 r. wpłynęło do Wojewody ponaglenie, a 11 września 2024 r. została złożona skarga na bezczynność (rozpoznana przez WSA wyrokiem z 10 stycznia 2025 r.). Jednak pomiędzy wydaniem przez WSA w Gliwicach ww. wyroku z 10 stycznia 2025 r. a złożeniem kolejnej skargi na bezczynność z 21 stycznia 2026 r. – brak jest dowodu stwierdzającego fakt, że skarżąca złożyła ponaglenie. Z akt administracyjnych nie wynika, aby przed zainicjowaniem przez skarżącego kolejnego postępowania w przedmiocie bezczynności Wojewody towarzyszyło uprzednie złożenie ponaglenia w rozumieniu art. 37 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. z 7 listopada 2025 r., Dz.U. z 2025 r. poz. 1691; dalej: k.p.a.). Zatem, przed wniesieniem niniejszej sprawy do sądu administracyjnego, skarżący powinien był wyczerpać – dla tego etapu postępowania – tryb przewidziany w art. 37 § 1 pkt 1 i § 3 pkt 1 k.p.a., tego jednak nie uczynili, gdyż po wyroku z 10 stycznia 2025 r. skarżący nie wniósł ponaglenia na niezałatwienie sprawy w terminie przez Wojewodę. Niezłożenie takiego ponaglenia – po wyroku Sądu z 10 stycznia 2025 r. – wraz z odpowiednim wyprzedzeniem ewentualnego wniesienia skargi, skutkuje odrzuceniem skargi, albowiem dopóki stronie przysługuje prawo wniesienia do organu jakiegokolwiek środka prawnego, dopóty wniesienie skargi do sądu administracyjnego jako przedwczesne jest niedopuszczalne, gdyż postępowanie sądowoadministracyjne nie może zostać uruchomione, jeżeli nie zostały wykorzystane środki weryfikacji kwestionowanych działań, dostępne podmiotowi w postępowaniu administracyjnym, który chce uruchomić postępowanie sądowoadministracyjne. Istotą i celem takiego środka jest bowiem stworzenie dodatkowych możliwości autorewizji własnego działania przez ten organ, który pozostaje w bezczynności i to tylko w związku z zagrożeniem wniesienia skargi do sądu, a takiej dodatkowej możliwości weryfikacji własnego działania w niniejszej sprawie organ, po wyroku Sądu, został pozbawiony (m.in. postanowienie WSA w Warszawie z 7 września 2023 r., I SAB/Wa 206/23, Legalis nr 2985983). W tej sytuacji skargę należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a, rozstrzygając o zwrocie wpisu od skargi na mocy art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.