II OSK 1104/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Tomasz Bąkowski Sędziowie: sędzia NSA Tomasz Zbrojewski (spr.) sędzia del. WSA Anna Szymańska Protokolant asystent sędziego Paweł Chyliński po rozpoznaniu w dniu 4 września 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 26 stycznia 2023 r., sygn. akt II SA/Gl 1339/22 w sprawie ze skargi D. K. i R. W. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 5 lipca 2022 r., nr IFXIV.7840.11.5.2022 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie pozwolenia na budowę w wyniku wznowienia postępowania oddala skargę kasacyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 26 stycznia 2023 r. sygn. akt II SA/Gl 1339/22 na skutek skarg D. K. i R.W. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 5 lipca 2022 r., nr IFXIV.7840.11.5.2022 w przedmiocie odmowy uchylenia w wyniku wznowienia postępowania decyzji w sprawie pozwolenia na budowę, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 16 grudnia 2021 r. nr UA.6740.218.2021.MCB. oraz orzekł o zwrocie kosztów postępowania. Powyższą decyzją organ odwoławczy, w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, ze zm.; dalej k.p.a.), uchylił w całości zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 16 grudnia 2021 r. znak UA.6740.218.2021.M CB umarzającą w całości - jako bezprzedmiotowe - postępowanie wznowieniowe dotyczące ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia 25 czerwca 2021 r. znak UA.6740 .218.2021.MCB, zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielającej D. K., prowadzącemu działalność pod nazwą "[...]" [...] (inwestor), pozwolenia na budowę zespołu siedemnastu budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych w zabudowie szeregowej (w zespołach A i B) wraz z infrastrukturą techniczną i układem komunikacji wewnętrznej na terenie nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], działki nr [...], obręb [...] [...] i orzekł o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia 25 czerwca 2021 r. Skargę kasacyjną od wskazanego wyroku złożył inwestor, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oraz zasądzenia na rzecz skarżącego od organu kosztów postępowania odwoławczego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Wniósł także o przeprowadzenie rozprawy. Sądowi I instancji zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na treść orzeczenia, a to art. 141 § 4 zd. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, ze zm.; dalej p.p.s.a.) poprzez jego niezastosowanie w zakresie wątpliwości co do zastosowania art. 105 § 1 oraz art. 151 § 1 k.p.a., co w konsekwencji doprowadziło do braku zawarcia w orzeczeniu wskazań dla organu co do dalszego postępowania. W odpowiedzi na skargę kasacyjną R. W. wskazał, że zaskarżony wyrok winien ostać się jako prawomocny. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny związany jest podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznaje sprawę w jej granicach, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w art. 183 § 2 wskazanej ustawy przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, wobec czego kontrola Naczelnego Sądu Administracyjnego ograniczyła się wyłącznie do zbadania zawartych w rozpoznawanym środku zaskarżenia zarzutów sformułowanych w granicach podstawy kasacyjnej. Skarga kasacyjna nie jest zasadna. Nie zasługuje bowiem na uwzględnienie jedyny zawarty w niej zarzut odniesiony do art. 141 § 4 zd. 2 p.p.s.a. Fakt, że Sąd nie wyjaśnił "wątpliwości co do zastosowania art. 105 § 1 oraz art. 151 § 1 k.p.a., co w konsekwencji doprowadziło do braku zawarcia w orzeczeniu wskazań dla organu co do dalszego postępowania" nie stanowi o naruszeniu wskazanego przepisu, stosownie do którego, jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania". W rozpoznawanej sprawie Sąd dopatrując się naruszenia art. 7 k.p.a. uznał, że organy orzekające w sprawie nie dokonały prawidłowego ustalenia stron postępowania wznowieniowego przez co naruszyły zasadę prawdy obiektywnej. Przyznał rację inwestorowi, że zaskarżona decyzja organu odwoławczego została skierowana do niewłaściwej strony, ponieważ w rozdzielniku tej decyzji wskazana została firma jednoosobowa "N." D. K. zamiast spółki prawa handlowego "N." D. K., K. K. sp.j. Jednocześnie stwierdził, że postępowanie przed organem I instancji toczyło się z udziałem podmiotu, któremu nie przysługiwał status strony w tym postępowaniu. Ustalenia te skutkowały tym, że - według Sądu - zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie mogły pozostać w obrocie prawnym, co zostało należycie umotywowane przez Sąd I instancji. Z powyższego jasno wynika, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera stanowisko Sądu co do kwestii istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy sformułowane w stopniu umożliwiającym kontrolę instancyjną wyroku. Podkreślić trzeba, że sporządzone prawidłowo uzasadnienie orzeczenia sądu administracyjnego pierwszej instancji nie wymaga szczegółowego odniesienia się przez ten sąd do wszystkich zarzutów skargi i podniesionej w niej argumentacji, a jedynie w zakresie niezbędnym do przeprowadzenia kontroli zaskarżonego orzeczenia (por. np. wyrok NSA z dnia 31 października 2017 r., sygn. akt I GSK 2343/15). Istotne jest więc, że uzasadnienie kwestionowanego wyroku zawiera wyczerpujące wyjaśnienie powodów uchylenia przez Sąd I instancji decyzji organów obu instancji z przytoczeniem stosownej w tym zakresie argumentacji. Pełnomocnik inwestora wnosząc skargę do sądu administracyjnego dostrzegł, że to kwestia wadliwego ustalenia kręgu stron postępowania jest kluczowa dla wyniku tej sprawy. Przejawia się to w sposobie sformułowania przez autora skargi zarzutów, bowiem te dotyczące naruszenia przepisów postępowania - art. 105 § 1 k.p.a. poprzez jego błędne niezastosowanie i art. 151 § 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie, zostały podniesione w sposób alternatywny do pozostałych, w części uwzględnionych przez Sąd. Jak ujął to pełnomocnik w petitum skargi, "ostrożnościowo, w wypadku uznania przez Sąd powyższych zarzutów za nieuzasadnione i uznanie, iż pan D. K. rzeczywiście był stroną postępowania, zarzucam:". Sąd przychylając się do zarzutu naruszenia przez organy art. 7 k.p.a. faktycznie nie odniósł się do pozostałych zarzutów skargi tj. naruszenia art. 105 § 1 i art. 151 § 1 k.p.a., jednak w świetle przedstawionych wyjaśnień, takie działanie Sądu zasługuje na akceptację. Jeszcze raz należy podkreślić, że uzasadnienie nie musi odnosić się do wszystkich zarzutów, a jedynie do istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. W konsekwencji, skoro Sąd nie odniósł się wskazanych zarzutów skargi jako irrelewantnych dla wyniku niniejszej sprawy, to naturalnym okazało się nieumieszczenie w uzasadnieniu wyroku wskazań dla organu co do dalszego postępowania w zakresie art. 105 § 1 oraz art. 151 § 1 k.p.a., stosownie do art. 141 § 4 zd. 2 p.p.s.a. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.