II OSK 2335/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stankowski (sprawozdawca) Sędziowie: sędzia NSA Anna Żak sędzia del. WSA Magdalena Dobek-Rak Protokolant: starszy asystent sędziego Joanna Pietraś-Skobel po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie, od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, z dnia 7 lipca 2023 r. sygn. akt II SA/Gl 612/23, w sprawie ze skargi Syndyka Masy Upadłości Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w J., na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach, z dnia 7 lutego 2023 r. nr WINB.WOA.7721.266.2022.AS/DO/TA, w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego, 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę; 2. zasądza od Syndyka Masy Upadłości Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w J. na rzecz Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie kwotę 610 (sześćset dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 7 lipca 2023 r. sygn. akt II SA/Gl 612/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach po rozpoznaniu sprawy ze skargi Syndyka masy upadłości Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w J., uchylił decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach (zwanego dalej: WINB) z dnia 7 lutego 2023 r. nr WINB.WOA.7721.236.2022.AS/DO/TA oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Raciborzu (zwanego dalej: PINB) z dnia 30 maja 2022 r. nr 42/22, a także zasądził od WINB na rzecz skarżącego 997 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżony wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych. Decyzją z dnia 30 maja 2022 r. nr 42/22 PINB na podstawie art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r., poz. 682 ze zm.; zwanej dalej: p.b.) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r., poz. 775, zwanej dalej: k.p.a.), nakazał właścicielom obiektu: Syndykowi masy upadłości Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w J., Zakładowi Remontowo-Budowlanemu "K." D. K., G. K. w R. oraz M.S., rozbiórkę nieużytkowanej, nienadającej się do remontu i odbudowy kładki (estakady dla dawnego rurociągu przesyłowego) wraz ze wszystkimi jej podporami, aż do poziomu terenu, usytuowanej nad rzeką O. przy ul. [...] w R. (na działkach nr [...], [...], [...] i [...]) i uporządkowanie terenu. Wskazano, że nakaz rozbiórki poszczególnych ustrojów konstrukcyjno-budowlanych obiektu budowlanego dotyczy: - rury stalowej - głównego dźwigara nośnego, stalowych konstrukcji wsporczych, stalowych pomostów komunikacyjnych, balustrad, tarcz oporowych, cięgien stalowych do haków, łączących cięgna z pylonem stalowym; - podpory skrajnej od ul. [...], posadowionej w gruncie na działce nr [...], przyczółka żelbetowego z łożyskami podporowymi, osadzonymi w podporze w sposób trwały, niemożliwych do demontażu przez odkręcenie, usunięcie nitów lub klinów Iub odspawanie; - podpory pośredniej, posadowionej w gruncie na działce nr [...] - filara żelbetowego, połączonego z nim pylonu stalowego 2-słupowego wraz z hakami łączącymi pylon z cięgnami oraz podpory skrajnej posadowionej w gruncie na działce nr [...] - przyczółka żelbetowego z łożyskami podporowymi osadzonymi w podporze w sposób trwały, niemożliwych do demontażu przez odkręcenie, usunięcie nitów lub klinów lub odspawanie; PINB wskazał, że nakaz powinien zostać wykonany solidarnie przez ww. strony postępowania w okresie od 21 października 2022 r. do 28 lutego 2023 r. W odwołaniu Syndyk masy upadłości Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w J. zarzucił decyzji PINB naruszenie: - art. 40 § 2 k.p.a., poprzez niedoręczenie decyzji pełnomocnikowi Syndyka; - art. 5 ust. 2 w zw. z art. 67 ust. 1 p.b., poprzez przyjęcie, że stroną w postępowaniu w sprawie stanu utrzymania obiektu budowlanego jest syndyk masy upadłości przedsiębiorstwa choć nie posiada on tytułu prawnego do nieruchomości objętej zaskarżoną decyzją; - art. 6, art. 7, art. 77 k.p.a. w zakresie ustalenia stron postępowania w sprawie stanu utrzymania obiektu budowlanego. Po rozpatrzeniu odwołania WINB decyzją z dnia 7 lutego 2023 r. nr WINB.WOA.7721.236.2022.AS/DO/TA uchylił ww. decyzję PINB w zakresie terminu wykonania obowiązku i w tym zakresie wyznaczył nowy termin, tj. termin przystąpienia do wykonania robót budowlanych na dzień 31 marca 2023 roku, a termin ich zakończenia na dzień 28 lutego 2024 roku, a w pozostałym zakresie decyzję PINB utrzymał w mocy. W uzasadnieniu WINB wyjaśnił, że przedmiotowa kładka wraz z rurociągiem jest nieużytkowana, znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym i nie nadaje się do remontu lub odbudowy. Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej jest właścicielem przedmiotowej kładki w części, która znajduje się na działkach [...] i [...]. Zdaniem WINB organ I instancji prawidłowo określił adresata decyzji. Dokonanie spisu inwentarza przez Syndyka stanowi jedynie oświadczenie jego wiedzy. Zgodnie z art. 144 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 23 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (j.t. Dz. U. z 2022 r., poz. 1520 za zm.; zwanej dalej: p.u.) po ogłoszeniu upadłości postępowania sadowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. Postępowania, o których mowa w ust. 1, syndyk prowadzi na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym. W skardze Syndyk masy upadłości Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w J. zarzucił decyzji WINB naruszenie: - art. 138 § 2 k.p.a., mając na względzie, że nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, a materiał dowodowy zgromadzony przez organ I instancji dawał podstawę do wydania decyzji co do istoty sprawy, w tym poprzez umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego wobec Syndyka; - art. 40 § 2 k.p.a., poprzez niedoręczenie decyzji pełnomocnikowi Syndyka; - art. 5 ust. 2 w zw. z art. 67 ust. 1 p.b. poprzez przyjęcie, że stroną w postępowaniu w sprawie stanu utrzymania obiektu budowlanego jest Syndyk, choć nie posiada on tytułu prawnego do nieruchomości objętej zaskarżoną decyzją; - art. 6, art. 7, art. 77 k.p.a., w zakresie wszechstronnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego przez organ administracji publicznej co do ustalenia stron Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zdaniem skarżącego ww. Spółka w upadłości likwidacyjnej nie nabyła skutecznie przedmiotowej kładki. W konsekwencji nie została ona objęta spisem inwentarza. Syndyk masy upadłości nie jest stroną niniejszego postępowania, ponieważ nie jest właścicielem nieruchomości, których dotyczy decyzja. Ponadto skarżący stwierdził, że w aktach brak jest odpowiedniej ekspertyzy technicznej, która stwierdzałaby istnienie przesłanek wymienionych w art. 67 ust. 1 p.b. Nie wiadomo też, jak miałaby być wykonana decyzja. Trudno bowiem nakazać któremukolwiek z wymienionych w sentencji podmiotów koordynację prac budowlanych. W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wskazanym na wstępie wyrokiem z dnia 7 lipca 2023 r. sygn. akt II SA/Gl 612/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uwzględnił skargę, uchylając decyzje organów obu instancji. Sąd zasądził także na rzecz skarżącego 997 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, że stosownie do 67 ust. 1 p.b. jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się co remontu, odbudowy lub wykończenia, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia. Wskazał następnie, że z WINB ustalił m. in., iż Przedsiębiorstwo reprezentowane przez Syndyka jest właścicielem przedmiotowej kładki w części, która znajduje się na działkach [...] i [...], bowiem w tej części przedmiotowa kładka nie została zbyta na rzecz osób trzecich. Z danych z ewidencji gruntów i budynków wynika jednak, że działka [...] jest własnością Skarbu Państwa i jest to grunt pokryty wodami powierzchniowymi. Jako podmiot dysponujący nieruchomością wskazany jest organ gospodarki wodnej. Także w zakresie działki [...] w danych z ewidencji gruntów i budynków wskazano, że właścicielem również jest Skarb Państwa, a nieruchomość pozostaje w trwałym zarządzie organu gospodarki wodnej. Niezrozumiałym w ocenie Sądu jest, dlaczego organy nadzoru budowlanego pominęły ww. okoliczności. Sąd zaznaczył również, że powołany przez WINB art. 144 p.u. odnosi do postępowań dotyczących masy upadłości. Tymczasem w aktach znalazło się pismo z Sądu Rejonowego Katowice - Wschód z 22 maja 2015 r., gdzie wyraźnie wskazano, że rurociąg i kładka zlokalizowane m. in., na ww. działkach, nie stanowią składnika masy upadłości. W skład masy upadłości wchodzi majątek należący do upadłego w dniu ogłoszenia upadłość: oraz nabyty przez upadłego w toku postępowania upadłościowego, z wyjątkami określonymi w art. 63-67a. Przewidziane są zatem pewne wyłączenia z masy upadłości. Wątpliwości co do tego, które z przedmiotów należących do upadłego wchodzą w skład masy upadłości, rozstrzyga sędzia-komisarz na wniosek syndyka, upadłego lub wierzyciela. Na postanowienie sędziego - komisarza zażalenie przysługuje wnioskodawcy, upadłemu i wierzycielom (art. 63a p.u.). Sąd zaznaczył, że w świetle art. 135 ust. 2 p.u. ogłoszenie upadłości nie ma wpływu na zdolność prawną oraz zdolność do czynności prawnych upadłego. Upadły traci jedynie prawo zarządu i rozporządzania majątkiem wchodzącym w skład masy upadłości. Może natomiast swobodnie dysponować majątkiem, który do masy nie wchodzi. Okoliczności te pominął WINB w swoim rozstrzygnięciu. Nie zostało także wyjaśnione przez WINB jak miałoby zostać przeprowadzone solidarne wykonanie obowiązku, biorąc pod uwagę, że Syndyk nie ma swobodnego dostępu do poszczególnych nieruchomości. W skardze kasacyjnej Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie zaskarżyło ww. wyrok w całości zarzucając mu naruszenie: 1) art. 216 ust. 5 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2023r. poz. 1478 t.j. ze zm., zwanej dalej: p.w.) w zw. z art. 3 pkt 3 i art. 66 ust. 1 p.b. w zw. z art. 48, 49, 551 oraz art. 191 k.c. poprzez błędną wykładnię i uznanie, że właścicielem/zarządcą przedmiotowego urządzenia wodnego jest skarżący kasacyjnie, gdy tymczasem zeznania świadków, przedłożone do sprawy dokumenty, a w szczególności akty notarialne zawarte pomiędzy spółką S. S.A., a spółką Przedsiębiorstwem [...] sp. z o.o. (obecnie w upadłości likwidacyjnej) w przedmiocie sprzedaży prawa użytkowania wieczystego zabudowanej nieruchomości składającej się z wymienionych działek w R., prawa własności budynków, budowli i urządzeń naziemnych i podziemnych (stanowiących odrębną nieruchomość) i ruchomości w postaci maszyn i urządzeń, decyzji administracyjnych, zeznań świadka, które jednoznacznie wskazują na właściciela urządzenia wodnego tj. podmiot wskazane w zaskarżonych decyzjach; 2) art. 61, art. 68, art. 59 i art. 70 p.u. w brzmieniu obowiązującym w dniu sporządzania spisu inwentarza przez Syndyka masy upadłości wraz z przepisami przejściowymi, z których wynika, iż spis inwentarza nie stanowi samoistnej podstawy faktycznej i prawnej do wyłączenia składników mienia upadłego z masy upadłości, a nie objęcie pewnych składników mienia, jako zaniechanie lub przeoczenie po stronie Syndyka masy upadłości, nie może stanowić podstawy faktycznej i prawnej pozbycia się de facto odpowiedzialność za mienie, które na podstawie bezspornych dokumentów (akty notarialne i decyzje administracyjne) stanowią mienie upadłego, 3) art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 634 tj. ze zm., zwanej dalej: p.p.s.a) poprzez nie wskazanie w uzasadnieniu wyroku, dlaczego rozstrzygniecie organów I i II instancji w zakresie nałożonego solidarnie obowiązku wykonania zobowiązania, jest nieprawidłowe i w jakim zakresie. Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, a ponadto o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący kasacyjnie wyjaśnił, że działki na których znajduje się obiekt są własnością Skarbu Państwa reprezentowanego przez skarżącego. Skarżący kasacyjnie jest zatem niewątpliwie zarządcą nieruchomości w świetle przepisów prawa budowlanego. Pojęcia "zarządcy obiektu budowlanego" nie należy utożsamiać z pojęciem "zarządcy nieruchomości". W pojęciu "zarządca obiektu budowlanego" mieści się zarówno podmiot władający całą nieruchomością, na rzecz którego ustanowiono ograniczone prawo rzeczowe, a także podmiot, który włada nieruchomością z tytułu umowy o korzystaniu z cudzej rzeczy - pojęciem "zarządcy obiektu budowlanego" należy objąć każdą osobę, tj. użytkownika, dzierżawcę, najemcę, władającego tym obiektem na podstawie zawartego z właścicielem stosunku prawnego, na której spoczywa obowiązek zarządzania tą nieruchomością. Zgodnie z art. 212 p.w. prawa właścicielskie w stosunku do wód publicznych stanowiących własność Skarbu Państwa wykonują Wody Polskie i to w stosunku do śródlądowych wód płynących oraz wód podziemnych. Wody Polskie wykonują prawa właścicielskie w stosunku do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, znajdujących się w obrębie działki ewidencyjnej, która obejmuje także śródlądowe wody płynące będące własnością Skarbu Państwa. Z kolei z art. 216 p.w. wynika, że grunty pokryte śródlądowymi wodami płynącymi, wodami morza terytorialnego oraz morskimi wodami wewnętrznymi stanowią własność właściciela tych wód. Gospodarowanie gruntami wykonują m.in. Wody Polskie. Niezależnie jednak od powyższego, zgodnie z art. 216 ust. 5 p.w., urządzenia wodne lub ich części oraz budowle i ich części, znajdujące się na gruntach, o których powyżej, stanowią odrębny od tych gruntów przedmiot własności. Skarżący kasacyjnie wskazał nadto, że przepisy prawa upadłościowego cytowane przez Sąd jako podstawa do uchylenia rozstrzygnięć organów administracji publicznej, zostały użyte w sposób nieprawidłowy. Sąd do rozstrzygnięcia zastosował przepisy w aktualnie obowiązującym brzmieniu, nie bacząc na datę ogłoszenia upadłości, datę w jakiej sporządzany był spis inwentarza oraz datę podejmowanych czynności przez Sąd. W dacie wydania pisma z dnia 22 maja 2015 r. przez Sąd Katowice Wschód w Katowicach oraz w dacie sporządzenia spisu inwentarza nie obowiązywały przepisy cytowane przez Sąd w uzasadnieniu wyroku. Organ administracji publicznej, a tym bardziej Sąd, nie jest związany taką czynnością "techniczną" Syndyka masy upadłości jak sporządzenie spisu inwentarza. Na gruncie obowiązujących wtedy przepisów nie było żadnych regulacji prawnych dających stronom postępowania upadłościowego dokonanie weryfikacji dokonanego spisu inwentarza. Tym samym dokument taki, jako pochodzący od pozasądowego organu, powinien być oceniany jako każdy inny dokument przedłożony przez stronę w postępowaniu dowodowym. Organy I i II instancji mając na uwadze treść wszystkich dokumentów, które ponad wszelką wątpliwość obalają domniemanie w zakresie nie ujęcia przedmiotowego obiektu w spisie inwentarza, dokonał w ocenie skarżącego kasacyjnie prawidłowego rozstrzygnięcia. W ocenie skarżącego kasacyjnie niezrozumiałe jest również stanowisko Sądu, że w decyzji WINB nie jest precyzyjnie wyjaśnione, jak miałoby zostać przeprowadzone solidarne wykonanie obowiązku. Zdaniem skarżącego kasacyjnie zobowiązani winni się porozumieć, a jeśli takiego porozumienia nie będzie to w przypadku, gdy jeden z zobowiązanych wykona obowiązek, będzie miał roszczenie regresowe do pozostałych. Niezrozumiałe są też rozważania Sądu I instancji w zakresie braku dostępu do nieruchomości. Skarżący kasacyjnie, o ile taki wniosek zostanie do niego skierowany, jako podmiot odpowiedzialny za gospodarkę wodną, udzieli zobowiązanym zgody na wykonanie robót Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; zwanej dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Skład orzekający w niniejszej sprawie nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności postępowania toczącego się przed sądem pierwszej instancji. Tytułem wstępu przypomnieć należy, że poddana kontroli Sądu I instancji decyzja wydana została na podstawie art. 67 ust. 1 p.b. Stosownie do treści tego przepisu, jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia. Przedmiotem decyzji wydanej na podstawie ww. przepisu była w niniejszej sprawie kładka (estakada dla dawnego rurociągu przesyłowego) wraz ze wszystkimi jej podporami, usytuowana nad rzeką O. przy ul. [...] w R. (na działkach nr [...], [...], [...] i [...]). Okoliczności przemawiające ze wydaniem decyzji nakazującej rozbiórkę ww. obiektu nie są w skardze kasacyjnej kwestionowane. Jak ustaliły organy, a czego nie zakwestionował Sąd I instancji, obiekt ten jest nieużytkowany i nie nadaje się do remontu czy odbudowy. Spór sprowadza się natomiast do prawidłowego określenia adresata takiej decyzji. Z treści art. 67 ust. 1 p.b. wyraźnie wynika, że adresatem decyzji wydanej na jego podstawie może być tylko właściciel lub zarządca obiektu (por. wyroki NSA z dnia 23 marca 2022 r., II OSK 982/21; z dnia 13 października 2017 r., II OSK 2468/16; http://orzeczenia.nsa.gov.pl; A. Despot-Mładanowicz [w:] Prawo budowlane. Komentarz, wyd. III, red. A. Gliniecki, Warszawa 2016, art. 67). Pojęcia właściciela obiektu nie można w sposób prosty zrównać z pojęciem właściciela gruntu, na którym obiekt został posadowiony, bowiem pojęcia te nie zawsze będą ze sobą tożsame (wyrok NSA z dnia 5 lutego 2026 r., II OSK 747/25; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Adresatem nakazu rozbiórki wydanego na podstawie art. 67 ust. 1 p.b. powinien być właściciel obiektu budowlanego (lub zarządca tego obiektu) także wówczas, gdy nakaz ten dotyczy części obiektu budowlanego wzniesionej na nieruchomości gruntowej niebędącej własnością inwestora (wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2010 r., II OSK 73/10; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd I instancji zakwestionował stanowisko organów nadzoru budowlanego, w zakresie , w jakim jako adresatów decyzji określił Syndyka masy upadłości Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej z siedzibą w J. Sąd I instancji stwierdził jednocześnie, że z danych z ewidencji gruntów i budynków wynika, że działki [...] oraz [...] są własnością Skarbu Państwa i pozostają w trwałym zarządzie organu gospodarki wodnej, co organy miały pominąć w swoich rozważaniach. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego okoliczność ta nie miała znaczenia dla określenia nakazu rozbiórki, a Sąd I instancji kwestionując stanowisko organów, pominął treść art. 216 ust. 5 p.w., na co zasadnie zwrócono uwagę w skardze kasacyjnej. Stosownie do art. 212 ust. 1 pkt 1 p.w. prawa właścicielskie w stosunku do wód publicznych stanowiących własność Skarbu Państwa wykonują Wody Polskie. Ponadto zgodnie z art. 212 ust. 2 p.w. Wody Polskie wykonują prawa właścicielskie w stosunku do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, znajdujących się w obrębie działki ewidencyjnej, która obejmuje także śródlądowe wody płynące będące własnością Skarbu Państwa. Grunty pokryte śródlądowymi wodami płynącymi, wodami morza terytorialnego oraz morskimi wodami wewnętrznymi stanowią własność właściciela tych wód (art. 216 ust. 1 p.w.). Urządzenia wodne lub ich części oraz budowle i ich części, znajdujące się na gruntach, o których mowa w ust. 1, stanowią odrębny od tych gruntów przedmiot własności (art. 216 ust. 5 p.w.). Urządzenia wodne, które zostały wykonane albo są wykonywane przez Wody Polskie na gruntach pokrytych śródlądowymi wodami płynącymi lub na będących własnością Skarbu Państwa nieruchomościach niebędących gruntami pokrytymi śródlądowymi wodami płynącymi, stanowią własność Skarbu Państwa (art. 216 ust. 6 p.w.). Ustawodawca rozdziela pojęcie własności urządzenia wodnego od własności wody oraz gruntu pokrytego powierzchniową wodą płynącą. Ogólna zasada superficies solo cedit, wynikająca z art. 47 i 48 k.c., nie obowiązuje w stosunku do budowli posadowionych na gruntach pokrytych wodami płynącymi (wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2021 r., II OSK 581/21; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ustalenie właściciela wody nie przesądza zatem automatycznie o tym, że urządzenia wodne zlokalizowane na tej wodzie także stanowią własność jej właściciela. Charakter urządzeń wodnych powoduje bowiem, że często zajmują one przestrzeń fizyczną wykraczającą poza koryto cieku. Dlatego też co do zasady to właściciel urządzenia jest odpowiedzialny za jego utrzymanie we właściwym stanie, a co za tym idzie także ponoszenia kosztów z tym związanych (K. Gruszecki [w:] Prawo wodne. Gospodarowanie wodami. Komentarz, Warszawa 2024, art. 216). Sąd I instancji zarzucając organom nadzoru budowlanego pominięcie treści wypisu z ewidencji gruntów i budynków nie wyjaśnił jednocześnie, jakie miałoby to mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego okoliczność zlokalizowania części rurociągu nad wodami rzeki O., nie ma w niniejszej sprawie żadnego znaczenia dla określenia adresata nakazu rozbiórki. Uzasadniony okazał się zatem zarzut naruszenia art. 216 ust. 5 p.w. w zw. z art. 3 pkt 3 i art. 66 ust. 1 p.b. w zw. z art. 48, art. 49, art. 551 oraz art. 191 k.c. Zasadnie również skarżący kasacyjnie zarzuca Sądowi I instancji naruszenie art. 61, art. 68, art. 59 i art. 70 p.u. w zakresie w jakim Sąd ten zakwestionował skierowania nakazu do Syndyka Masy Upadłości Przedsiębiorstwa [...] sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej w J. Stosownie do art. 144 ust. 1 p.u. po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. Zaznaczyć trzeba, że zgodnie z art. 61 p.u. z dniem ogłoszenia upadłości majątek upadłego staje się masą upadłości, która służy zaspokojeniu wierzycieli upadłego. Stosownie natomiast do treści art. 62 p.u. w skład masy upadłości wchodzi majątek należący do upadłego w dniu ogłoszenia upadłości oraz nabyty przez upadłego w toku postępowania upadłościowego, z zastrzeżeniem art. 63-67. Zatem z chwilą ogłoszenia upadłości upadły traci na rzecz syndyka prawo zarządu, korzystania i rozporządzania swoim majątkiem aczkolwiek nadal pozostaje jego formalnym właścicielem. Tym samym upadły nie może być stroną żadnego postępowania sądowego administracyjnego lub sądowo-administracyjnego dotyczącego mienia wchodzącego w skład masy upadłości. Stroną postępowania dotyczącą tego mienia może być tylko syndyk, który jest tzw. stroną zastępczą (S. Gurgul, Prawo upadłościowe. Prawo restrukturyzacyjne. Komentarz, Warszawa, 2020 r., s. 396). Jak ustaliły organy nadzoru budowlanego na podstawie dokumentów zebranych w aktach sprawy, sporny obiekt stanowił element instalacji do odprowadzania wody spławikowej i popłucznej należącej do Cukrowni R., a potem do jej następcy prawnego S. S.A. Organy nadzoru budowlanego zasadnie zwróciły uwagę na treść aktu notarialnego rep. A nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. na podstawie którego Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. w J. nabyło od S. S.A. prawo użytkowania wieczystego zabudowanej nieruchomości składającej się z działek nr ew.: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] wraz z budynkami, budowlami i urządzeniami, położonych w R. oraz ruchomościami w postaci maszyn i urządzeń, o których mowa w § 1 ww. aktu w tym między innymi kładkę stalową nad ciekiem wodnym - czasowo zamontowaną na działce nr ew. [...]. Z akt sprawy wynika również, że na podstawie ww. aktu notarialnego repertorium A nr [...], sporządzonego w dniu [...] lipca 2015 r. Zakład "K." D. K., G. K. w R. nabył od Przedsiębiorstwa [...] sp. z o. o. w upadłości likwidacyjnej między innymi prawo użytkowania wieczystego działki nr [...] w R., zatem stał się też właścicielem przedmiotowej kładki w części, w której znajduje się ona na działce nr [...]. Przedsiębiorstwo [...] sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej pozostało zatem właścicielem kładki, w części ,w której znajduje się ona na działkach nr [...] i [...], bowiem w tej części przedmiotowa kładka wraz z rurociągiem nie została zbyta przez Przedsiębiorstwo [...] sp. z o. o. w upadłości likwidacyjnej. Dla porządku dodać należy w tym miejscu, że aktem notarialnym repertorium A nr [...], z dnia [...] lipca 2011 r. prawo użytkowania wieczystego zabudowanej nieruchomości składającej się z działki nr [...] położonej w R., wraz z prawem własności urządzeń i budowli znajdujących się na tej działce od S. S.A. nabył M.S. Sąd I instancji kwestionując zasadność nałożenia nakazu rozbiórki na Syndyka , nie zakwestionował ustaleń organów nadzoru budowlanego, iż przedmiotowa kładka należąca do Przedsiębiorstwa [...] sp. z o. o. w upadłości likwidacyjnej. Zakwestionował jedynie stanowisko organów, jakoby przedmiotowa kładka weszła w skład masy upadłościowej, bowiem nie widnieje w dokonanym przez Syndyka spisie inwentarza. W świetle przedstawionych powyżej ustaleń organów, podniesiona przez Sąd I instancji okoliczność ta nie miała w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zasadniczego znaczenia dla możliwości nałożenia nakazu na Syndyka. Z materiału dowodowego wynika bowiem, że przedmiotowa kładka w części pozostaje własnością Przedsiębiorstwa [...] sp. z o. o. w upadłości likwidacyjnej. Z art. 61 p.u. wynika, że z dniem ogłoszenia upadłości majątek upadłego staje się masą upadłości. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się natomiast, że spis inwentarza można określić jedynie jako zdarzenie faktyczne, będące oświadczeniem wiedzy, które pełni rolę informacyjną, analityczną i sprawozdawczą i nie może wpływać na status prawny rzeczy (zob. wyrok SN z dnia 18 października 2012 r., V CSK 405/11, postanowienie SN z dnia 16 maja 2019 r., I CSK 653/18). Ustalenia organów nadzoru budowlanego w omawianym zakresie były prawidłowe i nie wymagały uzupełnienia. Kwestionując stanowisko organów o nałożeniu obowiązku solidarnie na wszystkie podmioty, Sąd I instancji powołał się jedynie na własne wątpliwości co do możliwości dokonania rozbiórki solidarnie. Sąd I instancji nie wskazał jednocześnie przepisu, który miałby zostać naruszony przez organy. W uzasadnieniu decyzji PINB wyjaśniono natomiast, że obowiązek rozbiórki nałożono solidarnie na wszystkie podmioty wskazane w decyzji , w zakresie obejmującym całą przedmiotową kładkę wraz z rurociągiem, gdyż rozbiórka obiektu o tak dużych rozmiarach musi być wykonywana w jednym czasie i obejmować całą kładkę, a nie jej poszczególne elementy konstrukcyjne, gdyż w przeciwnym razie mogłoby dojść do katastrofy budowlanej, co z kolei mogłoby spowodować wezbranie rzeki O. , gdyby przedmiotowa kładka w sposób niekontrolowany wpadła w całości do rzeki. Uznając zarzuty skargi kasacyjnej za zasadne Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok. Uznając przy tym, że istota sprawy została należycie wyjaśniona Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał jednocześnie skargę Syndyka, uznając ją za niezasadną. Zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwalał organom na przyjęcie, że sporna kładka wraz ze wszystkimi jej podporami jest nieużytkowana i nie nadaje się co remontu lub odbudowy. PINB dokonał oględzin i oceny stanu technicznego przedmiotowej kładki co udokumentował w aktach sprawy. Z oceny tej wynika, iż przedmiotowa kładka wraz z rurociągiem znajduje się na działkach nr [...], [...], [...] i [...] w R., przy czym przyczółek z fundamentem od strony ulicy [...] posadowiony jest na gruncie nr [...], filar korpus żelbetowy masztu-pylonu, posadowiony jest na działce nr [...] oraz że przedmiotowy obiekt, z uwagi na ubytek około 95% pomostów komunikacyjnych ciągów pieszych po obu stronach rury, może powodować zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi oraz bezpieczeństwa mienia. Elementy stalowe posiadają korozję o różnym charakterze, jak również ubytki i zarysowania. Ponadto w toku przeprowadzonej przez PINB w dniu 16 sierpnia 2017 r. rozprawy administracyjnej żadna z obecnych stron nie zadeklarowała zamiaru remontu lub odbudowy obiektu. W sprawie wystąpiły zatem przesłanki uzasadniające wydanie decyzji na podstawie art. 67 ust. 1 p.b. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w zw. z art. 151 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę. O kosztach postępowania Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.