II SAB/Rz 238/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Piotr Godlewski Sędziowie WSA Paweł Zaborniak /spr./ AWSA Karina Gniewek - Berezowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 13 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi A. S.A. w [....] na bezczynność Okręgowego Inspektora Pracy w Rzeszowie w przedmiocie wydania decyzji o odmowie wpisu informacji o wypowiedzeniu i rozwiązaniu zakładowego układu zbiorowego pracy - skargę oddala -

W dniu 14 grudnia 2022 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wpłynęła skarga A. S.A. z/s w [...] (dalej: "Skarżąca" lub "Spółka") na bezczynność Okręgowego Inspektora Pracy w Rzeszowie (dalej: "OIP" lub "Organ") w przedmiocie wydania decyzji o odmowie wpisu do rejestru zakładowych układów zbiorowych pracy. Z uzasadnienia skargi oraz nadesłanych akt sprawy wynika, że wnioskiem z 5 kwietnia 2022 r. Skarżąca zwróciła się do Organu o wpisanie do rejestru układów zbiorowych pracy prowadzonego przez Państwową Inspekcję Pracy, wypowiedzenia z dniem 17 września 2021 r. Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników A. S.A. oraz rozwiązania z dniem 31 grudnia 2021 r. Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników A. S.A. Wniosek wpłynął do Organu 7 kwietnia 2022 r. W piśmie z 5 maja 2022 r. Okręgowy Inspektor Pracy w Rzeszowie, działając na podstawie § 9 ust. 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 4 kwietnia 2001 r. w sprawie trybu postępowania w sprawie rejestracji układów zbiorowych pracy, prowadzenia rejestru układów i akt rejestrowych oraz wzorów klauzul rejestracyjnych i kart rejestrowych (Dz.U. z 2001 r. Nr 34, poz. 408) – dalej: "rozporządzenie", poinformował Spółkę, że złożony wniosek nie podlega rozpatrzeniu. Zdaniem organu, wnioskodawca nie wykazał w sposób jednoznaczny, że Zakładowy Układ Zbiorowy Pracy obowiązujący w A. S.A. został wypowiedziany przez pracodawcę. Skarżąca nie dołączyła bowiem dokumentów potwierdzających, że złożono organizacjom związkowym będącym stroną Układu oświadczenie o jego wypowiedzeniu. Zdaniem Skarżącej, wpis informacji do rejestru układów zbiorowych pracy stanowi czynność materialno-techniczną. Dokonywanie wpisów w rejestrze jest bowiem innym rodzajem zadania Państwowej Inspekcji Pracy w rozumieniu art. 10 pkt 16 ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 1614 z późn. zm.) – dalej: "u.p.i.p.", określonego w przepisach szczególnych. Zatem wobec stosowania przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (jedn. tekst Dz.U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm.) – dalej: "K.p.a." w zw. z art. 12 u.p.i.p., w sprawach nieuregulowanych innymi ustawami, uznać należy, że w opisywanej sprawie Skarżącej przysługuje skarga na bezczynność w przedmiocie dokonania wpisu w rejestrze. Przyjęcie odmiennego poglądu powoduje, że pracodawcy nie przysługuje żaden środek prawny przeciwko odmowie wpisu informacji w rejestrze. Mając na uwadze powyższe Spółka wniosła o zobowiązanie Organu do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z 5 kwietnia 2022 r., a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie argumentując, że wniosek o wpis do rejestru informacji odnośnie wypowiedzenia zakładowego układu zbiorowego pracy nie podlega załatwieniu w formie decyzji administracyjnej. Wymóg załatwienia takiego wniosku nie wynika z przepisów ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 1510 z późn. zm.) – dalej: "K.p.", ani z przepisów rozporządzenia. Przepisy K.p. nie zawierają odesłania do stosowania w sprawach nieuregulowanych przepisów K.p.a., co wyklucza wydanie decyzji administracyjnej w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o wpis informacji do rejestru. Mając powyższe na uwadze brak jest podstaw do przyjęcia, że w opisywanej sprawie zaistniał stan bezczynności, bowiem wniosek Spółki został załatwiony pismem z 5 maja 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Skarga, jako zupełnie niezasadna, została przez Sąd oddalona w całości. Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329; zwana dalej w skrócie P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga została rozpoznana przez WSA w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 P.p.s.a. W myśl tej regulacji, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Przedmiotem skargi skarżąca Spółka A. S.A. w [...] uczyniła bezczynność Okręgowego Inspektora Pracy w Rzeszowie. Stan bezczynności według zarzutów skargi ma polegać na braku wydania przez w/w Organ decyzji administracyjnej o odmowie wpisu do rejestru zakładowych układów zbiorowych pracy informacji o wypowiedzeniu Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników A S.A. w [...] i rozwiązania się Zakładowego Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników [...]. Wobec tak określonego przedmiotu zaskarżenia, wskazanego przez fachowego pełnomocnika Spółki, wypada na wstępie wyjaśnić, że bezczynność organu administracji publicznej to sytuacja, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie, ale - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (tak NSA w wyroku z dnia 5 lutego 1999 r., sygn. akt I SAB 90/98, LEX). Kluczowe dla ustalenia powstania stanu bezczynności jest istnienie po stronie organu administracji publicznej prawnego obowiązku skorzystania z kompetencji władczej realizowanej w formie decyzji administracyjnej, postanowienia, akt lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej prawa lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 9 P.p.s.a.). W sytuacji gdy z obowiązujących organ przepisów nie da się wywieść istnienia takiego obowiązku działania, to konsekwencją tego ustalenia musi być ocena WSA o bezzasadności skargi zarzucającej organowi niedozwolone prawem milczenie. Jak już wspomniano, Spółka uważa że w jej sprawie Organ PIP nie wydaje decyzji administracyjnej, chociaż jak twierdzi, w postępowaniu prowadzonym przez ten Inspektora stosuje się w sprawach nieuregulowanych przepisy K.p.a. Spółka powołuje się w tym względzie na art. 10 ustawy o PIP, który stanowi: W postępowaniu przed organami Państwowej Inspekcji Pracy w sprawach nieuregulowanych w ustawie bądź przepisach wydanych na jej podstawie albo w przepisach szczególnych stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052). Na tej podstawie Spółka wywodzi, że sprawy odmowy wpisu do rejestru, jako rozstrzygnięcia władcze organów administracji publicznej, należy załatwiać decyzjami, od których przysługują środki prawne w postaci odwołania i skargi do WSA (zob. uzasadnienie skargi Spółki). Względem postawionych w skardze zarzutów i ich uzasadnienia, przypomnieć przyjdzie iż postępowanie w sprawie rejestracji układów zbiorowych pracy, prowadzenia rejestru układów i akt rejestrowych, normowane jest przepisami rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 4 kwietnia 2001 r. (Dz.U. z 2001 r., nr 34 poz. 408; zwane dalej rozporządzeniem). Procedurę wpisywania do rejestru informacji dotyczących m.in. wypowiedzenia układu zbiorowego pracy czy rozwiązania tego układu, szczegółowo unormowano w § 9 rozporządzenia. W przytoczonym przepisie unormowano też przypadek, w którym wniosek o wpis informacji do rejestru nie podlega rozpatrzeniu. Z mocy wyraźnej wypowiedzi prawodawcy wniosek niespełniający wymogów określonych w § 9 ust. 1 i 2 rozporządzenia podlega zwrotowi wraz pisemnym uzasadnieniem odmowy jego rozpatrzenia. Zdaniem Sądu, w tej regulacji w całości unormowano działania Organu PiP prowadzącego rejestr układów zbiorowych pracy w sytuacji gdy wniosek jednej ze stron układu nie spełnia wymogów określonych w prawie. W przytoczonym przepisie zadecydowano wyraźnie, że wyłączną formą działania organu Państwowej Inspekcji Pracy jest zwrot wniosku łącznie z dołączonymi do niego dokumentami, a także sporządzenie w formie pisemnej uzasadnienia odmowy rozpatrzenia wniosku i przekazanie tego uzasadnienia wraz z wnioskiem i dołączonymi do niego dokumentami (por. I. Sierocka [w:] Komentarz do rozporządzenia w sprawie trybu postępowania w sprawie rejestracji układów zbiorowych pracy, prowadzenia rejestru układów i akt rejestrowych oraz wzorów klauzul rejestracyjnych i kart rejestrowych [w:] Prawo pracy. Rozporządzenia. Komentarz, red. K. W. Baran, Warszawa 2020, § 9). Powyższa regulacja rozporządzenia jest zupełna, przez co nie powstaje konieczność zastosowania powołanego w skardze odesłania do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Należy przypomnieć, że do przepisów K.p.a. należy sięgać, jednak tylko wówczas gdy dane zagadnienie jest nieuregulowane w ustawie bądź przepisach wydanych na jej podstawie albo w przepisach szczególnych – art. 12 ustawy PiP. Taki przypadek w tej sprawie nie miał miejsca. Potwierdzeniem tego stanowiska Sądu jak również Organu jest postanowienie NSA z dnia 18 stycznia 2022 r., sygn. III OSK 76 2/21, LEX, gdzie zasadnie podkreślono, że przepisy rozdział 11 Kodeksu pracy jak również rozporządzenia w całości regulują tryb postępowania w sprawie rejestracji układu, bowiem zawierają szczegółowe i precyzyjne regulacje odnoszące się do wszystkich stron układu w zakresie praw i obowiązków, czy trybu rozstrzygania sporów pomiędzy stronami. Ponieważ unormowana w całości w tych regulacjach odmowa rozpatrzenia wniosku o wpisanie do rejestru określonych informacji nie przybiera formy decyzji administracyjnej, lecz określonych w § 9 ust. 3 rozporządzenia czynności właściwego organu PIP, to niezasadne są twierdzenia skargi o pozostawaniu w bezczynności Okręgowego Inspektora Pracy w Rzeszowie wobec wniosku złożonego przez Spółkę dnia 7 kwietnia 2022 roku. W powołanych unormowaniach brak jest przepisu nakładającego na ten Organ obowiązek działania w formie decyzji administracyjnej, zaś jedyną dopuszczalną formą działania jest zwrot wniosku wraz z pisemnym uzasadnieniem odmowy jego rozpatrzenia. Jednocześnie, nie budzi wątpliwości fakt pełnej realizacji tak określonego obowiązku działania przez skarżony Organ PiP. Z przekazanych do Sądu akt wynika bowiem, że w piśmie z dnia 5 maja 2022 r. Okręgowy Inspektor Pracy w Rzeszowie wyraził odmowę rozpatrzenia wniosku o wpis informacji do rejestru złożonego przez Spółkę, zawarł w nim uzasadnienie, załączył do tego pisma dołączone do wniosku Spółki dokumenty. Udokumentowano także okoliczności przekazania tak wyrażonej odmowy skarżącej stronie. Zatem Inspektor zrealizował wynikającą z rozporządzenia kompetencję, informując Spółkę o przyczynach odmowy rozpatrzenia wniosku o wpis informacji do rejestru układów zbiorowych pracy. Nie może być zatem mowy o jakiejkolwiek postaci bezczynności Okręgowego Inspektora Pracy w Rzeszowie, co w konsekwencji czyni bezzasadnym zarzuty skargi i wyrażone w tej skardze wnioski. WSA w całości potwierdza stanowisko Organu, że załatwienie wniosku w formie decyzji administracyjnej, jako oczekuje tego skarżąca Spółka, nie znajduje de lege lata podstaw prawnych. Z tych przyczyn orzeczono w wyroku oddaleniu skargi w całości na podstawie art. 151 P.p.s.a.