Sygnatura
III SA/Wr 503/25
III SA/Wr 503/25 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2026-05-06
Wynik
*Oddalono skargę w całości
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
- Data orzeczenia
- 6 maja 2026
- Prawomocne
- nie
Treść rozstrzygnięcia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Ciołek Sędziowie Sędzia WSA Anetta Chołuj (sprawozdawca) Sędzia WSA Anna Kuczyńska-Szczytkowska po rozpoznaniu w Wydziale III w dniu 6 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi S. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 8 października 2025 r. nr 0201-IEE1.7192.76.2025.6 w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę w całości.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi S. S. (dalej: skarżący, strona skarżąca) jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu (dalej: DIAS, organ odwoławczy) z 8 października 2025 r. nr 0201-IEE1.7192.76.2025.6, utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu (dalej: Dyrektor ZUS, organ egzekucyjny) z 3 marca 2025 r. nr 470100/71/2024/RED/8971621482/OE/MU/15-11 w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. Jak wynika z akt sprawy, Dyrektor ZUS prowadził wobec skarżącego postępowania egzekucyjne wszczęte na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych 14 listopada 2017 r. o numerach [...], [...] oraz [...] obejmujących nieopłacone należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (dalej: FUS) za lipiec 2017 r., ubezpieczenie zdrowotne (dalej: FUZ) za lipiec 2017 r. oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (dalej: FGŚP) za lipiec 2017 r. W piśmie z 28 maja 2024 r. kierowanym do Dyrektora ZUS skarżący wskazał, że zgłasza zarzuty egzekucyjne na podstawie art. 33 i 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. 2023 r. poz. 2505 ze zm.) – dalej: u.p.e.a. Zażądał umorzenia postępowania egzekucyjnego ze względu na wygaśnięcie zobowiązania w wyniku spłaty części zaległych składek objętych tytułami wykonawczymi oraz na niedoręczenie mu upomnień przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Zarzucił również przedawnienie obowiązku określonego w wyżej wymienionych tytułach wykonawczych. W postanowieniu z 3 marca 2025 r. Dyrektor ZUS wskazał, że pismo skarżącego z 28 maja 2024 r. zakwalifikował jako wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego, bowiem do postępowań egzekucyjnych wszczętych przed 30 lipca 2020 r. należy stosować przepisy u.p.e.a. sprzed nowelizacji, zgodnie zaś z art. 27 pkt 9 u.p.e.a. w brzmieniu do 29 lipca 2020 r., prawo do wniesienia zarzutów przysługuje w terminie 7 dni od doręczenia odpisu tytułu wykonawczego. Po przeprowadzonym postępowaniu odmówił umorzenia postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie wyżej opisanych tytułów wykonawczych. W zażaleniu na to rozstrzygnięcie skarżący zażądał uchylenia postanowienia Dyrektora ZUS ewentualnie rozpoznanie pierwotnych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Jednocześnie wniósł o zawieszenie, do czasu rozstrzygnięcia zażalenia wszystkich czynności egzekucyjnych oraz wstrzymania wykonalności zaskarżonego postanowienia. Wskazał również na częściową spłatę składek oraz zawarcie układu ratalnego, w wyniku którego została wstrzymana wymagalność należności. Zwrócił uwagę na doręczenie korespondencji (upomnień oraz tytułów wykonawczych) osobie – J. T. Wskazał, że osoba ta nie przekazała mu korespondencji. W związku z tym, zarzucił brak doręczenia upomnień, a także przedawnienie zobowiązań. Na wezwanie organu odwoławczego o doprecyzowanie żądania skarżący wyjaśnił, że wnosi o uchylenie postanowienia Dyrektora ZUS w całości oraz o rozpoznanie i uwzględnienie wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 1, 2 i 7 u.p.e.a. Zaskarżonym postanowieniem DIAS utrzymał w mocy pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie. Odnosząc się do przesłanki umorzenia określonej w art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do 29 lipca 2020 r. (wykonanie obowiązku przed wszczęciem postępowania) wskazał, że z akt otrzymanych od organu egzekucyjnego wynika, iż obowiązek objęty wyżej opisanymi tytułami wykonawczymi nie został wykonany przed wszczęciem postępowania. Na dzień złożenia wniosku na koncie skarżącego nadal figurowały zaległości. Nie udało się ich wyegzekwować w całości w wyniku podjętych czynności egzekucyjnych, ani nie zostały umorzone. Skarżący nie określił, których zaległości to częściowe wykonanie dotyczy. Nie podał terminów ewentualnych wpłat, ani okresów, za które – w jego ocenie – należności zostały uiszczone. Odnosząc się do zarzutu przedawnienia, DIAS wskazał na art. 24 ust. 4 oraz art. 32 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 350 ze zm.) – dalej: u.s.u.s. Poinformował, że w sprawie doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia, bowiem w myśl art. 24 ust. 5b u.s.u.s. bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. W przypadku skarżącego taką czynnością było doręczenie odpisów tytułów wykonawczych, które nastąpiło 30 listopada 2017 r. Tytuły wykonawcze doręczone 30 listopada 2017 r. zostały odebrane przez J. T., pełnomocnika. DIAS podzielił w tym zakresie stanowisko organu egzekucyjnego, zgodnie z którym pocztowy dowód doręczenia adresatowi przesyłki jest dokumentem urzędowym potwierdzającym fakt i datę doręczenia zgodnie z danymi umieszczonymi na tym dokumencie i jako taki korzysta z domniemania prawdziwości. Dodał, że z przekazanych przez skarżącego wyjaśnień i informacji nie wynika, by w jakikolwiek sposób podważał on działania doręczyciela w tym zakresie (np. poprzez wniesienie reklamacji dotyczącej błędnego doręczenia przesyłki przez P. S.A. osobie, która nie jest pełnomocnikiem). W odniesieniu do zarzutu możliwego dublowania tytułów wykonawczych za lata 2016 i 2017 organ odwoławczy wskazał, że nie znalazł w aktach sprawy potwierdzenia, by na dochodzone wyżej opisanymi tytułami wykonawczymi należności wystawiono inne tytuły wykonawcze. Za nietrafny DIAS uznał także zarzut braku uprzedniego doręczenia upomnienia. Wskazał, że okresy objęte tytułami wykonawczymi, odpowiadają okresom zawartym w upomnieniu zaś z akt sprawy wynika, iż upomnienia, na podstawie których wystawiono tytuły wykonawcze, zostały doręczone 19 września 2017 r. Wysłano je na adres zamieszczony w zgłoszeniach ZUS ZFA potwierdzony w rejestrze CEIDG. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że przesyłkę odebrał J. T., pełnomocnik pocztowy. W odniesieniu do zawartego w zażaleniu wniosku o zawieszenie postępowania w związku z układem ratalnym, organ odwoławczy wyjaśnił, że układ ratalny został zawarty w dniu 17 maja 2017 r. więc nie może dotyczyć zaległości za lipiec 2017 r. Organ II instancji wskazał też, że w sprawie nie zostały spełnione pozostałe przesłanki z art. 59 u.p.e.a., również te, których skarżący nie wskazał. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona skarżąca podtrzymała argumenty zawarte we wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz w zażaleniu z 16 kwietnia 2025 r. Wniosła o: 1. uchylenie postanowienia DIAS z 8 października 2025 r. nr 0201-IEE1.7192.76.2025.6, 2. zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym reprezentacji wg norm przepisanych, 3. rozpoznanie skargi na rozprawie, 4. wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Zarzuciła naruszenie: 1. art. 138 § 1 pkt 1 i § 2 kpa, art. 144 kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 59 § 1 pkt 1, 2, 3, 7 u.p.e.a. w zw. z art. 59 § 1 i 4 u.p.e.a. w zw. z art. 15 § 1 u.p.e.a., poprzez jego pominięcie i wadliwą interpretację oraz nieuwzględnienie zarzutów braku prawidłowego doręczenia przed wszczęciem egzekucji upomnień oraz wygaśnięcia obowiązku zobowiązaniowego w dacie wszczęcia egzekucji i wadliwe wystawienie tytułów wykonawczych bez uprzedniego doręczenia wymaganego upomnienia oraz pominięcie, iż upomnienie musi być doręczone bezpośrednio zobowiązanemu, co w efekcie skutkowało bezzasadnością wszczęcia egzekucji i w konsekwencji przedawnieniem zobowiązania, 2. przepisów Rozporządzenia Ministra Finansów z 30 października 2014 r. w sprawie określenia należności pieniężnych, których egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego upomnienia, poprzez ich błędne zastosowanie w sprawie, co do braku obowiązku doręczania upomnienia, 3. art. 138 § 1 pkt 1 i § 2 kpa i art. 144 kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. i w zw. z art. 59 § 1 pkt 1, 2, 3, 7 u.p.e.a. w zw. z art. 59 § 1 i 4 u.p.e.a., poprzez ich niezastosowanie i nieuchylenie zaskarżonego postanowienia dyrektora ZUS względnie niezastosowanie zmiany postanowienia dyrektora ZUS i prawidłowe umorzenie w całości egzekucji w sytuacji ziszczenia się ustawowych przesłanek, tj. wcześniejszej spłaty, względnie przedwczesności istnienia zobowiązania, wskutek związania stron układem ratalnym, 4. art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 kpa w zw. z art. 7 kpa, art. 77 § 1 oraz art. 76a–78 kpa i art. 80 kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez nierozpoznanie wyczerpujące istoty sprawy podczas instancyjnej kontroli wskutek ponownej błędnej oceny faktów i nienależyte (pobieżne) ustalenie faktów w sprawie w postępowaniu dowodowym, a w tym: • pominięcie nieskutecznego doręczenia skarżącemu uprzednio upomnień w zakresie należności obejmujących składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne (brak dowodu doręczenia bezpośrednio skarżącemu, zamiast innemu podmiotowi), • pominięcie, że należności za te okresy zostały uregulowane przez skarżącego jego wpłatami, • błędne przerzucenie na skarżącego wykazania faktu istnienia zaległości, zamiast zgodnie z zasadą legalizmu wykazania zadłużenia przez organ egzekucyjny, a jedynie oparcie się na oświadczeniu ZUS o informacji, że na koncie skarżącego znajduje się zaległość, bez udowodnienia tego faktu w sposób należyty dokumentami, • niezweryfikowanie należycie przedwczesności (niewymagalności) zobowiązania wskutek istnienia pomiędzy stronami układu ratalnego, obejmującego również sporny okres zobowiązań, w oparciu o korespondencję ZUS do skarżącego, na którą się organ powołuje, bez potwierdzenia doręczenia jej skarżącemu, • a w końcu błędne przyjęcie w ślad za ZUS, że skarżący skutecznie ustanowił pełnomocnika pocztowego, który w jego imieniu odebrał upomnienia oraz tytuły wykonawcze, jak i faktu, że w ogóle pełnomocnik mógł skutecznie odebrać upomnienie, czy tytuły wykonawcze adresowane bezpośrednio do skarżącego, 5. art. 10 kpa, art. 79a kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez ich pominięcie i błędną interpretację, iż ZUS jako organ egzekucyjny nie miał obowiązku zaznajomienia skarżącego przed wydaniem postanowienia ze sprawą celem umożliwienia przedstawienia ostatecznego stanowiska w sprawie, czy zgłoszenia ewentualnych dowodów, jak i również pominięcie tych przepisów przez organ II instancji i niezaznajomienie skarżącego z aktami przed wydaniem zaskarżonego postanowienia, 6. rażące naruszenie art. 39 § 1 kpa, art. 40 § 2 w zw. z art. 33 § 2 i § 3 oraz art. 40 § 4 i § 5 kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez przyjęcie, że skarżący skutecznie ustanowił pełnomocnika (tu pocztowego), któremu można było doręczyć upomnienie do spełnienia świadczenia i że doręczenie takiego upomnienia rzekomemu pełnomocnikowi skarżącego zamiast skarżącemu wywołuje skutek prawny, bez wyraźnego dowodu na taką okoliczność w postaci załączenia dokumentu pełnomocnictwa pocztowego, 7. art. 14 kpa, oraz art. 39 § 2 -3 kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez pominięcie, iż doręczenie w toku sprawy pism przez organ winno następować na piśmie listami poleconymi przez P. SA lub osobiście, 8. art. 70 § 1-5 Op poprzez pominięcie zarzutu przedawnienia zobowiązania oraz wadliwego uznania, iż w sprawie doszło do przerwania przedawnienia, wobec błędnego uznania zawieszenia biegu przedawnienia i pominięcie zarzutu nieskutecznego wszczęcia egzekucji poprzez wadliwe doręczenie tytułów wykonawczych bez uprzedniego wymaganego doręczenia upomnienia, 9. art. 24 ust. 5b w zw. z art. 32 u.s.u.s. poprzez wadliwe zastosowanie, iż w sprawie doszło do skutecznego zawieszenia biegu przedawnienia wobec prawidłowego wszczęcia egzekucji, 10. art. 24 ust. 2 i art. 32 u.s.u.s. w zw. z art. 6 § 1 u.p.e.a., jako przedwczesne ich zastosowanie, poprzez wszczęcie egzekucji mimo negatywnych ustawowych przesłanek z art. 59 u.p.e.a., 11. art. 8 kpa i art. 6-7 kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez naruszenie przez organ zasady zaufania do organu oraz naruszenie przez organy obu instancji zasady legalizmu wskutek zarzuconych w skardze uchybień w niniejszym postępowaniu, w tym przerzucenia na skarżącego obowiązku wykazania istotnych faktów , w tym istnienia ważnego pełnomocnictwa do odbioru korespondencji, pomimo działania przez organ z urzędu, 12. art. 9 kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez jego nienależyte zastosowanie i niezbadanie sprawy w sposób wyczerpujący poprzez niewyjaśnienie wszystkich zarzutów strony i nieprzedstawienie koniecznych dowodów (w tym pełnomocnictwa pocztowego), a nadto pominięcie dodatkowych faktów, 13. art. 7a kpa w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez jego pomięcie w całości przez organy obu instancji i nieuwzględnienie wątpliwości na korzyść strony, w tym, co do braku dowodu na udzielenie przez skarżącego pełnomocnictwa do odbioru korespondencji. W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie zaś do treści art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.) – dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Podstawą uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji, postanowienia lub aktu może być, w myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a, naruszenie przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania. Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (który to wyjątek nie ma w niniejszej sprawie zastosowania). Sąd rozpoznał niniejszą sprawę na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym. Jak stanowi art. 119 pkt 3 p.p.s.a., sąd może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Przedmiot skargi kwalifikował sprawę do kategorii, o jakich mowa w art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia, jak również wydanego w niniejszej sprawie postanowienia organu I instancji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem akty te wydane zostały zgodnie z prawem. Istota sporu w sprawie sprowadzała się do rozstrzygnięcia, czy zasadnie, w ustalonych okolicznościach sprawy, organ odmówił stronie skarżącej umorzenia postępowania egzekucyjnego, ponieważ – wbrew stanowisku strony – nie zaszły przesłanki, o których mowa w art. 59 § 1 u.p.e.a. Wskazane na wstępie tytuły wykonawcze, na podstawie których Dyrektor ZUS prowadzi postępowania egzekucyjne, których umorzenia domagał się skarżący, dotyczyły należności z tytułu składek na FUS, FUZ oraz FGŚP za lipiec 2017 r. Według art. 24 ust. 2 u.s.u.s., składki oraz odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkowa opłata, zwane "należnościami z tytułu składek", nieopłacone w terminie podlegają potrąceniu ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych wypłacanych przez Zakład lub ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji lub egzekucji sądowej. Z kolei art. 32 ust. 1 u.s.u.s. stanowi, że do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych oraz na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie: ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, przepisów karnych, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika, odpowiedzialności osób trzecich i spadkobierców oraz stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne. Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r. poz. 2070 ze zm.), do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie ustawy zmienianej w art. 1 i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Wskazana ustawa weszła w życie 30 lipca 2020 r. Zważywszy, że postępowania egzekucyjne prowadzone w rozpoznawanej sprawie zostały wszczęte przed wskazaną datą, to zastosowanie będą miały przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w brzmieniu obowiązującym do 29 lipca 2020 r W myśl art. 59 § 1 u.p.e.a., w brzmieniu sprzed 30 lipca 2020 r. postępowanie egzekucyjne umarza się: 1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania; 2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał; 3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa; 4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego; 5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny; 6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego; 7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu; 8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania; 9) na żądanie wierzyciela; 10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. Ocena zasadności podjętego przez organ rozstrzygnięcia w pierwszej kolejności wymaga dokonania analizy przepisów regulujących przedawnienie należności składkowych. W odniesieniu do należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne kwestię przedawnienia reguluje ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych. Zgodnie z treścią art. 24 ust. 4 u.s.u.s., należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Według art. 24 ust. 5b u.s.u.s., bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od pierwszego dnia miesiąca, w którym nastąpiło rozpoczęcie potrąceń ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych wypłacanych przez Zakład lub podjęcie pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do ostatniego dnia miesiąca, w którym zakończono potrącenia, lub do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. Jak wynika z dowodu doręczenia tytułów wykonawczych (k. 23 akt administracyjnych), wysłano je na adres wskazany organowi egzekucyjnemu przez skarżącego na druku zgłoszeniowym danych płatnika ZUS ZFA, jako osoby prowadzącej działalność gospodarczą. Zostały one odebrane w dniu 30 listopada 2017 r. Przesyłkę odebrał J. T. jako pełnomocnik. W ocenie Sądu, doręczenie pełnomocnikowi nastąpiło w sposób zgodny z art. 37 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2025 poz. 366 ze zm.). W myśl tego przepisu, przesyłka pocztowa, jeżeli nie jest nadana na poste restante, może być także wydana ze skutkiem doręczenia: przedstawicielowi ustawowemu adresata lub pełnomocnikowi adresata upoważnionemu na podstawie pełnomocnictwa udzielonego na zasadach ogólnych lub na podstawie pełnomocnictwa pocztowego: a) pod adresem wskazanym na przesyłce pocztowej, przekazie pocztowym lub w umowie o świadczenie usługi pocztowej, b) w placówce pocztowej. Skarżący kwestionuje prawidłowość doręczenia tytułów wykonawczych pełnomocnikowi i podkreśla, że błędnie organy przyjęły, iż ustanowił pełnomocnika w sytuacji, gdy osoba, która odebrała przesyłkę nie przekazała jej skarżącemu. Tymczasem nie zakwestionował tego doręczania poprzez złożenie reklamacji do P. S.A. Ponadto – wbrew twierdzeniom skarżącego – z żadnego przepisu prawa nie wynika, że tytuły wykonawcze powinny być doręczane do rąk adresata. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się jednolicie, że za czynności zmierzające do wyegzekwowania należności z tytułu składek uznaje się takie czynności, z których treści lub uzasadnienia wynika bezpośrednio, iż zmierzają one do ściągnięcia należności. Nie ulega wątpliwości, że czynnością taką jest doręczenie odpisu tytułu wykonawczego czy zawiadomienia o zajęciu składnika majątkowego np. wierzytelności z rachunku bankowego, czyli dokonanie stricte czynności egzekucyjnych. Podjęcie tych czynności wiąże się bowiem ze wszczęciem postępowania egzekucyjnego, a zatem służy wyegzekwowaniu należnych składek (por. wyrok NSA z 9 lutego 2022 r. I GSK 1210/21, wyroki: WSA w Gdańsku z 12 lipca 2017 r. I SA/Gd 737/17 i WSA w Szczecinie z 19 lipca 2016 r. I SA/Sz, https://orzeczenia.nsa.gov.pl/ – dalej: "CBOSA"). Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należy, że zgodnie z art. 24 ust. 5b u.s.u.s., zaszły okoliczności skutkujące zawieszeniem biegu terminu przedawnienia wskazanych wyżej składek od 30 listopada 2017 r. Tego dnia bowiem, tytuły wykonawcze zostały doręczone pełnomocnikowi skarżącego. Tym samym termin przedawnienia został skutecznie zawieszony i pozostaje zawieszony – zgodnie z art. 24 ust. 5b u.s.u.s. – do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. W związku z tym, obydwa organy prawidłowo oceniły, że nie zachodziły w niniejszej sprawie przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na przedawnienie dochodzonego obowiązku. Za niezasadne należało zatem uznać wszystkie podniesione w skardze zarzuty dotyczące prawidłowości doręczenia tytułów wykonawczych i tym samym dążące do wykazania, że nie doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia. W sprawie nie zaistniała także przesłanka umorzenia postępowania ze względu braku doręczenia upomnienia przed wszczęciem egzekucji, wynikająca z art. 59 § 1 pkt 7 u.p.e.a. Zgodnie z art. 15 § 1 u.p.e.a., egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie siedmiu dni od dnia doręczenia tego upomnienia. Jak wynika z akt, upomnienia zostały doręczone 19 września 2017 r. i odebrane prze pełnomocnika. Z tych samych powodów, co w przypadku doręczenia odpisów tytułów wykonawczych, nie było podstaw do kwestionowania prawidłowości doręczenia korespondencji pełnomocnikowi. Upomnienia wysłano na adres zgłoszony przez płatnika składek, przesyłkę odebrała osoba upoważniona (dowód doręczenia – s. 3 akt administracyjnych). Skarżący nie wniósł reklamacji do P. S.A. również w tej sprawie. Podnoszone zatem przez skarżącego zarzuty naruszenia przepisów prawa regulujących kwestie doręczeń i ustanowienia pełnomocnika należało uznać za chybione. Sąd podzielił również stanowisko DIAS, co do braku wystąpienia przesłanki wskazanej w art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. (obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania). Organy podały w uzasadnieniach obu postanowień, że obowiązek ten nie został wykonany przed wszczęciem postępowania. Skarżący nie wskazał, które należności i za jakie okresy zostały przez niego uregulowane, nie przedłożył żadnych dowodów potwierdzających uiszczenie zaległych składek i zarzucił organom, że przerzucają na niego "obowiązek wykazania faktu istnienia zaległości". Tymczasem to zobowiązany, podnosząc zarzut nieistnienia obowiązku, winien przedstawić dowody potwierdzające, że obowiązek nie istnieje, ponieważ nigdy nie powstał albo wprawdzie powstał, ale wygasł z powodu wykonania lub z innych przyczyn wynikających wprost z przepisów prawa takich jak przedawnienie lub wydanie aktu o uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności decyzji o nałożeniu obowiązku (por. wyrok NSA z 14 stycznia 2010 r. sygn. akt II FSK 1378/08; wyrok WSA w Gliwicach z 8 stycznia 2013 r. sygn. akt I SA/Gl 451/12, CBOSA). W odniesieniu do zarzutu naruszenia przez organy art. 70 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. 2025 r. poz. 11 ze zm.) Sąd wyjaśnia, że art. 31 u.s.u.s. wymienia enumeratywnie przepisy Ordynacji podatkowej, które mają odpowiednie zastosowanie do należności z tytułu składek na ubezpieczenia i nie ma w nim mowy o art. 70 Ordynacj. Należy więc przyjąć, że niewymienione w art. 31 u.s.u.s. przepisy Ordynacji podatkowej nie mają zastosowania do należności z tytułu składek (por.: P. Dobrowolski, J. Szyjewska-Bagińska [w:] Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych. Komentarz, red. K. Antonów, Warszawa 2024, art. 31, LEX). Rozpatrując niniejszą skargę Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Organ odwoławczy dostatecznie wyjaśnił przyczyny odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. Odniósł się również do przesłanek umorzenia postępowania wymienionych w art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a., na które skarżący nie powoływał się. Przytoczył obowiązujące przepisy prawa i na podstawie zebranego materiału dowodowego prawidłowo zastosował art. 59 § 1 u.p.e.a. W toku postępowania nie doszło do naruszenia art. 6, art. 7, art. 7a, art. 8, art. 9, art. 77 ani art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2024 r. poz. 572 ze zm.) – dalej: k.p.a. Zgodnie z treścią art. 77 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej jest zobowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Obowiązek ten nie ma jednak charakteru nielimitowanego. Zatem na stronie postępowania ciąży obowiązek udowodnienia okoliczności, na podstawie których wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne, czego skarżący w sprawie nie uczynił. Sąd uznał również za chybiony zarzut naruszenia art. 10 § 1 i art. 79a k.p.a. poprzez ich pominięcie i błędne przyjęcie, że organy nie miały obowiązku zaznajomienia skarżącego z aktami sprawy przed wydaniem rozstrzygnięcia. W orzecznictwie wskazuje się, że specyfika postępowania egzekucyjnego polega na przymusowym jego charakterze. Wymóg szybkości i skuteczności wykonania określonych prawem obowiązków uniemożliwiają nadawanie wszystkim instytucjom i rozwiązaniom procesowym istniejącym w jurysdykcyjnym postępowaniu administracyjnym równoważnego znaczenia w postępowaniu egzekucyjnym (por. wyrok NSA z dnia 23 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 168/10, wyrok WSA w Łodzi z 7 marca 2023 r., sygn. akt I SA/Łd 921/22, CBOSA). Oznacza to, iż odpowiednie stosowanie przepisów k.p.a. w postępowaniu egzekucyjnym (art. 18 u.p.e.a.) w odniesieniu do zagwarantowania stronie czynnego udziału w postępowaniu egzekucyjnym nie oznacza, że organ egzekucyjny był zobowiązany do zapewnienia skarżącemu możliwości wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego poprzez skierowanie do niego zawiadomienia o zakończeniu postępowania przed wydaniem zaskarżonego postanowienia. Sąd biorąc powyższe pod uwagę stwierdził, że w niniejszej sprawie zarzuty skargi okazały się niezasadne, zatem brak było podstaw do jej uwzględnienia. Z tych względów oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 17 grudnia 2025
- Symbol z opisem
- 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3 ustawy o f
- Skarżony organ
- Dyrektor Izby Skarbowej
- Sędziowie
- Anetta Chołuj /sprawozdawca/ Anna Kuczyńska-Szczytkowska Barbara Ciołek /przewodniczący/ Kamila Paszowska-Wojnar
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny